Σκοτώνουν τα γέρικα άλογα όταν γεράσουν»; Στην εποχή της… εκπολιτισμένης νεοφιλελεύθερης βαρβαρότητας δεν τα σκοτώνουν, αλλά τα εγκαταλείπουν στην τύχη τους, πεταμένα στον δρόμο, καθώς η ίδια τους η ύπαρξη παύει να αποτελεί αναπτυξιακό δείκτη ή βάση για νέο «παραγόμενο πλούτο» – για τους ολίγους κι εκλεκτούς, βεβαίως.
- Από τον Γιώργο Τραπεζιώτη
Τα στοιχεία που έρχονται στο φως της δημοσιότητας από την κοινή έκθεση της Ευρωπαϊκής Ομοσπονδίας Εθνικών Οργανισμών που Εργάζονται με Αστέγους (FEANTSA) και του Ιδρύματος για τη Στέγαση προκαλούν ανατριχίλα και αποδομούν πλήρως το αφήγημα της «ευημερούσας» Ευρωπαϊκής Ενωσης. Περίπου 170.000 συνάνθρωποί μας, ηλικίας άνω των 65 ετών, ζουν σήμερα ως άστεγοι στην Ε.Ε. και στο Ηνωμένο Βασίλειο. Ανθρωποι που δούλεψαν μια ολόκληρη ζωή, πλήρωσαν φόρους και εισφορές, καταλήγουν στο λυκόφως του βίου τους χωρίς μια στέγη, δίχως «ένα κεραμίδι», όπως σοφά λέει ο λαός, «πάνω από το κεφάλι τους».
Σύμφωνα με την έκθεση-γροθιά στο στομάχι, ο συνολικός αριθμός των αστέγων σε ολόκληρη Ευρώπη έχει εκτοξευθεί στα 1.400.000 (από 1.300.000 πέρυσι), αποδεικνύοντας ότι η στεγαστική κρίση καλπάζει. Οι ηλικιωμένοι, ωστόσο, αποτελούν την πιο τραγική και «αόρατη» πτυχή αυτού του δράματος.
Εγκατάλειψη
Εκεί δε όπου υπάρχουν και επίσημα δεδομένα τα οποία υποκρίνονται πως δεν βλέπουν οι γραβατοφόροι τεχνοκράτες, οι ανισότητες βγάζουν μάτι! Από το 1,6% στην Ιρλανδία και το 8,9% στη Γερμανία, το ποσοστό των ηλικιωμένων στο σύνολο των αστέγων εκτινάσσεται στο σοκαριστικό 44% στην Ουγγαρία. Το ακόμη πιο εγκληματικό είναι ότι οι υπάρχουσες δομές έκτακτης ανάγκης, σχεδιασμένες με τη στυγνή λογική της «προσωρινής μετάβασης» για αυτόνομα άτομα, αδυνατούν να διαχειριστούν ανθρώπους με προβλήματα υγείας και απώλεια αυτονομίας.
Κτίρια χωρίς ασανσέρ, κουκέτες πλήρως ακατάλληλες για ηλικιωμένους και κοινωνικές υπηρεσίες χωρίς πόρους αλλά και δίχως αρμοδιότητες συνθέτουν ένα σκηνικό πλήρους εγκατάλειψης. Η FEANTSA προειδοποιεί ανοιχτά πλέον και για «θανατηφόρα αποτελέσματα», καθώς τα κρατικά συστήματα «σκληραίνουν» ολοένα και περισσότερο (σ.σ.: άραγε με ποιο σκεπτικό;) τα κριτήρια εισδοχής, κάνοντας ουσιαστικά διαλογή ανθρώπινων ψυχών.
Την ίδια στιγμή, στην Ελλάδα της «ανάπτυξης» και της επενδυτικής βαθμίδας για την οποία κομπάζει η κυβέρνηση των νεοφιλελεύθερων κομπογιαννιτών του Κυριάκου Μητσοτάκη, το πρόβλημα παραμένει κρυμμένο στο σκοτάδι μέσω της υποκαταγραφής. Τα επίσημα στοιχεία του υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας αποτυπώνουν μόνο την κορυφή του παγόβουνου, καταγράφοντας μόλις 809 άτομα σε δομές.
Ομως, η αλήθεια που κρύβεται πίσω από τους αριθμούς είναι αμείλικτη. Το 31% εξ αυτών -δηλαδή 1 στους 3- είναι ηλικιωμένοι άνω των 67 ετών. Ανθρωποι δηλαδή που κατά τα προηγούμενα χρόνια είδαν, μεταξύ άλλων, και τις συντάξεις τους να εξανεμίζονται από την ακρίβεια και τα ενοίκια να εκτοξεύονται σε δυσθεώρητα ύψη, με αποτέλεσμα τελικά να βρεθούν στον δρόμο.
Στην Αθήνα οι κοινωνικοί φορείς χτυπούν καμπανάκι κινδύνου. Πίσω από τις βιτρίνες του τουριστικού real estate, εκατοντάδες μοναχικοί ηλικιωμένοι βιώνουν την απόλυτη εξαθλίωση, όντας αποκλεισμένοι από ένα σύστημα υγείας και πρόνοιας που τους αντιμετωπίζει ανοιχτά πια ως δημοσιονομικό βάρος. Η κοινωνική αναλγησία των Βρυξελλών -όπως και αυτή των Αθηνών- σαφώς και έχει πολιτικό ονοματεπώνυμο.
Οταν η κατοικία μετατρέπεται από θεμελιώδες ανθρώπινο δικαίωμα σε επενδυτικό προϊόν για funds, η μοίρα των αδύναμων είναι προδιαγεγραμμένη. Και το ερώτημα που τίθεται πλέον ξανά και κυρίως επίμονα δεν είναι εάν «σκοτώνουν τα γέρικα άλογα», αλλά πόσο ακόμα η κοινωνία θα ανέχεται -και θα επιλέγει και θα επικυρώνει με την ψήφο της- αυτή τη βαρβαρότητα.
