Ο Υδραίος εικαστικός Παναγιώτης Τέτσης αποτύπωνε τη φύση, τους ανθρώπους και το ελληνικό φως με έναν τρόπο μοναδικό!
Από τη
Γιώτα Βαζούρα
Στον καμβά του κατάφερε να κάνει κάτι πρωτόφαντο: να τιθασεύσει το ελληνικό φως και να το αποδώσει με μοναδική αυθεντικότητα. «Αλχημιστής των χρωμάτων», όπως συνήθιζαν να τον αποκαλούν, και ακάματος εργάτης της τέχνης, ο Παναγιώτης Τέτσης, που έφυγε από τη ζωή την Παρασκευή το βράδυ, σε ηλικία 91 ετών, ήταν ένας από τους σημαντικότερους σύγχρονους Ελληνες εικαστικούς. «Εσβησε» έπειτα από πολύχρονη μάχη με τον καρκίνο, στο νοσοκομείο «Ευαγγελισμός», ωστόσο η πλούσια ζωγραφική κληρονομιά του δεν θα ξεθωριάσει ποτέ…
Την περασμένη Δευτέρα, μάλιστα, ο Παναγιώτης Τέτσης τιμήθηκε με το πρώτο «Βραβείο Εικαστικών Τεχνών Γιάννης Μόραλης», σε μια τελετή από την οποία απουσίαζε (το βραβείο παρέλαβε ο γιος του) λόγω των προβλημάτων υγείας που αντιμετώπιζε.
Μάστορας του χρώματος, ο Υδραίος καλλιτέχνης με την πλούσια ζωγραφική παλέτα απολάμβανε να παρατηρεί τη φύση, τα τοπία αλλά και τις ανθρώπινες μορφές, αποδίδοντάς τα εν συνεχεία με γνησιότητα. Τα απόκρημνα βράχια της Υδρας, η αλμύρα της θάλασσας, η αγριάδα του τοπίου της Σίφνου έχουν αποθεωθεί ουκ ολίγες φορές στη ζωγραφική του.
Ο Παναγιώτης Τέτσης γεννήθηκε στην Υδρα το 1925. Εκεί άρχισε δειλά δειλά να «σκαρώνει» επάνω στο χαρτί τα πρώτα του σχέδια, εικόνες και ζωγραφιές που τράβηξαν την προσοχή τόσο του Δημήτρη Πικιώνη όσο και του Νίκου Χατζηκυριάκου – Γκίκα. Αυτοί οι δύο, όπως θα πει αργότερα και εκείνος, ήταν οι δύο «πραγματικοί» δάσκαλοί του. Το 1937 ο καλλιτέχνης και η οικογένειά του μετακόμισαν στον Πειραιά. Το 1940 άρχισε να κάνει μαθήματα ζωγραφικής, εν συνεχεία γράφτηκε στη Νομική Σχολή Αθηνών, την οποία όμως εγκατέλειψε για να γραφτεί στη Σχολή Καλών Τεχνών. Στις αίθουσες της ΑΣΚΤ διδάχτηκε τα μυστικά της ζωγραφικής από τον Κωνσταντίνο Παρθένη, ενώ από το 1953 έως το 1956 βρέθηκε στο Παρίσι, όπου σπούδασε την τέχνη της χαλκογραφίας με υποτροφία του ΙΚΥ (Ιδρυμα Κρατικών Υποτροφιών).
Ο αγαπημένος εικαστικός το 1958 μαζί με άλλους διακεκριμένους συναδέλφους του ίδρυσε το Ελεύθερο Σπουδαστήριο Καλών Τεχνών (τη μετέπειτα Σχολή Βακαλό), όπου δίδαξε έως το 1976, χρονιά που εξελέγη καθηγητής στη Σχολή Καλών Τεχνών.
Με τους φοιτητές του (ανάμεσά τους και ο σπουδαίος Γιώργος Ρόρρης), όπως είχε δηλώσει σε συνέντευξή του, συνήθιζε να έχει φιλική σχέση, ενώ κάποιους από αυτούς τους συναντούσε στο καλλιτεχνικό «στέκι» του, στο υπόγειο ατελιέ που διατηρούσε στην οδό Ξενοκράτους.
Στη Λαϊκή Αγορά που φιλοξενούνταν στον γνωστό δρόμο του Κολωνακίου και την οποία απολάμβανε από το ατελιέ του για πάρα πολλά χρόνια ήταν αφιερωμένο το πιο γνωστό έργο του (φιλοξενείται στην Εθνική Πινακοθήκη), μια υπερμεγέθης δημιουργία που ξεπερνά τα 50 μέτρα και απεικονίζει την καθημερινότητα των παραγωγών.
Ανάμεσα στους πλέον χαρακτηριστικούς ζωγραφικούς πίνακές του συγκαταλέγεται και η σειρά έργων του με θέμα τη γενέτειρά του, την Υδρα, αλλά και την αγαπημένη του Σίφνο. Υδατογραφίες, νεκρές φύσεις, σχέδια και χαρακτικά είναι η πλούσια καλλιτεχνική παρακαταθήκη του Παναγιώτη Τέτση. Μάλιστα, όπως έγινε γνωστό, ο εικαστικός είχε προσφέρει στην Εθνική Πινακοθήκη 210 έργα του, ενώ είχε επιτρέψει το 20% από αυτά να μπορεί να πουληθεί για να αγοραστούν έργα άλλων δημιουργών που λείπουν από τις συλλογές της Πινακοθήκης. Στη θέση του καθηγητή της ΑΣΚΤ παρέμεινε έως το 1991, ενώ το 1993 έγινε μέλος της Ακαδημίας Αθηνών. Σπάνια εκτελούσε ζωγραφικές παραγγελίες, ενώ είχε λάβει μέρος σε πολλές διεθνείς εκθέσεις ως εκπρόσωπος της Ελλάδας. Το 1999 είχε διοργανωθεί μεγάλη αναδρομική έκθεση για εκείνον στην Εθνική Πινακοθήκη, ενώ τον περασμένο Μάιο το Ιδρυμα Θεοχαράκη φιλοξένησε μια νέα σειρά έργων του εικαστικού. Είχε ακόμη τιμηθεί με το βραβείο Κριτικών για το έργο του «Ναυπηγείο» το 1962.
Η κηδεία του σήμερα στο Κολωνάκι
Η κηδεία του Παναγιώτη Τέτση θα τελεστεί σήμερα στον Ιερό Ναό Αγίου Διονυσίου Αρεοπαγίτου, στο Κολωνάκι. Στη νεκρώσιμη ακολουθία θα παραστεί ο μητροπολίτης Υδρας, Σπετσών και Αιγίνης, κ. Εφραίμ. Η ταφή του Παναγιώτη Τέτση θα γίνει στην αγαπημένη του Υδρα αύριο στις 12 το μεσημέρι. Επιθυμία της οικογένειας είναι αντί στεφάνων να διατεθούν χρήματα για το Κουλούρειο Νοσοκομείο «Παναγία Φανερωμένη» του νησιού.
