Ομολόγησε στην Κεντρική Επιτροπή του ΣΥΡΙΖΑ μέρος των δικών του λαθών για τη σοκαριστική ήττα και την ανικανότητα πολλών στελεχών του, ζητώντας επίδειξη «σοβαρότητας»
Με δραματική καθυστέρηση, και ενώ έχει μεσολαβήσει ένα εκλογικό αποτέλεσμα που ο ίδιος αναγνώρισε ότι βύθισε το κόμμα του σε τριήμερο πένθος, ο Αλέξης Τσίπρας ανακοίνωσε χθες τη νέα στρατηγική, η οποία περιλαμβάνει σημαντικές αλλαγές σε θέσεις και πρόσωπα εν όψει των εκλογών της 25ης Ιουνίου. Οπως αναμενόταν, ανέλαβε προσωπικά την ευθύνη για το εκλογικό ναυάγιο και τόνισε ότι θα ηγηθεί στη «νέα και κρισιμότερη μάχη», ζητώντας να μπουν τα μαχαίρια στη θέση τους και «να γίνει η συνολική αποτίμηση μετά τη δεύτερη κάλπη».
Κρίσιμος παράγοντας, ωστόσο, όπως χρειάστηκε πολλές φορές να επαναλάβει, θα αποδειχθεί τώρα η επίδειξη «σοβαρότητας», η οποία, όπως διαπίστωσε, λείπει «ακόμα και σήμερα» από ορισμένους, οι οποίοι είτε προκάλεσαν ανυπολόγιστη ζημιά παραμονές της κάλπης με άστοχες δηλώσεις είτε επιμένουν και μετεκλογικά «με αμετροέπεια» να θέτουν άκαιρα ζητήματα που τρέφουν την εσωστρέφεια.
«Πρέπει να διορθώσουμε τη στρατηγική μας και να διορθωθούμε εν κινήσει. Να αλλάξουμε την καμπάνια μας. Να γίνουμε πιο συλλογικοί στη δουλειά μας. Πιο συντροφικοί και αλληλέγγυοι μεταξύ μας. Πιο σοβαροί, όπως αρμόζει σε κόμματα και στελέχη που διεκδικούν την κυβερνητική εξουσία» είπε χαρακτηριστικά. Πρόσθεσε δε ότι «το θέμα δεν είναι να αλλάξουμε ούτε προς το κέντρο ούτε προς τα αριστερά, αλλά προς τη σοβαρότητα, την υπευθυνότητα, τη συλλογικότητα».
Θα δώσει τη μάχη
Σε μια προσπάθεια να ανυψώσει το πεσμένο ηθικό του κομματικού στρατεύματος, υπογράμμισε σε ατμόσφαιρα καθολικής επιδοκιμασίας ότι ο ΣΥΡΙΖΑ θα δώσει την προσεχή μάχη «ως κόμμα εξουσίας και όχι για να διεκδικήσει την αντιπολίτευση». Στο πλαίσιο αυτό, επεσήμανε κάτι που η «δημοκρατία» είχε εξαρχής παρατηρήσει: «Το μέτωπό μας και στις νέες συνθήκες είναι η Δεξιά και η οικονομική και κοινωνική πολιτική της.
Δεν πρόκειται να σηκώσουμε το γάντι που μας πετούν τόσο το ΠΑΣΟΚ όσο και το ΚΚΕ. Εμείς σε μικροκομματικούς εμφυλίους, που ευνοούν μόνο τη Δεξιά, δεν πρόκειται να συμβάλουμε και να εμπλακούμε».
