«Τη γλώσσα μού έδωσαν ελληνική, το σπίτι φτωχικό στις αμμουδιές του Ομήρου. Μονάχη έγνοια η γλώσσα μου στις αμμουδιές του Ομήρου». Οδυσσέας Ελύτης, «Αξιον Εστί»
- Από την
Σοφία Σκλείδα
Η λογοτεχνία είναι ο καθρέφτης της ψυχής ενός λαού. Είναι η φωνή που υψώνεται απέναντι στο σκοτάδι, η μνήμη που διασώζει ό,τι αξίζει να παραμείνει.
Ετσι, η Εταιρεία Ελλήνων Λογοτεχνών (ΕΕΛ), ένας από τους παλαιότερους και σημαντικότερους πνευματικούς θεσμούς της χώρας μας, με ιστορία που ξεπερνά τα 90 χρόνια, αποτελεί τον θεσμό εκείνο που εξακολουθεί να κρατά ζωντανή τη φλόγα της ελληνικής σκέψης και της λογοτεχνίας, να συνδέει τις γενιές των δημιουργών και να υπενθυμίζει ότι ο πολιτισμός είναι τρόπος ζωής.
Στην καρδιά της Αθήνας, σε μια αίθουσα που ανασαίνει Ιστορία, δέος, συγκίνηση και καλλιτεχνική έκφραση, συνεχίζει αθόρυβα αλλά ουσιαστικά το έργο της. Από την ίδρυσή της το 1934 έως σήμερα η Εταιρεία αποτελεί φορέα προώθησης της ελληνικής λογοτεχνίας, της γλώσσας και του πολιτισμού, διατηρώντας αδιάλειπτα τον ρόλο της ως πνευματικής εστίας δημιουργών και ιδεών, και ως φορέα εθνικής πολιτιστικής μνήμης, που διαφυλάσσει την ταυτότητα του ελληνικού λόγου και τιμά τους ανθρώπους που τον υπηρετούν με συνέπεια και πάθος.
Η ΕΕΛ ιδρύθηκε από μεγάλες μορφές των γραμμάτων, ανθρώπους που πίστεψαν στη δύναμη της γλώσσας και της λυρικής φωνής του ελληνικού πνεύματος, ως μέσα ελευθερίας, αυτογνωσίας και πολιτισμικής ταυτότητας. Εκεί αντήχησαν οι φωνές σπουδαίων και διαχρονικών λογοτεχνών, του Κωστή Παλαμά, του Αγγελου Σικελιανού, του Νίκου Καζαντζάκη, του Ηλία Βενέζη, του Στράτη Μυριβήλη, του Γιώργου Θεοτοκά και πολλών άλλων, που άφησαν ανεξίτηλο αποτύπωμα στην πνευματική μας παράδοση.
Στις δεκαετίες που ακολούθησαν η Εταιρεία στάθηκε κιβωτός της ελληνικής γραμματείας, προστατεύοντας τη δημιουργική ελευθερία και προάγοντας τη συνεργασία των λογοτεχνών. Παρά τις κοινωνικές και πολιτικές μεταβολές, παρέμεινε σταθερό σημείο αναφοράς για όσους πιστεύουν ότι η πνευματική έκφραση κάθε μορφής μπορεί να αλλάξει τον κόσμο.
Οι σκοποί και η αποστολή της
Η Εταιρεία Ελλήνων Λογοτεχνών επιδιώκει την προαγωγή της ελληνικής γλώσσας ως φορέα πολιτισμού, την προβολή του λογοτεχνικού έργου Ελλήνων δημιουργών, την παραγωγή πνευματικού και πολιτιστικού έργου, την ενίσχυση των νέων λογοτεχνικών φωνών και των μορφών σύγχρονης έκφρασης, τη διασύνδεση της λογοτεχνίας με την εκπαίδευση, την κοινωνία και τις τέχνες και, τέλος, την υπεράσπιση των δικαιωμάτων των Ελλήνων λογοτεχνών.
Εκτός αυτού, αριθμεί πολλά μέλη, ποιητές, πεζογράφους, δοκιμιογράφους, μεταφραστές, εκπαιδευτικούς και μελετητές. Μέσα από τις εκδόσεις της, τις λογοτεχνικές βραδιές, τις παρουσιάσεις βιβλίων και τις διαλέξεις ενώνει γενιές και προσεγγίζει το κοινό με έναν λόγο αυθεντικό, ουσιαστικό και πάντα επίκαιρο.
