Κυβερνητική πρόταση-αδικία για τους ελεύθερους επαγγελματίες και τους ιδιοκτήτες ακινήτων, για τους οποίους θα παραμείνειτο ισχύον καθεστώς
Από τον
Στέλιο Κράλογλου
Φορολογουμένους πολλών ταχυτήτων δημιουργούν οι αλλαγές στη φορολογία των εισοδημάτων, με βάση και την τελευταία πρόταση που κατέθεσε η κυβέρνηση στους δανειστές για τη σύνδεση του έμμεσου αφορολόγητου ορίου με τον αριθμό των παιδιών του φορολογουμένου. Οι νέες αλλαγές έγιναν σε μια προσπάθεια να αμβλυνθούν οι αντιδράσεις και να υπάρξει συμφωνία στο πακέτο των αλλαγών στη φορολογία εισοδήματος ύψους 1,8 δισ. ευρώ,
Με τις φοροανατροπές που έρχονται από τα φετινά εισοδήματα φορολογούμενοι με ακριβώς τα ίδια εισοδήματα θα πληρώνουν φόρους διαφορετικού ύψους. Οι φόροι που θα κληθούν να πληρώσουν οι φορολογούμενοι θα καθορίζονται ανάλογα με την οικογενειακή κατάσταση και συγκεκριμένα με τον αριθμό των προστατευόμενων παιδιών αλλά και με την πηγή προέλευσης του εισοδήματος. Αυτό σημαίνει ότι για το ίδιο ύψος ετήσιου εισοδήματος διαφορετικό φόρο θα πληρώνει ο μισθωτός που δεν έχει παιδιά, διαφορετικό ο μισθωτός με ένα ή δύο παιδιά, διαφορετικό ο ελεύθερος επαγγελματίας, άλλο ο ιδιοκτήτης ακινήτων που εισπράττει ενοίκια και άλλο ο αγρότης.
Οι περισσότεροι φορολογούμενοι θα δουν ξανά τον φορολογικό «λογαριασμό» τους να «φουσκώνει», ενώ άλλοι θα διαπιστώσουν φοροελαφρύνσεις. Πάντως σε κάθε περίπτωση διατηρούνται οι στρεβλώσεις του φορολογικού συστήματος. Και αυτό γιατί για τους μισθωτούς, τους συνταξιούχους και τους αγρότες που δικαιούνται το έμμεσο αφορολόγητο όριο λαμβάνεται υπόψη η οικογενειακή κατάστασή τους, ενώ δεν ισχύει το ίδιο και για τους ελεύθερους επαγγελματίες και όσους αποκτούν εισοδήματα από ενοίκια, αφού το ίδιο ποσό φόρου θα πληρώνει αυτός που δεν έχει παιδιά με αυτόν που έχει δύο ή τρία παιδιά και έχει αυξημένες δαπάνες.
Ετσι, με τις νέες φορορυθμίσεις, για ετήσιο εισόδημα της τάξης των 15.000 ευρώ:
- Ο μισθωτός χωρίς παιδιά θα κληθεί να πληρώσει συνολικό φόρο (φόρο εισοδήματος + εισφορά αλληλεγγύης) 1.566 ευρώ από 1.305 ευρώ σήμερα. Δηλαδή θα επιβαρυνθεί με έξτρα φόρο 261 ευρώ.
- Ο μισθωτός με δύο παιδιά θα επιβαρυνθεί με συνολικό φόρο 1.366 ευρώ από 1.305 ευρώ σήμερα (έξτρα φόρος 61 ευρώ). Δηλαδή ο συγκεκριμένος φορολογούμενος με δύο προστατευόμενα παιδιά θα πληρώσει λιγότερο φόρο κατά 200 ευρώ σε σύγκριση με τον μισθωτό που έχει ακριβώς το ίδιο εισόδημα (σ.σ.: 15.000 ευρώ) αλλά δεν έχει προστατευόμενα τέκνα.