Οι ελίτ στη χώρα, υποστήριξε, «επιδιώκουν την ανασύσταση ενός πρόθυμου δικομματισμού και με τον ΣΥΡΙΖΑ σε αποδρομή». Προς τούτο, εν όψει της νέας κάλπης, κάλεσε σε δημοκρατική πανστρατιά απέναντι στην πιθανότητα ενός «πρωθυπουργού-ηγεμόνα», αλλά δεν παρέλειψε να ασκήσει κριτική και στα «συγγενή» κόμματα, ΠΑΣΟΚ και ΚΚΕ, ότι πριμοδότησαν την «άνοδο της Ν.Δ.», διαμηνύοντας ότι στο εξής ο ΣΥΡΙΖΑ, σε κάθε επίθεση που θα δέχεται, «δεν θα στρέφει και το άλλο μάγουλο». Αναφερθείς στις αιτίες της συντριπτικής ήττας, διαπίστωσε ένα διπλό έλλειμμα εμπιστοσύνης «στην κυβερνητική μας πρόταση και στο κόμμα». Οι λόγοι της απώλειας, όπως τόνισε στη συνέχεια, ήταν τρεις:
Πρώτον, ότι «η Ν.Δ. κατάφερε να επιβάλει την ατζέντα της. Την ατζέντα του φόβου. Και να υποστηρίξει έτσι στο δίπολο “σταθερότητα – αλλαγή” ως πλειοψηφική την τάση του δικού της αφηγήματος. Φτάσαμε στο σημείο τα καφενεία, αντί για την ακρίβεια, τη διάλυση του ΕΣΥ, τα Τέμπη και το επιτελικό κράτος-λάφυρο, τις υποκλοπές και την κακοποίηση του κράτους δικαίου, να συζητάνε όσα συνέβησαν 8 χρόνια πριν και το ευρώ».
Δεύτερον, «η αναγκαστική επιλογή υπεράσπισης μιας στρατηγικής που, εξαιτίας της άρνησης των άλλων προοδευτικών δυνάμεων, αντικειμενικά δεν μπορούσε να περπατήσει. Το εκλογικό αποτέλεσμα αποτέλεσε μια στρατηγική ήττα της απλής αναλογικής και ταυτόχρονα ήττα της στρατηγικής μας για την απλή αναλογική. Αυτό ήταν το στρατηγικό ρήγμα μέσα από το οποίο πέρασε το αφήγημα περί σταθερότητας». Η διαρκής άρνηση των προοδευτικών δυνάμεων, όπως σημείωσε, «έδινε την εικόνα μιας μη ρεαλιστικής και άρα αναξιόπιστης πρότασης διακυβέρνησης, σε αντίθεση με την πρόταση του αντιπάλου μας, που έμοιαζε πιο κατανοητή και συμπαγής“: Αυτοδυναμία για να έχουμε σταθερότητα”».
Και τρίτον, «είναι η εικόνα μας. Η εικόνα μας ως κόμματος, ως συλλογικού υποκειμένου, για μεγάλο χρονικό διάστημα. Ιδίως όμως τις κρίσιμες ημέρες πριν από την κάλπη. Δεν ήταν μια εικόνα που εξέπεμπε συνοχή, ευθύνη, συγκρότηση. Οι άστοχες δημόσιες τοποθετήσεις, ακόμα και τις τελευταίες ημέρες πριν από τις εκλογές, οι παλινωδίες, το έλλειμμα υπευθυνότητας, ακόμα και αντίληψης πόσο καχύποπτο ήταν το εκλογικό σώμα απέναντί μας, πόσο ρευστό και ευμετάβλητο, μας κόστισαν πανάκριβα».
Αλλαγές
Στη μάχη που άρχισε, ο Αλ. Τσίπρας ζήτησε «να μείνουμε με χαμηλά το κεφάλι. Να δείξουμε ότι αντιληφθήκαμε το μήνυμα της λαϊκής ψήφου». Στο πλαίσιο αυτό ανακοίνωσε την ανάγκη «να ανασυντάξουμε την κεντρική εκλογική επιτροπή και τις εκλογικές επιτροπές σε όλη τη χώρα. Να καταλήξουμε σε μια εκλογική καμπάνια που θα λάβει υπόψη τα νέα δεδομένα». Το εκλογικό αποτέλεσμα, συνόψισε, «δεν είναι αρνητικό μόνο για τον ΣΥΡΙΖΑ» και προειδοποίησε πως «λευκή επιταγή στην κυβέρνηση θα την καταστήσει ανεξέλεγκτη σε όλα τα μέτωπα».
Δύσκολες ώρες μετά το σοκ
Οι ώρες που περνά ο Αλέξης Τσίπρας από το βράδυ της περασμένης Κυριακής δεν είναι και οι καλύτερες… Ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ προσπαθεί να διαχειριστεί τις συνέπειες ενός αποτελέσματος που ο ίδιος ονομάζει «οδυνηρό σοκ», καλώντας τους συντρόφους του στο κόμμα να ξεπεράσουν το πένθος και να αντεπιτεθούν. Δηλώνει βέβαια ότι θα τεθεί αποφασιστικά επικεφαλής της νέας μάχης.
