Ομολογία Παπαθανάση. Εξι μήνες πριν από τη λήξη του ευρωπαϊκού προγράμματος έχει επιτευχθεί μόλις το 53%
Μόλις τα μισά ορόσημα του Ταμείου Ανάκαμψης έχει καταφέρει να ολοκληρώσει η κυβέρνηση, σχεδόν έξι μήνες πριν από τη λήξη του ευρωπαϊκού προγράμματος, με τον κίνδυνο να χαθούν πολύτιμα ευρωπαϊκά κονδύλια να είναι κάτι παραπάνω από ορατός.
Το οικονομικό επιτελείο υποσχόταν εδώ και καιρό πως μέσα σε ελάχιστους μήνες θα καταφέρει να πράξει ό,τι δεν έκανε μέσα στα προηγούμενα τρια χρόνια. Ωστόσο, η έλλειψη συντονισμού και στρατηγικής για την απορρόφηση και την αξιοποίηση των κονδυλίων προς όφελος της ελληνικής οικονομίας οδηγεί με μαθηματική ακρίβεια σε ένα νέο κυβερνητικό «φιάσκο» τεραστίων διαστάσεων. Υπενθυμίζεται πως το πρόγραμμα λήγει στο τέλος Αυγούστου και για όσα έργα και μεταρρυθμίσεις δεν έχουν ολοκληρωθεί θα υπάρξει απώλεια των χρημάτων, ενώ η Κομισιόν έχει διαμηνύσει σε κάθε τόνο πως δεν προβλέπεται η χορήγηση οποιασδήποτε παράτασης.
Σε χθεσινή του συνέντευξη Τύπου ο αναπληρωτής υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Νίκος Παπαθανάσης επιβεβαίωσε στην πράξη το πρωτοσέλιδο της «δημοκρατίας» της 18ης Ιανουαρίου 2026, το οποίο αποκάλυπτε την άγνωστη -έως τότε- έκθεση της Κομισιόν για την ολοκλήρωση μόλις 204 οροσήμων, όταν στα τρία πρώτα χρόνια του προγράμματος η Ελλάδα «έτρεξε» 178 (!), ενώ η Ευρωπαϊκή Επιτροπή είχε βγάλει «κόκκινη» κάρτα σε 10 υπουργούς της κυβέρνησης για καθυστερήσεις και ολιγωρίες.
Επιβεβαιώση
Ο κ. Παπαθανάσης επιβεβαίωσε πως μέχρι στιγμής έχει επιτευχθεί το 53% των οροσήμων (204 ορόσημα) και προετοιμάζεται το επόμενο 8ο αίτημα πληρωμής. Υπενθυμίζεται πως το 2025 υποβλήθηκαν δύο αιτήματα πληρωμής ύψους 3,27 δισ. ευρώ, ενώ οι εκταμιεύσεις προς την Ελλάδα έφτασαν τα 5,2 δισ. ευρώ. Το συνολικό ποσό που έχει φτάσει στα κρατικά ταμεία να αγγίζει τα 23,4 δισ. ευρώ (65% του συνολικού προϋπολογισμού), ενώ με το πρόσφατο διπλό αίτημα οι εκταμιεύσεις θα ανέλθουν σε 24,57 δισ. ευρώ.
Στο σκέλος των επιχορηγήσεων έχουν ενταχθεί 842 έργα. Οι πληρωμές προς τους δικαιούχους φτάνουν τα 13,75 δισ. ευρώ, δηλαδή έχει καταβληθεί το 53,8% των κονδυλίων που αντιστοιχούν στα ενταγμένα έργα. Στο σκέλος των δανείων έχουν υπογραφεί 601 δανειακές συμβάσεις, εκ των οποίων οι 345 αφορούν μικρομεσαίες επιχειρήσεις (ποσοστό 57,4%). Το μέσο επιτόκιο διαμορφώνεται στο 1,72% και η μέση διάρκεια αποπληρωμής τα 15 έτη.
Ωστόσο, μια καλύτερη ανάλυση των αριθμών επιβεβαιώνει όσους μιλούσαν χωρίς αντίκρισμα από την έναρξη του Ταμείου Ανάκαμψης: το πρόγραμμα σχεδιάστηκε από την Ελλάδα για τις μεγάλες επιχειρήσεις, αποκλείοντας παράλληλα τις περισσότερες μικρομεσαίες επιχειρήσεις της χώρας που έχουν πραγματικά ανάγκη την αναβάθμιση και την επέκτασή τους με τα φθηνά ευρωπαϊκά κονδύλια. Σημειώνεται πως ο σχεδιασμός και η διαχείριση των χρημάτων είχαν ανατεθεί από την Κομισιόν στα κράτη-μέλη, γι’ αυτό και κάθε χώρα ήταν υποχρεωμένη να υποβάλει το δικό της επιχειρησιακό σχέδιο και τις αναθεωρήσεις του.
Ειδικότερα, το συνολικό ύψος των δανείων ανέρχεται σε 21,38 δισ. ευρώ, ενώ μαζί με τη συμμετοχή τραπεζών και ιδιωτικών κεφαλαίων, τα συνολικά κεφάλαια που έχουν κινητοποιηθεί φτάνουν τα 25,65 δισ. ευρώ. Ωστόσο, τα δάνεια που έχουν εκταμιευτεί προς τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις ανέρχονται στα 3,59 δισ. ευρώ και έχουν εγκριθεί επιχορηγήσεις 1,61 δισ. ευρώ. Οπως γίνεται αντιληπτό, το Ταμείο Ανάκαμψης -όπως το υλοποίησε η κυβέρνηση- είχε ως στόχο την ενίσχυση των μεγάλων επιχειρήσεων, με τις περισσότερες να μην αντιμετωπίζουν πρόβλημα χρηματοδότησης ή πρόσβασης στις κεφαλαιαγορές.
