Την υπεραπόδοση των δημοσιονομικών μεγεθών για το 2025 επιβεβαίωσε ο υπουργός Κυριάκος Πιερρακάκης, συνδέοντας την τύχη του πλεονάσματος με τις διεθνείς εξελίξεις στην ενέργεια. Με την Eurostat να ανακοινώνει τα τελικά στοιχεία στις 22 Απριλίου, η συζήτηση επικεντρώνεται στο μέγεθος της δημοσιονομικής υπέρβασης και στον τρόπο με τον οποίο αυτή θα επιστραφεί στην οικονομία.
Η αναθεώρηση των πλεονασμάτων
Κατά τη διάρκεια των επαφών του στην Ουάσιγκτον, ο υπουργός επιβεβαίωσε ότι τα αποτελέσματα του περασμένου έτους ξεπέρασαν τις προβλέψεις:
«Είναι δεδομένο ότι η επίδοση του πρωτογενούς πλεονάσματος και του συνολικού πλεονάσματος θα είναι καλύτερη από το αναμενόμενο. Το ποια ακριβώς θα είναι αυτή θα το δούμε τις επόμενες ημέρες. […] Θα περιμένουμε να δούμε ποιος είναι ο διαθέσιμος δημοσιονομικός χώρος, θα συσχετίσουμε την αξιολόγησή μας με το τι συμβαίνει στα Στενά του Ορμούζ και σίγουρα θα παρέμβουμε αναλόγως.»
Σύμφωνα με την εφημερίδα «Δημοκρατία», το πρωτογενές πλεόνασμα αναμένεται να διαμορφωθεί στο 4,8% με 4,9% του ΑΕΠ, έναντι του αρχικού στόχου 3,7%. Η εφημερίδα υποστηρίζει ότι τα μεγέθη αυτά προκύπτουν από την υψηλή φορολόγηση, σημειώνοντας πως:
«Συνεχή τεράστια και αχρείαστα υπερπλεονάσματα επιτυγχάνει για τέταρτη χρονιά η κυβέρνηση της ΝΔ, τα οποία όμως προέρχονται από την υπερφορολόγηση νοικοκυριών και επιχειρήσεων. […] Με την επίτευξη υπερπλεονασμάτων “στραγγαλίζει” την πραγματική οικονομία και φόρους και εισφορές και την ίδια ώρα επιστρέφει στους πολίτες ένα πολύ μικρό μέρος αυτών, μέσω επιδοτήσεων και παροχών που χαρακτηρίζονται από τους πολίτες ως “ψίχουλα”».
Προαναγγελία νέων παρεμβάσεων
Το πρωτογενές πλεόνασμα του 2025 δημιουργεί έναν σημαντικό δημοσιονομικό χώρο που η κυβέρνηση σχεδιάζει να αξιοποιήσει για νέες παροχές και μέτρα στήριξης. Παρά τους αυστηρούς ευρωπαϊκούς κανόνες για τις δαπάνες, η σημαντική υπέρβαση του αρχικού στόχου (3,7%) προσφέρει το απαραίτητο «μαξιλάρι» ώστε να χρηματοδοτηθούν στοχευμένες παρεμβάσεις για την ανακούφιση νοικοκυριών και επιχειρήσεων που πλήττονται από το νέο κύμα ακρίβειας και την ενεργειακή αβεβαιότητα.
Οι οριστικές αποφάσεις για το είδος και το ύψος αυτών των παροχών αναμένεται να ληφθούν αμέσως μετά την επίσημη επικύρωση των στοιχείων από τη Eurostat στις 22 Απριλίου, με την κυβέρνηση να προσανατολίζεται σε ενισχύσεις που θα αμβλύνουν τις πληθωριστικές πιέσεις στο «ράφι» και την ενέργει
Προειδοποίηση για ενεργειακό σοκ
Ο κ. Πιερρακάκης εμφανίστηκε ιδιαίτερα επιφυλακτικός για την πορεία της παγκόσμιας οικονομίας, τονίζοντας τη σοβαρότητα της κατάστασης στη Μέση Ανατολή:
«Αθροιστικά έχεις τη μεγαλύτερη ενεργειακή κρίση της ιστορίας, εάν τα Στενά του Ορμούζ δεν ανοίξουν άμεσα. […] Οι ειδικοί λένε ότι μπορεί να χρειαστούν κατ’ ελάχιστον δύο μήνες για να επανέλθουν τα πράγματα εκεί που ήταν. […] Καταλαβαίνουμε ότι ακόμη και αν ανοίξουν αύριο τα Στενά, κάποιες από τις επιπτώσεις έχουν έρθει για να μείνουν. Άρα κάποια από τα μέτρα και κάποιες από τις παρεμβάσεις που θα κάνουμε στην πορεία θα είναι ανάλογες.»
Τα στοιχεία του πρώτου τριμήνου 2026
Η τάση των υψηλών πλεονασμάτων συνεχίζεται και στο ξεκίνημα του 2026, με το πρωτογενές πλεόνασμα να φτάνει τα 4,393 δισ. ευρώ, υπερβαίνοντας τον στόχο κατά 1,661 δισ. ευρώ. Η «Δημοκρατία» πάντως επισημαίνει μια άλλη πτυχή των στοιχείων:
«Τα φορολογικά έσοδα ανήλθαν σε 17,28 δισ. ευρώ. […] Πρόκειται για μια εξέλιξη που δίνει μια δεύτερη ανάγνωση της κυβερνητικής πολιτικής, καθώς παρά το υψηλό πλεόνασμα, ο ελληνικός προϋπολογισμός έχει αρχίσει να μπαίνει “μέσα” σε επίπεδο φορολογικών εσόδων, λόγω της μειωμένης κατανάλωσης. Όλα αυτά την ώρα που η κυβέρνηση επιμένει να μην μειώνει τους Ειδικούς Φόρους Κατανάλωσης (ΕΦΚ) στα καύσιμα και τον ΦΠΑ σε βενζίνη και τρόφιμα».
Η στρατηγική των παρεμβάσεων
Σχετικά με τα μέτρα στήριξης, ο υπουργός υπογράμμισε τη σημασία των στοχευμένων κινήσεων:
«Η Κομισιόν μιλάει για μέτρα στοχευμένα, για μέτρα προσωρινά, για μέτρα που είναι δημοσιονομικά υπεύθυνα. […] Η ελληνική κυβέρνηση έχει λάβει τα μέτρα που έχουμε ήδη ανακοινώσει: τη στήριξη στο ντίζελ οριζόντια, τη στήριξη μέσω του fuel pass στην αμόλυβδη πραγματικά για εκείνους που το έχουν περισσότερο ανάγκη και τη στήριξη σε ό,τι αφορά την τιμή των λιπασμάτων.»