Αλλά είναι προφανές ότι προτιμά το τελευταίο διάστημα να αποφεύγει τις πολλές συνάφειες με βουλευτές και στελέχη. Το μεσημέρι της Τετάρτης, μετά τη συνεδρίαση στο Προεδρικό Μέγαρο υπό την Κατερίνα Σακελλαροπούλου, μπήκε στο αυτοκίνητό του και κατευθύνθηκε κατευθείαν στην οικία του, όπου συνέγραψε την ομιλία του… Απέφυγε δηλαδή τα γραφεία του ΣΥΡΙΖΑ όπου τον έψαχναν.
Ολοι περίμεναν «ένα «ευεργετικό σοκ» που θα τους βγάλει από το τριήμερο πένθος. Πλούσιο παρασκήνιο
Ποτέ άλλοτε σε συνεδρίαση κομματικού οργάνου του ΣΥΡΙΖΑ δεν περίμεναν με τόση ανυπομονησία τον Αλέξη Τσίπρα. Για πρώτη φορά εδώ και καιρό, μάλιστα, τα κομματική στελέχη έφτασαν στην ώρα τους και γέμισαν την αίθουσα της συνεδρίασης.
«Εχουν πιάσει όλες τις θέσεις και δεν βρίσκεις. Πού να καθίσεις;» ακούστηκε να διαμαρτύρεται η αδελφή του Αλ. Τσίπρα, Ζανέτ, που πρόλαβε, λόγω ταμπεραμέντου, να γνωστοποιήσει την παρουσία της. Στα πηγαδάκια εκτός αιθούσης ξεχώριζε η πληθωρική παρουσία του Κεφαλλονίτη Νικόλα Φαραντούρη, ο οποίος σε υπερένταση, όπως συνήθως, έλεγε «ηττήθηκε η στρατηγική μας, όχι η ιδεολογία μας. Δεν θα πάμε στον πόλεμο πίνοντας πένθιμα κονιάκ, αλλά με ψηλά το κεφάλι».
Ηταν φανερό ότι όλοι περίμεναν, όπως εξομολογούνταν, «ένα ευεργετικό σοκ» που θα τους βγάλει, όπως είπε και ο Τσίπρας στην εισαγωγή, από το τριήμερο πένθος. Κάποια στελέχη έλεγαν ότι θα έπρεπε να ανακοινώσει τη διαγραφή Κατρούγκαλου, Παπαδημούλη και μερικών ακόμα «για να τελειώνουμε». Στον αντίποδα, φαρμακωμένοι η μειοψηφία και τα μέλη της «Ομπρέλας» υποστήριζαν ότι θα λειτουργούσε λυτρωτικά αν ανακοίνωνε από τώρα ο Αλ. Τσίπρας την παραίτησή του. «Μα, τι άνθρωποι είναι αυτοί;» σχολίαζαν οι προεδρικοί.
«Τόσο μένος; Και τι μήνυμα θα στέλναμε μπροστά στη νέα μάχη;» Γι’ αυτό και σείστηκε η αίθουσα όταν ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ ανακοίνωσε ότι θα τεθεί επικεφαλής του εκλογικού αγώνα που άρχισε ήδη από χθες. Ο Τσίπρας τούς έστησε πάνω από μιάμιση ώρα. Οταν όμως πέρασε το κατώφλι της αίθουσας τον αποθέωσαν σαν να είχε εκλεγεί πρωθυπουργός. Επί τρία λεπτά όρθιοι οι σύνεδροι χειροκροτούσαν θερμά και με ιαχές, κάτι που επανέλαβαν και μόλις ανέβηκε στο βήμα. Είναι φανερό ποιος θεωρούν ότι τραβάει το κάρο απ’ τη λάσπη…
Τα κομματικά στελέχη, που άκουγαν με βαθιά προσήλωση τα λόγια του, τινάχτηκαν πολλές φορές από τη θέση τους ιδίως στις αναφορές του για την επίδειξη σοβαρότητας και σε φράσεις όπως «ευθυνόμαστε εμείς που δεν πείσαμε», «αντίπαλός μας είναι η Δεξιά» και «δεν πάμε για να χάσουμε. Είμαστε κόμμα εξουσίας».
Ακυρο στην πρόταση Βούτση να μιλήσουν και μέλη της Κ.Ε.
