Το σχέδιο του Ισραήλ για συνεργασία με Ελλάδα, Κύπρο, Ινδία και κράτη «κλειδιά»
Ευνοϊκοί γεωπολιτικοί ορίζοντες διαμορφώνονται για τη χώρα, στον βαθμό που η κυβέρνηση στην Αθήνα «συνθέσει» σωστά το παζλ των εξελίξεων στον περίγυρο, σταθμίσει σωστά τις παραμέτρους που επενεργούν και βαδίσει επάνω σε συγκεκριμένη στρατηγική, με γνώμονα τα εθνικά συμφέροντα σε βάθος χρόνου…
- Από τον Nικ. Σταυρουλάκι
Οι εξελίξεις είναι πυκνές και εκτείνονται πέρα από την Αν. Μεσόγειο και τη Μέση Ανατολή. Στο νέο σκηνικό προβάλλει ως αναδυόμενη παγκόσμια δύναμη η Ινδία, την ώρα που οι ελληνο-ινδικές σχέσεις εμβαθύνονται τάχιστα, καλύπτοντας ευρείς τομείς ανάπτυξης, καινοτομίας, τεχνολογίας, εμπορίου, ασφάλειας και άμυνας.
Παράλληλα λειτουργεί το σχήμα «3+1» –Ελλάδα, Κύπρος, Ισραήλ, ΗΠΑ-, ενώ συνεχώς ενδυναμώνονται οι διμερείς σχέσεις Αθήνας – Τελ Αβίβ. Την ίδια ώρα η Ε.Ε. στήνει γέφυρες με το Νέο Δελχί, «διευκολύνοντας» στο maximum την υλοποίηση του ινδικού μεγαλεπήβολου στρατηγικού σχεδίου, του «εμπορικού διαδρόμου» σύνδεσης Ανατολής – Δύσης, ο οποίος θα περάσει «υποχρεωτικά» από το Ισραήλ, την Κύπρο και την Ελλάδα, καθιστώντας τη χώρα «πύλη» προς την ευρωπαϊκή ήπειρο.
Παρά τη θετική συγκυρία, η ελληνική κυβέρνηση εμφανίζεται διστακτική να προχωρήσει με αποφασιστικά βήματα ώστε να βρεθεί στην πρωτοπορία των εξελίξεων, ενώ τα μηνύματα των στρατηγικών συμμάχων στην περιοχή είναι σαφή, καλώντας σε επιτάχυνση των πρωτοβουλιών που έχουν δρομολογηθεί. Η προχθεσινή (22/2) δήλωση του Ισραηλινού πρωθυπουργού Μπ. Νετανιάχου, ανακοινώνοντας τη σημερινή επίσκεψη στο Ισραήλ του Ινδού πρωθυπουργού Ναρέντρα Μόντι, ακούστηκε σε Αθήνα και Λευκωσία ως ευθεία «έκκληση-πρόσκληση» προς Ελλάδα και Κύπρο, που ήταν άλλωστε και οι μόνες μεσογειακές χώρες τις οποίες κατονόμασε συγκεκριμένα.
Ο Μπ. Νετανιάχου είπε χωρίς περιστροφές: «Οραμά μου, να δημιουργήσουμε ένα ολόκληρο σύστημα -κατ’ ουσίαν ένα εξάγωνο συμμαχιών- γύρω ή εντός της Μέσης Ανατολής. Αυτό περιλαμβάνει την Ινδία, τις αραβικές χώρες, τις αφρικανικές χώρες, τις μεσογειακές χώρες Ελλάδα και Κύπρο, καθώς και χώρες της Ασίας, στις οποίες δεν θα αναφερθώ προς το παρόν». Πληροφορίες που φθάνουν στα δημοσιογραφικά γραφεία αναφέρουν ότι το σύστημα των συμβούλων του πρωθυπουργού Κυρ. Μητσοτάκη δεν εισηγείται κινήσεις «επιθετικής πολιτικής», αλλά «σταθεροποιητικής», όπως μαρτυρεί η στάση των «ήρεμων νερών» στο Αιγαίο.
Ωστόσο, ο ινδικός εμπορικός δρόμος «τρέχει» με ιλιγγιώδεις ρυθμούς, καθώς επιδίωξη της Ινδίας είναι να έχει συγκροτηθεί ει δυνάτον και μέσα στο 2027. Το Ισραήλ συμμετέχει στο σχήμα, το στηρίζει και μάλιστα το επεκτείνει σε ζητήματα ασφάλειας, λέγοντας στην ίδια δήλωση: «Πρόθεση είναι να δημιουργηθεί ένας άξονας χωρών που συμμερίζονται το ίδιο ρεαλιστικό όραμα, τις προκλήσεις και τους στόχους απέναντι στους ριζοσπαστικούς άξονες, τόσο απέναντι στον ριζοσπαστικό σιιτικό άξονα, τον οποίο πλήξαμε πολύ σκληρά, όσο και στον αναδυόμενο σουνιτικό ριζοσπαστικό άξονα». Πιο καθαρά δεν γίνεται…
Ευήκοα ώτα
Το σχέδιο για τον ινδικό «εμπορικό διάδρομο», γνωστό ως «India – Middle East Europe Economic Corridor – I MEC», ανακοινώθηκε από την ινδική κυβέρνηση το 2023 ως εναλλακτική πορεία απέναντι στον κινεζικό «Belt and Road Initiative – BRI», βρίσκοντας ευήκοα ώτα στην Ουάσινγκτον, τώρα και στην Ε.Ε. Συνίσταται σε ένα δίκτυο 6.000 χλμ. διεθνών δρόμων, μεταφορών με πλοία, τρένα, αγωγούς ενέργειας, καλώδια μεταφοράς δεδομένων υψηλής ταχύτητας (data cables), που θα συνδέσει την Ινδία με τη Μ. Ανατολή και την Ευρώπη, μειώνοντας κατά 30% το κόστος και κατά κατά 40% τον χρόνο μεταφοράς στα αγαθά.
Η κινητικότητα και η συχνότητα των επαφών που παρατηρούνται το τελευταίο διάστημα ανάμεσα στην Ευρώπη και στην Ινδία είναι χαρακτηριστικές της πορείας υλοποίησης του project. Φον ντερ Λάιεν και Αντόνιο Κόστα στην πρόσφατη διάσκεψη Ε.Ε. – Ινδίας μίλησαν για έργο που θα αποτελέσει «ψηφιακή γέφυρα μεταξύ ηπείρων» και τόνισαν τα οφέλη για ταχύτερο εμπόριο (40% γρηγορότερο).
Ο πρωθυπουργός Κυρ. Μητσοτάκης, που ακολούθησε επισκεπτόμενος το Ν. Δελχί μερικές ημέρες αργότερα, στη συνάντησή του με τον Ν. Μόντι (19/2/ 2026, στο AI Impact Summit) επανέλαβε την επιθυμία της Ελλάδας να συμμετάσχει στον IME, χαρακτηρίζοντάς τον κλειδί για συνδεσιμότητα και εμπόριο, με την Ελλάδα ως «πύλη της Ινδίας στην Ευρώπη».