Δημοσιεύτηκε τον Ιανουάριο 2021, εν μέσω κορονοϊού, με τον τίτλο «Χανταϊός: Η επόμενη πανδημία που περιμένουμε;», από τέσσερις Κινέζους επιστήμονες και υπό την αιγίδα του υπουργείου Επιστήμης της Κίνας
Τα κρούσματα του χανταϊού, που άρχισαν από ένα κρουαζιερόπλοιο, αποτελούν, μέχρι στιγμής τουλάχιστον, λιγότερο μυστήριο και περισσότερο μια ιστορία απληστίας, κακών σχεδιασμών και αδιαφορίας για κινδύνους.
- Από τον Βασίλη Γαλούπη
Τα κρουαζιερόπλοια είναι πρακτικά ό,τι κοντινότερο υπάρχει στην πραγματική ζωή σε «εργαστήρια» καλλιέργειας ιών. Αποτελούν τα ιδανικά περιβάλλοντα για πανδημίες, επειδή λειτουργούν ως πυκνά, κλειστά και ημι-κλειστά οικοσυστήματα, όπου χιλιάδες άνθρωποι από διαφορετικά μέρη του κόσμου μοιράζονται τους ίδιους περιορισμένους χώρους, τον ίδιο αέρα, τα ίδια συστήματα ύδρευσης και επιφάνειες για ημέρες ή εβδομάδες.
Οταν τόσοι άνθρωποι, συνήθως χιλιάδες σε κάθε κρουαζιέρα, βρίσκονται στοιβαγμένοι σε ένα ενιαίο διασυνδεδεμένο περιβάλλον, τότε αρκεί να εισέλθει στο πλοίο μόλις ένας ιός. Και τότε εξαπλώνεται με τρόπους πρακτικά αδύνατο να σταματήσουν. Θλιβερό παράδειγμα αποτελεί και το ξέσπασμα κορονοϊού στο κρουαζιερόπλοιο «Diamond Princess» με 3.711 επιβάτες τον Φεβρουάριο 2020. Υπήρξε η μεγαλύτερη συσσώρευση κρουσμάτων εκτός ηπειρωτικής Κίνας, σε όλη τη διάρκεια της πανδημίας. Και, φυσικά, τα ξεσπάσματα σε κρουαζιερόπλοια κι άλλων επιδημιών στο παρελθόν.
Ομως, οι επιβάτες συνεχίζουν να στοιβάζονται σε ακόμα μεγαλύτερους αριθμούς σε κρουαζιερόπλοια, τα οποία επισκέπτονται όλο και πιο «απάτητα» σημεία του πλανήτη. Η «εμπειρία» πωλείται ως μαζική κρουαζιέρα σε απίθανα εξωτικά μέρη, σε λογικές τιμές. Αλλά τα «απάτητα» σημεία διαθέτουν και «εξωτικούς» ιούς που ως επί το πλείστον δεν απασχολούσαν κανέναν, μέχρι που οι άνθρωποι άρχισαν να «εισβάλλουν» όλο και πιο μαζικά σε μέρη που συνήθως δεν κυκλοφορούσαν τουρίστες.
Ανθρώπινες δραστηριότητες, όπως ο τουρισμός σε μέχρι πρότινος απομακρυσμένα και ανενόχλητα περιβάλλοντα, αποτελούν όλο και περισσότερο τον παράγοντα για την εμφάνιση και την εξάπλωση μολυσματικών ασθενειών, δημιουργώντας νέες «ευκαιρίες» για ιούς να μεταπηδήσουν από τα ζώα στους ανθρώπους. Το 2021, όπως φέρνουμε σήμερα στο φως, δημοσιεύτηκε επιστημονική εργασία από Κινέζους επιστήμονες με τον τίτλο «Χανταϊός: Η επόμενη πανδημία που περιμένουμε;». Η εργασία περιέγραφε εν μέσω Covid μια ανησυχητική αύξηση στις λοιμώξεις από χανταϊό και μετάδοσης από άνθρωπο σε άνθρωπο.
Εδινε λεπτομέρειες, πέντε χρόνια πριν, για την παθολογία του χανταϊού στον άνθρωπο, χτυπώντας το καμπανάκι για ανάγκη έρευνας και προετοιμασίας ενός ιού, για τον οποίο οι γνώσεις είναι περιορισμένες και θεραπεία δεν υπάρχει: «Οι ιοί Hantavirus, αν και αναφέρθηκαν πριν από περισσότερα από 40 χρόνια, θεωρούνται πλέον αναδυόμενοι ιοί λόγω της αυξανόμενης σημασίας τους ως παθογόνα για τον άνθρωπο. Ο ιός Hantavirus έγινε κεντρικό θέμα ειδήσεων όταν αναφέρθηκε η παράδοξη εξάπλωσή του κατά τη διάρκεια της μάχης της παγκόσμιας πανδημίας Covid-19, σκοτώνοντας έναν άνδρα στην επαρχία Γιουνάν της Κίνας, θέτοντας περαιτέρω σε κίνδυνο την ύπαρξη της ανθρώπινης φυλής στον πλανήτη Γη. Τα τελευταία χρόνια, ένας αυξανόμενος αριθμός λοιμώξεων και μετάδοσης από άνθρωπο σε άνθρωπο δημιουργεί μια δυσάρεστη κατάσταση».