- Ο ελεύθερος επαγγελματίας θα πληρώσει συνολικό φόρο (φόρος εισοδήματος και ειδική εισφορά αλληλεγγύης) 3.366 ευρώ από 4.005 ευρώ που επιβαρύνεται με το ισχύον σύστημα. Θα έχει δηλαδή φορολογικό όφελος 639 ευρώ. Το ίδιο ποσό φόρου θα πληρώσει και ο ελεύθερος επαγγελματίας με το ίδιο ακριβώς εισόδημα που έχει ένα, δύο ή περισσότερα προστατευόμενα τέκνα. Και αυτό γιατί οι ελεύθεροι επαγγελματίες φορολογούνται μεν με την ενιαία φορολογική κλίμακα που ισχύει για τους μισθωτούς και τους συνταξιούχους, αλλά χωρίς να έχουν έμμεσο αφορολόγητο όριο, καθώς θα συνεχίσουν να φορολογούνται από το πρώτο ευρώ του εισοδήματός τους.
- Ο αγρότης με ένα παιδί θα πληρώσει φόρο 1.466 ευρώ από 2.055 σήμερα (μείωση της φορολογικής επιβάρυνσης 589 ευρώ). Ενας άλλος αγρότης με το ίδιο ακριβώς εισόδημα των 15.000 ευρώ αλλά χωρίς παιδιά θα επιβαρυνθεί με φόρο 1.566 ευρώ. Δηλαδή θα πληρώσει επιπλέον φόρο 100 ευρώ σε σχέση με τον αγρότη που έχει το ίδιο εισόδημα και ένα προστατευόμενο τέκνο. Σημειώνεται ότι οι αγρότες είναι οι κερδισμένοι των νέων φορολογικών ρυθμίσεων, καθώς θα φορολογηθούν με την ίδια κλίμακα των μισθωτών – συνταξιούχων και θα δικαιούνται έμμεσο αφορολόγητο όριο.
- Ο φορολογούμενος που εισπράττει εισοδήματα από ενοίκια με την αύξηση των φορολογικών συντελεστών θα επιβαρυνθεί με συνολικό φόρο (φόρος εισοδήματος + εισφορά αλληλεγγύης) 2.916 ευρώ από 2.415 ευρώ. Θα πληρώσει δηλαδή επιπλέον φόρο 501 ευρώ.
Οι ανατροπές
Με τη νέα κυβερνητική πρόταση:
- Οσοι μισθωτοί και συνταξιούχοι χωρίς προστατευόμενα τέκνα έχουν ετήσια εισοδήματα πάνω από 8.182 ευρώ και έως 9.545 ευρώ θα υποχρεώνονται να καταβάλλουν φόρο εισοδήματος έως και 300 ευρώ τον χρόνο.
- Οσοι μισθωτοί και συνταξιούχοι χωρίς προστατευόμενα τέκνα έχουν ετήσια εισοδήματα άνω των 9.545 ευρώ και έως 18.000 ευρώ θα κληθούν να πληρώσουν επιπλέον φόρο εισοδήματος 300 ευρώ τον χρόνο.
- Οι μισθωτοί και οι συνταξιούχοι χωρίς παιδιά με ετήσιες αποδοχές πάνω από 18.000 ευρώ και έως 27.000 ευρώ θα υποστούν πρόσθετες επιβαρύνσεις με επιπλέον φόρο εισοδήματος από 80 έως 400 ευρώ τον χρόνο.
- Οσοι μισθωτοί και συνταξιούχοι χωρίς παιδιά έχουν ετήσιες αποδοχές πάνω από 27.000 και έως 54.000 ευρώ θα ωφεληθούν με μειώσεις από 20 έως και 580 ευρώ τον χρόνο στον φόρο εισοδήματος.
- Οι μισθωτοί με ετήσιες αποδοχές άνω των 54.000 ευρώ θα υποστούν πρόσθετες επιβαρύνσεις στον ετήσιο φόρο εισοδήματος που θα είναι μεγαλύτερες όσο υψηλότερο των 54.000 ευρώ είναι το ετήσιο εισόδημα.