Τα τελευταία χρόνια η ΕΕΛ αναπτύσσει δίκτυο συνεργασιών με πολιτιστικούς οργανισμούς, πανεπιστήμια και πρεσβείες, επιδιώκοντας τη διάχυση του ελληνικού πολιτιστικού λόγου πέρα από τα σύνορα. Με σεβασμό στην παράδοση, αλλά και με ανοιχτό πνεύμα, συμμετέχει ενεργά σε λογοτεχνικές δράσεις και ανθολογίες, δίνοντας χώρο στη γλώσσα μας να ταξιδέψει και να ακουστεί.
Ταυτόχρονα, τα μέλη της έχουν ενεργό ρόλο σε διεθνή φεστιβάλ, ανθολογίες και συνέδρια, δίνοντας σύγχρονη φωνή στην ελληνική γραφή και ενισχύοντας τη θέση της χώρας μας στον πολιτιστικό χάρτη του κόσμου.
Πολιτιστική ταυτότητα
Η Εταιρεία Ελλήνων Λογοτεχνών δεν περιορίζεται σε ένα παρελθόν ένδοξο· κοιτάζει στο μέλλον με ευθύνη και όραμα. Μέσα σε έναν κόσμο που αλλάζει ραγδαία, η λογοτεχνία εξακολουθεί να λειτουργεί ως γέφυρα κατανόησης, ειρήνης και πνευματικής αντοχής.
Κάθε λέξη, κάθε βιβλίο, κάθε δημιουργία αποτελεί μια μορφή αντίστασης στην αδιαφορία και πρόσκληση σε σκέψη, συγκίνηση και ανθρωπιά.
Σύμφωνα με τα προαναφερθέντα, η ΕΕΛ επιβεβαιώνει καθημερινά ότι το ελληνικό πνεύμα παραμένει φάρος όχι μόνο του παρελθόντος αλλά και του παρόντος, υπενθυμίζοντας πως η πνευματική δημιουργία είναι το πιο ανθεκτικό θεμέλιο μιας κοινωνίας.
Στο επίκεντρο της αποστολής της, όμως, βρίσκεται και η εκπαιδευτική διάσταση. Η Εταιρεία συνεργάζεται με σχολεία, πανεπιστήμια και εκπαιδευτικούς φορείς, προωθώντας τη φιλαναγνωσία, τη γλωσσική καλλιέργεια και την αγάπη για τη λογοτεχνία.
Με σεμινάρια, μαθητικούς διαγωνισμούς και ειδικές δράσεις για νέους συγγραφείς, ανοίγει τις πόρτες της στις επόμενες γενιές, υπενθυμίζοντας ότι η γραφή δεν είναι μόνο τέχνη· είναι στάση ζωής.
Επιπρόσθετα, καλεί το κοινό να γνωρίσει από κοντά το έργο και τις δράσεις της, να συμμετάσχει στις εκδηλώσεις της και να γίνει κοινωνός της γόνιμης δύναμης του ελληνικού πνεύματος. Γιατί η λογοτεχνία, όπως και η ζωή, αποκτά αξία όταν μοιράζεται.
Και η ΕΕΛ συνεχίζει, αθόρυβα και σταθερά, να μοιράζει φως, λέξεις και ψυχή, κρατώντας ανοιχτό το βιβλίο του ελληνικού πολιτισμού, υπερασπίζοντας διαχρονικά τις αξίες της ελευθερίας της σκέψης, της δημοκρατίας και της ανθρωπιάς.
Σε μια εποχή ταχύτητας και πληροφορίας, η λογοτεχνία εξακολουθεί να αποτελεί τόπο σιωπής και περισυλλογής, ένα σταθερό αντίβαρο στην αποξένωση. Ο στοχασμός παραμένει πράξη πολιτισμού, ευθύνης και αντίστασης, ένα καταφύγιο για όσους πιστεύουν πως η ομορφιά και η αλήθεια είναι ακόμη εφικτές.
«Οπου και να ταξιδέψω η Ελλάδα με πληγώνει,
πουθενά δεν την ξέχασα, κι ας είναι μικρή,
κι ας τη χωράει μια φούχτα χώμα».
Γιώργος Σεφέρης
*Φιλόλογος, συγγραφέας, διδάκτωρ Συγκριτικής Παιδαγωγικής, αντιπρόεδρος Εταιρείας Ελλήνων Λογοτεχνών
