Αιχμές με σαφή πολιτική και θεσμική στόχευση άφησε ο πρώην υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ, Σταύρος Αραχωβίτης, κατά την κατάθεσή του στην εξεταστική επιτροπή της Βουλή των Ελλήνων που διερευνά τη διαχείριση των κοινοτικών αγροτικών ενισχύσεων. Ο πρώην υπουργός έκανε λόγο για ριζική αλλαγή πορείας μετά το 2019 στον τρόπο κατανομής του εθνικού αποθέματος, υποστηρίζοντας ότι καταγράφεται «εκτόξευση» η οποία εγείρει σοβαρά ερωτήματα.
«Στον μοιρασμό του εθνικού αποθέματος βλέπουμε ότι υπάρχει, μετά το 2019 μια διαφορετική πορεία, μία εκτόξευση, και μάλιστα περισσότερο στην ΠΕ1, που είναι η περιφέρεια των βοσκοτόπων, είτε ιδιωτικών είτε δημοσίων. Κατά τη γνώμη μου εκεί εστιάζει και η ευρωπαϊκή εισαγγελία και είναι το βασικό ζήτημα που πρέπει να δώσουμε απαντήσεις», επεσήμανε χαρακτηριστικά.
Η αναφορά αυτή τοποθετεί στο επίκεντρο την περιφέρεια των βοσκοτόπων, όπου –σύμφωνα με τον ίδιο– παρατηρείται η μεγαλύτερη μεταβολή στη διανομή των δικαιωμάτων.
Ο κ. Αραχωβίτης υπερασπίστηκε τη διαχείριση των επιδοτήσεων κατά τη διάρκεια της θητείας του (2018–2019), σημειώνοντας ότι πραγματοποιήθηκε επιτυχώς η πληρωμή 1,6 δισ. ευρώ προς τους δικαιούχους, ενώ υπογράμμισε πως οι αγροτικές ενισχύσεις είχαν θωρακιστεί θεσμικά με νομοθετική ρύθμιση ώστε να είναι ακατάσχετες. Παράλληλα, επισήμανε ότι την περίοδο εκείνη «είχαμε 4.296 δεσμευμένα ΑΦΜ, με μη τεκμηρίωση ιδιοκτησίας για σύνολο ή μέρος των αγροτεμαχίων», στοιχείο που –όπως υποστήριξε– δείχνει ότι υπήρχαν έλεγχοι και όχι χαλαρή εποπτεία.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στην περιβόητη «τεχνική λύση» για τους βοσκότοπους, τονίζοντας ότι εφαρμόστηκε σε διαρκή συνεννόηση με τις ευρωπαϊκές αρχές και υπό τον έλεγχό τους. Προειδοποίησε, μάλιστα, για τους κινδύνους μονομερών αλλαγών, λέγοντας ότι «εάν σε μια προσπάθεια να καταργηθεί η τεχνική λύση πηγαίναμε σε μονομερή αλλαγή του ορισμού (του βοσκότοπου) και βάζαμε εκτάσεις, σύμφωνα με το 1307 του Κανονισμού, ήταν πολύ πιθανό η Επιτροπή, με την οπτική της να μας έβαζε πρόστιμα, ίδια με αυτά του 2012 – 2013».
Ο πρώην υπουργός αναφέρθηκε επίσης στις ενέργειες που είχαν δρομολογηθεί για την προώθηση των διαχειριστικών σχεδίων βόσκησης, υπογραμμίζοντας ότι είχε εξασφαλιστεί η χρηματοδότηση για το σύστημα αναγνώρισης των αγροτεμαχίων, το οποίο –όπως είπε– βρισκόταν ήδη σε εξέλιξη όταν ανέλαβε τη διακυβέρνηση η Νέα Δημοκρατία.
Στην εισαγωγική του τοποθέτηση, ο κ. Αραχωβίτης στάθηκε και στην ΚΥΑ για τα Μέτρα Ελέγχου της Αγοράς Γάλακτος που εκδόθηκε επί των ημερών του, επισημαίνοντας ότι «έμπαιναν ασφαλιστικές δικλείδες (σύστημα “Άρτεμις”) για να μπορεί να γίνεται διασταύρωση των πραγματικών ποσοτήτων που παραδίδονται, με τις βάσεις δεδομένων για τον αριθμό των ζώων, έτσι ώστε να μπορεί να υπάρχει διασταύρωση και αξιολόγηση των στοιχείων που δηλώνονταν και για επιδοτήσεις αλλά και όχι μόνο, και για να έχει εικόνα η χώρα για το τι συμβαίνει».
Η κατάθεσή του προσθέτει νέο βάρος στη συζήτηση για τη διαχείριση των αγροτικών ενισχύσεων και μεταφέρει το επίκεντρο της έρευνας στη μετα-2019 περίοδο, την ώρα που η εξεταστική επιτροπή καλείται να διαχωρίσει πολιτικές ευθύνες από διοικητικές αστοχίες και να φωτίσει τις πρακτικές που ακολουθήθηκαν.