Η χθεσινή συνεδρίαση της Κεντρικής Επιτροπής του ΣΥΡΙΖΑ, η οποία συγκλήθηκε εκτάκτως για να αποτιμήσει τους λόγους της βαριάς ήττας και να χαράξει τη νέα στρατηγική μπροστά στην επερχόμενη μάχη, δεν είχε τον ιστορικό χαρακτήρα που ίσως θα περίμεναν ορισμένοι.
Ο Αλέξης Τσίπρας εκφώνησε την ομιλία του επαναπροσδιορίζοντας ως βασικό στόχο τη Δεξιά του Κυριάκου Μητσοτάκη και την ανάδειξη της προγραμματικής πρότασης του κόμματος, με σοβαρότητα αυτή τη φορά και χωρίς να μπλεχτεί σε άχαρους μικροκομματικούς καβγάδες με τις «προοδευτικές» δυνάμεις. Κορμός της δημοκρατικής παράταξης διακήρυξε ότι είναι ο ΣΥΡΙΖΑ, ο οποίος δεν βολεύεται σε ρόλο κόμματος διαμαρτυρίας.
Η εμφάνισή του φαίνεται πως δεν έπεισε τα στελέχη της μειοψηφίας, που προέβαλαν τις συνήθεις διαδικαστικές ενστάσεις. Την ώρα που η γραμματέας του κόμματος Ράνια Σβίγκου καλούσε, μετά την ομιλία Τσίπρα, τα μέλη της Κ.Ε. που θέλουν να τοποθετηθούν να καταθέσουν τις απόψεις τους στο εκτελεστικό γραφείο, με βάση σχετική απόφαση, ζήτησε τον λόγο ο Νίκος Βούτσης.
Ο τέως πρόεδρος της Βουλής, ο οποίος επανεκλέχθηκε στην Α’ Αθηνών, υποσκελίζοντας τον Νίκο Φίλη, πρότεινε, εκπροσωπώντας την εσωκομματική μειοψηφία, να δοθεί ο λόγος σε όποιο στέλεχος του καθοδηγητικού οργάνου το επιθυμούσε. Το γεγονός ότι ο Ευκλείδης Τσακαλώτος απέφυγε να συμμετάσχει στο διαδικαστικό «παιχνίδι» επιβεβαιώνει, σύμφωνα με στελέχη, ότι είναι αποφασισμένος να τηρήσει το άτυπο μορατόριουμ με τον Αλ. Τσίπρα μέχρι τις επόμενες κάλπες. «Θέλουμε να συζητήσουμε, εκτός από τα αίτια της ήττας, και τους λόγους της νίκης που θα έφερναν τον Αλέξη και πάλι στην πρωθυπουργία» ισχυρίστηκε τεχνηέντως ο Βούτσης.
Η πρότασή του τέθηκε με συνοπτικές διαδικασίες σε ψηφοφορία, στην οποία απορρίφθηκε πανηγυρικά με συντριπτική πλειοψηφία, οπότε έληξε η συνεδρίαση. Εκτός αιθούσης ξεχώρισε το πρωί η δήλωση της Εφης Αχτσιόγλου, «Ο ΣΥΡΙΖΑ έχει αρχηγό, τον Αλέξη Τσίπρα. Κάθε συζήτηση που επιχειρεί αυτό να το αμφισβητήσει είναι άκυρη και εκτός πλαισίου».
Επίσης, σημειώθηκε η συγγνώμη του Κώστα Ζαχαριάδη «από όσους καλοπροαίρετα και με αγωνία μάς προειδοποιούσαν πολλές φορές μέσα στα τελευταία χρόνια ότι δεν είναι στραβός ο γιαλός, αλλά στραβά αρμενίζουμε», όπως και του Αλέξη Χαρίτση: «Ο ΣΥΡΙΖΑ να πορευθεί ενωμένος υπό την ηγεσία του Αλέξη Τσίπρα».
Δημοκρατική παραφωνία οι δηλώσεις του πρώην βουλευτή Νίκου Ξυδάκη (Kontra), ο οποίος με πρωτοφανή περιφρόνηση καταλόγισε «ομίχλη στα μυαλά των νέων», επιρρίπτοντας την ευθύνη στους ψηφοφόρους για την εκλογική συντριβή της περασμένης Κυριακής. Αίσθηση προκάλεσε και η δήλωση του Ευάγγελου Αντώναρου, ο οποίος απέτυχε να εκλεγεί στην Ανατολική Αττική: «Εβλεπα τη διαφορά ΣΥΡΙΖΑ – Ν.Δ., αλλά δεν την έλεγα για να δίνω ελπίδα».