Το σχέδιο για το (σταδιακό) «ψαλίδισμα» της έκπτωσης
Η ετήσια έκπτωση φόρου, η οποία ανέρχεται σήμερα στα 2.100 ευρώ για όλους ανεξαιρέτως τους μισθωτούς και τους συνταξιούχους, μειώνεται:
- Στα 1.800 ευρώ για όσους μισθωτούς και συνταξιούχους δεν έχουν προστατευόμενα τέκνα.
- Στα 1.900 ευρώ για όσους μισθωτούς και συνταξιούχους έχουν ένα προστατευόμενο τέκνο.
- Στα 2.000 ευρώ (όπως ήδη προβλέπει το κατατεθέν στη Βουλή φορολογικό νομοσχέδιο) για όσους μισθωτούς και συνταξιούχους βαρύνονται με δύο ή περισσότερα τέκνα.
- Ετσι, το αφορολόγητο όριο, το οποίο προκύπτει έμμεσα, με την αφαίρεση της έκπτωσης φόρου από τον φόρο που αναλογεί με βάση τη φορολογική κλίμακα, θα μειωθεί από τα 9.550 ευρώ στα 8.182 ευρώ για όσους μισθωτούς και συνταξιούχους δεν έχουν προστατευόμενα τέκνα, στα 8.637 ευρώ για όσους μισθωτούς και συνταξιούχους έχουν ένα προστατευόμενο τέκνο και στα 9.090 ευρώ για όσους μισθωτούς και συνταξιούχους έχουν δύο ή περισσότερα προστατευόμενα τέκνα.
- Οι νέες αυτές αλλαγές αναμένεται να ενσωματωθούν στο κείμενο του φορολογικού νομοσχεδίου που έχει κατατεθεί ήδη στη Βουλή.
Πιο αναλυτικά, με τα νεότερα σχέδια της κυβέρνησης για την αναμόρφωση της φορολογίας εισοδήματος φυσικών προσώπων προβλέπονται τα εξής:
Αλλαγές στη φορολογία εισοδήματος μισθωτών, συνταξιούχων, αγροτών και αυτοαπασχολουμένων: Θα εφαρμόζεται μία φορολογική κλίμακα ίδια και ενιαία για όλες τις κατηγορίες εισοδημάτων από μισθούς, συντάξεις, αγροτικές και επιχειρηματικές δραστηριότητες. Δηλαδή όλα τα εισοδήματα από αυτές τις πηγές θα πάψουν να φορολογούνται αυτοτελώς, με ξεχωριστές κλίμακες, και θα φορολογούνται αθροιστικά με μία ενιαία κλίμακα. Στη νέα αυτή κλίμακα ο κατώτατος συντελεστής φόρου θα ανέρχεται στο 22% και θα επιβάλλεται έως το επίπεδο ετήσιου εισοδήματος των 20.000 ευρώ. Πάνω από το επίπεδο ετήσιου εισοδήματος των 20.000 ευρώ και έως τα 30.000 ευρώ θα επιβάλλεται συντελεστής φόρου 29%, ενώ πάνω από τα 30.000 και έως τα 40.000 ευρώ θα επιβάλλεται συντελεστής φόρου 37%. Για το τμήμα του ετήσιου εισοδήματος άνω των 40.000 ευρώ προβλέπεται συντελεστής φόρου 45%.
Ειδικά για τα εισοδήματα από μισθούς, συντάξεις και αγροτικές δραστηριότητες θα προβλέπεται έκπτωση φόρου:
- Ιση με τον φόρο που αναλογεί για φορολογουμένους με δύο ή περισσότερα προστατευόμενα τέκνα και ετήσια εισοδήματα έως 9.090 ευρώ.
- Ιση με τον φόρο που αναλογεί για φορολογουμένους με ένα προστατευόμενο τέκνο και ετήσια εισοδήματα έως 8.637 ευρώ.
- Ιση με τον φόρο που αναλογεί για φορολογουμένους χωρίς προστατευόμενα τέκνα και ετήσια εισοδήματα έως 8.182 ευρώ.