Και συνέχιζε η «προφητική» κινεζική έρευνα του 2021, της οποίας οι προειδοποιήσεις αγνοήθηκαν: «Η κατανόησή μας για τις πανδημίες και τα σύνδρομα που σχετίζονται με τον ιό Hantavirus είναι περιορισμένες. Οι προτεραιότητες για μελλοντική έρευνα υποδεικνύουν ότι η καθιέρωση επιστημονικής συνεργασίας, η χρηματοδότηση και η ενθάρρυνση των υπουργείων υγείας και των ερευνητικών ινστιτούτων θα πρέπει να λάβουν μέτρα για την κατανόηση αυτού του ιού και να ενθαρρύνουν την ερευνητική συνεργασία στην προετοιμασία κατά των χανταϊών».
Η εργασία «Χανταϊός: Η επόμενη πανδημία που περιμένουμε;» δημοσιεύτηκε στις 24 Ιανουαρίου 2021, εν μέσω κορονοϊού, από τέσσερις Κινέζους επιστήμονες (Αμπ. Κχαν, Μαζ. Κχαν, Σ. Ουλάχ και Ντ. Γουεϊ). Οπως ρητώς αναφέρεται στην τελευταία σελίδα, η εργασία έγινε υπό την αιγίδα του υπουργείου Επιστήμης και Τεχνολογίας της Κίνας. Ο πάντα αργοπορημένος Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας τόνισε την Τετάρτη ότι το στέλεχος Andes έχει «υψηλό ποσοστό θνησιμότητας, φτάνοντας το 40%-50%. Επιπλέον κρούσματα μπορεί να εμφανιστούν μεταξύ ατόμων που εκτέθηκαν πριν από την εφαρμογή μέτρων περιορισμού».
Δηλαδή, σύμφωνα με τον ΠΟΥ, αναμένουμε να υπάρξουν και νέα κρούσματα διεθνώς, προερχόμενα από επαφές με επιβάτες του κρουαζιερόπλοιου που μπήκαν σε αεροπλάνα κι επέστρεψαν στις πατρίδες τους προτού καταλάβει κανείς τι συνέβαινε και προτού εφαρμοστεί καραντίνα στο πλοίο.
Πώς κόλλησε ο ασθενής μηδέν
Ειδικοί εκτιμούν ότι ο χανταϊός είναι απαραίτητο να τεθεί υπό έλεγχο, αλλά και ότι δεν αποτελεί μεγάλη απειλή για πανδημία, όπως ο Covid «επειδή επωάζεται αργά, συνήθως εξαπλώνεται μέσω στενής επαφής και η μετάδοση φαίνεται να γίνεται κυρίως πιο αποτελεσματική όταν οι άνθρωποι είναι συμπτωματικοί».
Παρά ταύτα, η διεθνής ανησυχία είναι μεγάλη, ακριβώς επειδή εδώ μιλάμε για έναν ιό με 50% θνησιμότητα. Για να υπάρχει μέτρο σύγκρισης, ο κορονοϊός είχε περίπου 3% ποσοστό θνησιμότητας. Κι όλοι γνωρίζουμε σε τι χάος και θανάτους οδήγησε αυτό όταν ο Covid εξελίχθηκε σε πανδημία. Είναι ενδεικτικό ότι ο πρώτος από τους επιβάτες του κρουαζιερόπλοιου που ασθένησε με χανταϊό πρωτοεμφάνισε συμπτώματα στις 6 Απριλίου. Πυρετό, πονοκέφαλο και διάρροια, δηλαδή ελαφρά συμπτώματα που προσομοιάζουν με αυτά μιας απλής γρίπης. Πέντε μέρες μετά, στις 11 Απριλίου, πέθανε.
Ο ΠΟΥ τονίζει ότι «καθώς δεν υπάρχει ειδική θεραπεία για τον χανταϊό (HPS), οι ύποπτες περιπτώσεις απαιτούν άμεση μεταφορά σε επαρκώς εξοπλισμένο τμήμα επειγόντων περιστατικών ή ΜΕΘ, όπου υπάρχει, για στενή παρακολούθηση και υποστηρικτική διαχείριση, ώστε να βελτιωθούν οι πιθανότητες ανάρρωσης». Για τον πρώτο ασθενή έχει διαπιστώσει ότι κόλλησε τον ιό στη στεριά, όταν πήγε για παρατήρηση πουλιών σε μια απομονωμένη τοποθεσία και τον μετέφερε εντός πλοίου. Προς το παρόν οι υγειονομικές υπηρεσίες σε όλο τον κόσμο παρακολουθούν τους ταξιδιώτες που αποβιβάστηκαν από το πλοίο και τυχόν στενές επαφές τους για συμπτώματα του ιού.
