Υπήρξε ένα από τα σημαντικότερα νομίσματα της αρχαιότητας, του οποίου η φήμη και η χρήση ξεπέρασαν κατά πολύ τα στενά όρια της πόλης-κράτους από όπου είχε δημιουργηθεί.
Ο λόγος για την «Αθηναϊκή Γλαύκα», το περίφημο νόμισμα που «πρωταγωνιστεί» στη μεγάλη έκθεση η οποία την περίοδο αυτή φιλοξενείται στον Εκθεσιακό Χώρο του Κεντρικού Κτιρίου της Alpha Bank στην Αθήνα.
Οι «Αθηναϊκές Γλαύκες» -όπως πολύ χαρακτηριστικά τιτλοφορείται η έκθεση- συστήνονται στο φιλοπερίεργο κοινό παρουσιάζοντας μεταξύ άλλων και το γνωστό τετράδραχμο της πόλης των Αθηνών, το οποίο κυριάρχησε ως μέσο συναλλαγής σε πολλές γειτονικές χώρες. Πρόκειται για ένα νόμισμα το οποίο στην εμπρόσθια πλευρά έχει την κεφαλή της Αθηνάς και στην πίσω όψη μια γλαύκα (κουκουβάγια δηλαδή) ένα από τα πιο προσφιλή σύμβολα της αθηναϊκής Πολιτείας.
«Η σπουδαιότητα του τετράδραχμου της Αθήνας» είπε στη «δημοκρατία» η Δήμητρα Τσαγκάρη, επιμελήτρια της εξαιρετικής νομισματικής συλλογής, «ήταν ότι η χρήση του είχε ξεπεράσει τα όρια της πόλης των Αθηνών. Ηταν αποδεκτό και στις διεθνείς συναλλαγές αλλά και σε όλες τις αγορές». Ως γνωστόν, η πανίσχυρη πόλη-κράτος των Αθηνών ήταν εκείνη που είχε διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στην ιστορία και την εξέλιξη της νομισματικής, εισάγοντας πριν από 2.500 χρόνια καινοτομίες επί των νομισμάτων που ακόμη και σήμερα αποτελούν βασικούς κανόνες για τη νόμιμη κυκλοφορία τους.
Η έκθεση ξεκινάει από τα πρώτα νομίσματα, που κόπηκαν περί τα μέσα του 6ου αιώνα π.Χ., ενώ αμέσως μετά ακολουθεί η παρουσίαση των πρώτων τετράδραχμων που έμειναν στην ιστορία με την ονομασία γλαύκες. Πρόκειται για εκείνα τα κέρματα που βγήκαν την εποχή του Χρυσού Αιώνα του Περικλή. Η εγκυρότητα και η αξιοπιστία της εκδότριας αρχής συνέβαλαν μάλιστα στην παγκόσμια αποδοχή αυτών των νομισμάτων, μιας και οι αθηναϊκές γλαύκες αναδείχθηκαν το ισχυρότερο διεθνές νόμισμα της αρχαιότητας για πέντε συνεχείς αιώνες.
Στη συνέχεια της έκθεσης το κοινό θα έχει την ευκαιρία να παρακολουθήσει τις εκδόσεις του 4ου και του 3ου αιώνα π.Χ. καθώς και τα λεγόμενα «Στεφανηφόρα» ή αλλιώς Τετράδραχμα Νέας Τεχνοτροπίας του 2ου και του 1ου αιώνα π.Χ., με τα οποία φτάνει στο τέλος της η αθηναϊκή νομισματοκοπία. Αμέσως μετά άλλωστε θα κυριαρχήσουν τα μακεδονικά νομίσματα.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχουν οι απομιμήσεις οι οποίες εκτίθενται για το κοινό. Μιλάμε φυσικά για τα νομίσματα που εκδόθηκαν από ξένους δυνάστες και από περιοχές απομακρυσμένες και τα οποία χρησιμοποιούν ως πρότυπό τους τις αθηναϊκές γλαύκες.
Ενα εκ των σημαντικότερων νομισμάτων από αυτά που παρουσιάζονται είναι το αθηναϊκό δεκάδραχμο, το οποίο παρουσιάζει τους ίδιους εικονογραφικούς τύπους με αυτούς των τετράδραχμων, με ορισμένες ωστόσο ειδοποιούς διαφορές.
Στο τέλος της έκθεσης παρατίθενται νομίσματα της νεώτερης Ελλάδας τα οποία έφεραν τη γλαύκα. Ως γνωστόν, και στο γενικότερο πνεύμα της αρχαιολατρίας η αναβίωση της αθηναϊκής γλαύκας σε κέρματα και χαρτονομίσματα ήταν συχνή. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελούν τα κέρματα των 5 και 10 λεπτών της εποχής του Γεωργίου Α’, που κόπηκαν το 1912 και στα οποία απεικονίζεται η γλαύκα επάνω σε αμφορέα.
Ακόμη ο επισκέπτης θα μπορεί να δει και το χαρτονόμισμα των 100.000 δραχμών του 1944, στο οποίο απεικονίζονται και οι δύο όψεις του περίφημου αθηναϊκού τετράδραχμου. Οι δραχμές και τα δίδραχμα του 1973 φέρουν επίσης τη γλαύκα της κλασικής εποχής. Αξίζει να σημειωθεί ότι το πιο γνωστό νόμισμα της αρχαιότητας κόσμησε και τα ελληνικά γραμματόσημα των 20 λεπτών, που κυκλοφόρησαν την 24η Μαρτίου 1959, σε σχεδιασμό του χαράκτη Α. Τάσσου. Η έκθεση καταλήγει με το κέρμα του ενός ευρώ, στο οποίο συναντάται η γλαύκα υπενθυμίζοντας σε όλους μας το μεγαλείο της ένδοξης αθηναϊκής Πολιτείας.
Infο: Η περιοδική έκθεση με τίτλο «Αθηναϊκές Γλαύκες» θα παρουσιάζεται στον Εκθεσιακό Χώρο του Κεντρικού Κτιρίου της Alpha Bank στην Αθήνα έως τον Ιανουάριο του 2013. Την έκθεση συνοδεύει σχετικό έντυπο στην ελληνική και την αγγλική γλώσσα με πλούσιο φωτογραφικό υλικό.
Γιώτα Βαζούρα