- 2.000 ευρώ για φορολογουμένους με δύο ή περισσότερα προστατευόμενα τέκνα και ετήσια εισοδήματα από 9.091 έως 20.000 ευρώ. Για τους φορολογουμένους με δύο ή περισσότερα προστατευόμενα τέκνα έχουν ετήσια εισοδήματα άνω των 20.000 ευρώ η έκπτωση θα μειώνεται κατά 10 ευρώ για κάθε 1.000 ευρώ εισοδήματος.
- 1.900 ευρώ για φορολογουμένους με ένα προστατευόμενο τέκνο και ετήσια εισοδήματα από 8.637 έως 19.000 ευρώ. Για τους φορολογουμένους με ένα προστατευόμενο τέκνο έχουν ετήσια εισοδήματα άνω των 19.000 ευρώ η έκπτωση θα μειώνεται κατά το 10 ευρώ για κάθε 1.000 ευρώ εισοδήματος.
- 1.800 ευρώ για φορολογουμένους χωρίς προστατευόμενα τέκνα και ετήσια εισοδήματα από 8.182 έως 18.000 ευρώ. Για φορολογουμένους χωρίς παιδιά που έχουν ετήσια εισοδήματα άνω των 18.000 ευρώ η έκπτωση θα μειώνεται κατά 10 ευρώ για κάθε 1.000 ευρώ εισοδήματος πέραν των 18.000 ευρώ.
Ολες οι αλλαγές στους συντελεστές για την εισφορά αλληλεγγύης και ο λογαριασμός με τα χαράτσια
Με την ισχύουσα σήμερα κλίμακα, η ειδική εισφορά αλληλεγγύης επιβάλλεται σε όλο το ετήσιο εισόδημα με έναν συντελεστή που διαμορφώνεται ως εξής:
– 0,7% για ετήσια εισοδήματα από 12.001 έως 20.000 ευρώ.
– 1,4% για ετήσια εισοδήματα από 20.001 έως 30.000 ευρώ.
– 2% για ετήσια εισοδήματα από 30.001 έως 50.000 ευρώ.
– 4% για ετήσια εισοδήματα από 50.001 έως 100.000 ευρώ.
– 6% για ετήσια εισοδήματα από 100.001 έως 500.000 ευρώ.
– 8% για ετήσια εισοδήματα από 500.001 ευρώ και άνω.
Με τη νέα κλίμακα ειδικής εισφοράς αλληλεγγύης, που προωθεί η κυβέρνηση, θα ισχύουν συντελεστές που θα επιβάλλονται κλιμακωτά ως εξής:
– 2,2% στο τμήμα ετήσιου εισοδήματος από τα 12.001 έως τα 20.000 ευρώ,
– 5% στο τμήμα ετήσιου εισοδήματος από 20.001 έως 30.000 ευρώ,
– 6,5% στο τμήμα ετήσιου εισοδήματος από 30.001 έως 40.000 ευρώ,
– 7,5% στο τμήμα ετήσιου εισοδήματος από 40.001 έως 65.000 ευρώ,
– 9% στο τμήμα ετήσιου εισοδήματος από 65.001 έως 220.000 ευρώ και
10% στο τμήμα ετήσιου εισοδήματος από 220.001 ευρώ και πάνω.
Αυξήσεις φόρων στα εισοδήματα από ακίνητα
Στην κλίμακα υπολογισμού του φόρου για τα εισοδήματα από ακίνητα θα επέλθουν οι ακόλουθες αλλαγές:
α) Αύξηση από το 11% στο 15% του συντελεστή φορολόγησης που επιβάλλεται στο ετήσιο εισόδημα έως το επίπεδο των 12.000 ευρώ.
β) Αύξηση από το 33% στο 35% του συντελεστή φορολόγησης που επιβαρύνει το κλιμάκιο ετήσιου εισοδήματος από τα 12.001 έως τα 35.000 ευρώ.
