Βαριά διπλωματική εβδομάδα αρχίζει για τον Ελληνισμό στην Κύπρο, με τον γ.γ. του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες να φτάνει αύριο στη Μεγαλόνησο, αναζητώντας συγκλίσεις, κυρίως σε ζητήματα της ακολουθούμενης διαδικασίας, καθώς ούτε εκεί οι απόψεις των δύο πλευρών, ελληνοκυπριακής και τουρκοκυπριακής, συγκλίνουν παραγωγικά.
- Από τον Νικ. Σταυρουλάκι
Ο γ.γ. εμφανίζεται αποφασισμένος να ξεδιαλύνει το περιπεπλεγμένο τοπίο στο Κυπριακό, καθώς ήδη αισθάνεται -λένε οι πηγές- να «ακροβατεί» ανάμεσα στις αγεφύρωτες διαφορές, στις κινήσεις σκοπιμότητας και στα «παιχνίδια καταστροφής», που καταστρώνει με επιστημονική ακρίβεια η Αγκυρα, προκειμένου να δυσκολέψει όσο το δυνατόν περισσότερο την ομαλή εξέλιξη της διαπραγμάτευσης.
Γι’ αυτό και η μία από τις πέντε (η αρίθμηση είναι υποκειμενική) προϋποθέσεις τις οποίες θέτει ο κατοχικός ηγέτης Τουφάν Ερχιουρμάν, δασκαλεμένος -εννοείται- από την Αγκυρα, για να προσέλθει στην όποια διαπραγμάτευση, είναι (ΠΡΟΣΟΧΗ): Να υπάρχουν «εγγυήσεις για το αποτέλεσμα». Και να είναι προαποφασισμένες!
Ο Ερχιουρμάν εξηγεί απλά και κυνικά τι εννοεί, αποκαλύπτοντας πού το πάει ξανά η Τουρκία. Σημειώνει ότι «εάν οι Ελληνοκύπριοι φύγουν από τη διαπραγμάτευση (π.χ. λόγω καίριας διαφωνίας σε κρίσιμο θεσμικό θέμα, τότε οι Τουρκοκύπριοι δεν θα επιστρέψουν σε καμία περίπτωση στο προηγούμενο καθεστώς (status quo ante). Εννοεί ότι η τουρκοκυπριακή οντότητα δεν θα είναι ποτέ ξανά απομονωμένη και μη αναγνωρίσιμη διεθνώς.
Το σκανδαλώδες εδώ είναι ότι η Αγκυρα έχει επεξεργαστεί προετοιμασία και για το ενδεχόμενο αποχώρησης της ελληνοκυπριακής πλευράς από την τελική «διευρυμένη διάσκεψη» υπό τον ΟΗΕ. Πώς είναι τόσο βέβαιος ο Ερχιουρμάν ότι ο Ν. Χριστοδουλίδης μπορεί να αποχωρήσει από την αίθουσα της Διάσκεψης για το Κυπριακό σε περίπτωση μείζονος διαφωνίας; Εφόσον το προϊδεάζει, είναι και έτοιμος να το προκαλέσει. Και αυτό προγραμματίζεται να πράξει. Στη διπλωματική σκακιέρα η τακτική είναι απολύτως αναγνωρίσιμη. Με όρους Mουντιάλ, «θα σου κάνω συνεχώς φάουλ, μέχρι να μην μπορείς άλλο να σταθείς από τους πόνους».
Αναλυτικότερα οι πέντε προϋποθέσεις του ψευδοηγέτη Τ. Ερχιουρμάν είναι:
1 Αποδοχή της πολιτικής ισότητας ως προαπαιτούμενο (όχι ως αντικείμενο διαπραγμάτευσης). Η ελληνοκυπριακή πλευρά πρέπει να αποδεχθεί εκ των προτέρων την πολιτική ισότητα των δύο πλευρών (ή «κυρίαρχη ισότητα» κατά την τουρκική ορολογία). Δεν πρέπει να θεωρείται ότι αυτό είναι κάτι προς διαπραγμάτευση, αλλά δεδομένο πριν αρχίσουν οι συνομιλίες.
2 Επιδιαιτησία. Σε περίπτωση τελικής διαφωνίας, η επιδιαιτητική Αρχή επιβάλλει τη λύση που αξιολογεί ως πλέον λειτουργική.
3 Συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα στη διαδικασία. Οι συνομιλίες δεν θα είναι επ’ ουδενί «ανοιχτού τέλους». Οφείλει να υπάρχει σαφής οδικός χάρτης (χρονοδιάγραμμα), ώστε να μην επαναληφθούν ατελείωτες, χωρίς αποτέλεσμα διαπραγματεύσεις που συνήθως έχουν αβέβαιο τέλος.
