Τι κρύβεται πίσω από τις διαδοχικές επαφές του Μάρκο Ρούμπιο με τους υπουργούς Ελλάδας και Τουρκίας στον Λευκό Οίκο
Ερωτήματα που ζητούν άμεσες απαντήσεις γεννώνται από τις διαδοχικές συναντήσεις του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο με τους Γιώργο Γεραπετρίτη και Χακάν Φιντάν, σε μια αλληλουχία που δεν μοιάζει με σύμπτωση, αντιθέτως φαίνεται να αφορά άμεσα τις ελληνοτουρκικές εξελίξεις. Οι κ. Γεραπετρίτης και Ρούμπιο στη μεταξύ τους συνάντηση, στον Λευκό Οίκο, συζήτησαν για την ενίσχυση της στρατηγικής σχέσης Ελλάδας – ΗΠΑ και τη διεύρυνση της συνεργασίας σε οικονομία, άμυνα και τεχνολογία.
Η μεταφορά της συνάντησης από το Στέιτ Ντιπάρτμεντ στον Λευκό Οίκο θεωρήθηκε υψηλού συμβολισμού, καθώς αποτυπώνει το αυξημένο πολιτικό βάρος των επαφών και τη βούληση για στενότερο συντονισμό σε ζητήματα διεθνούς ασφάλειας και ενέργειας. Οι δύο πλευρές επιβεβαίωσαν κατά τη διάρκεια των συνομιλιών το υψηλό επίπεδο του διμερούς πλαισίου και συμφώνησαν να επιταχυνθεί η προετοιμασία για τον 6ο γύρο του Στρατηγικού Διαλόγου Ελλάδας – ΗΠΑ, ο οποίος αναμένεται να πραγματοποιηθεί εντός του έτους στην Αθήνα, με στόχο την περαιτέρω εμβάθυνση της συνεργασίας σε άμυνα, ασφάλεια, ενέργεια και οικονομία. Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην ενίσχυση της οικονομικής διπλωματίας, με επίκεντρο τις εμπορικές συναλλαγές και τις επενδύσεις.
Συζητήθηκε η προώθηση συνεργειών στους τομείς της ναυτιλίας, της ενέργειας, της τεχνητής νοημοσύνης και της υψηλής τεχνολογίας, ενώ αναδείχθηκε ο ρόλος της Ελλάδας ως πύλης για αμερικανικές επενδύσεις και ως κόμβου μεταφοράς ενέργειας και δεδομένων προς την Ευρώπη. Στο ίδιο πλαίσιο εξετάστηκε και ο οικονομικός διάδρομος IMEEC, με τις δύο πλευρές να αναφέρονται στη σημασία της διασυνδεσιμότητας μεταξύ Ευρώπης, Μέσης Ανατολής και Ινδίας και στον ρόλο που μπορεί να διαδραματίσει η Ελλάδα ως κρίσιμος κρίκος στην αλυσίδα εμπορίου και μεταφορών.
Συζητήθηκε επίσης η περαιτέρω ενίσχυση της αμυντικής συνεργασίας και η αξιοποίηση της Συμφωνίας Αμοιβαίας Αμυντικής Συνεργασίας, με στόχο τη διατήρηση υψηλού επιπέδου διαλειτουργικότητας και συντονισμού. Οι δύο υπουργοί αναφέρθηκαν στην ανάγκη συνέχισης της συνεργασίας σε ζητήματα ενεργειακής ασφάλειας και υποδομών, καθώς και στη σημασία των επενδύσεων σε τεχνολογίες αιχμής.
Τονίστηκε ακόμη ο ρόλος της Ελλάδας ως στρατηγικού κόμβου για τις σχέσεις με τις χώρες της Ανατολικής Μεσογείου, λαμβάνοντας υπόψη και τα διμερή και τριμερή σχήματα συνεργασίας που έχει αναπτύξει στην περιοχή. Σε ό,τι αφορά τις περιφερειακές εξελίξεις, οι συνομιλίες επικεντρώθηκαν στην ανατολική Μεσόγειο και τη Μέση Ανατολή, με αναφορά στις εξελίξεις στη Γάζα και στις προοπτικές σταθεροποίησης. Οι δύο πλευρές αντάλλαξαν εκτιμήσεις για τη σημασία της διατήρησης της ασφάλειας των θαλάσσιων οδών και της ενεργειακής σταθερότητας στην ευρύτερη περιοχή.
Συζητήθηκαν επίσης οι εξελίξεις στην Ουκρανία και οι επιπτώσεις τους στη διεθνή ασφάλεια, καθώς και ζητήματα που αφορούν τα Δυτικά Βαλκάνια. Η συνάντηση επιβεβαίωσε τη βούληση για στενό συντονισμό σε διμερές και πολυμερές επίπεδο, τόσο ως προς τη θεσμική εμβάθυνση της στρατηγικής σχέσης όσο και ως προς τη διαχείριση των περιφερειακών προκλήσεων.
Οι δύο υπουργοί συμφώνησαν να διατηρήσουν ανοικτούς διαύλους επικοινωνίας και να συνεχίσουν τη συνεργασία σε ζητήματα κοινού ενδιαφέροντος εν όψει των επόμενων επαφών. Εντύπωση προκαλεί πάντως το γεγονός ότι ο κ. Ρούμπιο μετά τον κ. Γεραπετρίτη είχε προγραμματισμένη συνάντηση με τον Τούρκο υπουργό Εξωτερικών Χακάν Φιντάν, σε μια εξέλιξη που μοιάζει να συνδέεται άμεσα με το προηγούμενο ραντεβού του Αμερικανού υπουργού με τον Ελληνα ομόλογό του.
Πηγή κεντρικής φωτογραφίας: Ting Shen-AFP-Profimedia