γ) Αύξηση από το 33% στο 45% του συντελεστή φορολόγησης για το τμήμα ετήσιου εισοδήματος πάνω από τα 35.000 ευρώ.
Μεγάλες ανατροπές στην έμμεση και την άμεση φορολογία έρχεται τους ερχόμενους μήνες προκειμένου να βγει ο λογαριασμός του νέου και επώδυνου πακέτου μέτρων. Η πρόσφατη έκθεση της Κομισιόν, εκτός των θετικών προβλέψεων για την ανάπτυξη από το β΄ εξάμηνο του έτους, περιγράφει και τις πηγές των εσόδων για να κλείσει η αξιολόγηση. Συγκεκριμένα, θα εξοικονομηθούν:
- 1% του ΑΕΠ (1,8 δισ. ευρώ) από το Ασφαλιστικό.
- 1% του ΑΕΠ από τη φορολογία εισοδήματος.
- 0,25% του ΑΕΠ από αλλαγές στον ΦΠΑ.
- 0,75% από μειώσεις αμοιβών στο Δημόσιο.
Η έκθεση περιέχει και προβλέψεις για αλλαγές στη φορολογία Ι.Χ., στους φόρους κατανάλωσης (κυρίως στα προϊόντα ενέργειας), στα αλκοολούχα ποτά και στον καπνό.
Ειδικότερα, για να να επιτευχθούν οι στόχοι του προγράμματος, η κυβέρνηση έχει συμφωνήσει με τους θεσμούς στα εξής:
1. Αλλαγή της κλίμακας φορολογίας εισοδήματος με μικρότερο αφορολόγητο όριο, με στόχο την άντληση 1,8 δισ. ευρώ.
2. ΦΠΑ στο 24% από 23%. Από την αναπροσαρμογή του συντελεστή υπολογίζεται να εισπραχθούν 450.000.000 ευρώ.
3. Αύξηση της φορολογίας στην αμόλυβδη, στο υγραέριο και το φυσικό αέριο.
4. Αύξηση του ειδικού φόρου κατανάλωσης στον καπνό και στα τσιγάρα.
5. Αύξηση του ειδικού φόρου κατανάλωσης στα αλκοολούχα ποτά.
6. Αύξηση του τέλους ταξινόμησης των εισαγόμενων αυτοκινήτων και των τελών κυκλοφορίας.
Παράλληλα, εξετάζονται και άλλα επιβαρυντικά μέτρα που έχουν συμφωνηθεί με τους δανειστές (και περιλαμβάνονται στο πακέτο των 5,4 δισ. ευρώ), όπως η επιβολή τέλους στη συνδρομητική τηλεόραση, καθώς και στη χρήση διαδικτύου. Επίσης, θα επιβληθεί τέλος στις τραπεζικές συναλλαγές και στη διαμονή στα ξενοδοχεία, ενώ στο σκέλος των δαπανών η συμφωνία προβλέπει τη διατήρηση του κανόνα της μίας πρόσληψης στο Δημόσιο για κάθε πέντε αποχωρήσεις, έως και το 2018, καθώς και το «πάγωμα» των προαγωγών για τα ειδικά μισθολόγια. Από τα δύο αυτά μέτρα υπολογίζεται ότι θα εξοικονομηθούν περί τα 350.000.000 ευρώ.
Ακόμη, οι 716 φοροαπαλλαγές που κοστίζουν στον Προϋπολογισμό πάνω από 1,5 δισ. ευρώ (από 8 δισ. ευρώ πριν από έξι χρόνια) είτε θα καταργηθούν είτε θα αντικατασταθούν με άμεσες ενισχύσεις στους φορολογουμένους που τις έχουν ανάγκη.
Μεταξύ άλλων επανεξετάζονται 123 φοροαπαλλαγές συνολικού ύψους 275.290.00 ευρώ που έχουν απομείνει στα νοικοκυριά (ιατρικές δαπάνες, δωρεές και χορηγίες, έκπτωση φόρου λόγω αναπηρίας, έκπτωση 1,5% στην παρακράτηση φόρου).