4 Μη επαναδιαπραγμάτευση των συμφωνημένων ζητημάτων. Να μην ανοίγουν ξανά θέματα στα οποία υπάρχει ήδη συμφωνία από προηγούμενους κύκλους διαπραγματεύσεων (το λεγόμενο «κεκτημένο»). Υπό αυτήν την έννοια δέχεται όποιο «κεκτημένο» έχει κατακτηθεί στο Κραν Μοντανά, το 2017, την ώρα που η Λευκωσία τρέχει να «διορθώσει» ακόμα και συμφωνημένα ζητήματα στους προηγούμενους κύκλους συζητήσεων.
5 Εγγυήσεις για το αποτέλεσμα – αποφυγή εγκλωβισμού στο status quo. Σε περίπτωση που οι διαπραγματεύσεις αποτύχουν, να υπάρχουν εγγυήσεις ότι οι Τουρκοκύπριοι δεν θα μείνουν «εγκλωβισμένοι» στο υφιστάμενο καθεστώς χωρίς οφέλη. Αυτό συνδέεται συχνά με αιτήματα για άρση «απομόνωσης» ή άλλα μέτρα, ακόμα και σε περίπτωση αποτυχίας.
Στον αντίποδα, η ελληνοκυπριακή πλευρά θέτει άλλο, πιο χαλαρό διαδικαστικό πλαίσιο, κατά τη γνωστή προσφιλή στο έθνος συνήθεια, του «πάμε και βλέπουμε», η οποία οδηγεί με μαθηματικό τρόπο σε ήττες. Πηγές στη Λευκωσία, αξιολογώντας τη μέχρι τώρα στάση της κυβέρνησης Χριστοδουλίδη, ανέφεραν στην «κυριακάτικη δημοκρατία» ότι η ελληνοκυπριακή πλευρά δεν επιθυμεί -εννοείται- «πολιτική ισότητα», «επιδιαιτησία», ούτε «χρονοδιάγραμμα», επιθυμεί διαδικασία «ανοιχτού τέλους», καθώς και «επαναδιαπραγμάτευση ορισμένων ζητημάτων». Ως προς την τελευταία (πέμπτη) προϋπόθεση, την οποία έχει θέσει ο Τ. Ερχιουρμάν για να προσέλθει σε διαπραγματεύσεις, αυτή φαίνεται να απασχολεί λιγότερο το διαπραγματευτικό επιτελείο του Προέδρου, που εξακολουθεί να υποτιμά τη σατανική μεθοδολογική ακρίβεια της Αγκυρας. Παθογένεια της φυλής που ξυπνάει μία μέρα με μία «Κάσο» υποτέλειας…
Μια προσπάθεια τραβηγμένη από τα μαλλιά
Σε αυτό το κλίμα ο γ.γ. του ΟΗΕ συνεχίζει την προσπάθειά του, έστω «τραβηγμένη από τα μαλλιά». Αύριο το βράδυ φτάνει το αεροπλάνο του στην Κύπρο. Σε δύο κοινές συναντήσεις με τους Χριστοδουλίδη – Ερχιουρμάν, ο Αντόνιο Γκουτέρες θα συνομιλήσει με τον Κύπριο Πρόεδρο και τον κατοχικό ηγέτη προκειμένου να ακούσει προτάσεις αλλά και να υποβάλει. Η πρώτη συνάντηση θα γίνει στη διάρκεια ιδιωτικού δείπνου (28/7) το βράδυ στην οικία του ειδικού αντιπροσώπου του ΟΗΕ, στην Κύπρο. Η δεύτερη συνάντηση, την επομένη (29/7) το πρωί, στα γραφεία της Αποστολής των «Καλών του Υπηρεσιών», στην υπό τον έλεγχο των Η.Ε. περιοχή του αεροδρομίου Λευκωσίας.
Ο Α. Γκουτέρες θα φτάσει στο νησί συνοδευόμενος από τους δύο αναπληρωτές γ.γ., Ρόζμαρι Ντι Κάρλο και Ζαν Πιερ Λακρουά. Σημειώνεται ότι στην Κύπρο θα βρίσκεται αύριο (δεν έχει αποφασιστεί ακόμα εάν θα συμμετάσχει στην κοινή συνάντηση των τριών) και η προσωπική απεσταλμένη του γ.γ. του ΟΗΕ, Μαρία Αγκελα Ολγκίν Κουεγιάρ, η οποία θα φτάσει στη Μεγαλόνησο από την Αγκυρα σε μια ύστατη προσπάθεια να «καλμάρει» την Τουρκία και να σώσει την αποστολή Γκουτέρες στο Κυπριακό. Στην τουρκική πρωτεύουσα είδε τον Τούρκο ΥΠΕΞ, Χακάν Φιντάν, υπέρμαχο των «δύο κρατών» και της διχοτόμησης. Ολη η προσπάθεια θα θεωρηθεί επιτυχής εάν καταστεί εφικτή κάποια ανακοίνωση του γ.γ. του ΟΗΕ για νέα άτυπη πενταμερή.