Ρεύμα και καύσιμα «καίνε» τα νοικοκυριά: Έρχεται δύσκολος Νοέμβριος

Νέο κύμα ανατιμήσεων απειλεί να εξανεμίσει ακόμη περισσότερο το διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών, καθώς οι τιμές του ηλεκτρικού ρεύματος, του πετρελαίου και του φυσικού αερίου παραμένουν σε εξαιρετικά υψηλά επίπεδα, επαναφέροντας τον εφιάλτη της ενεργειακής κρίσης του 2022. Οι καταναλωτές καλούνται να προετοιμαστούν για ακόμη μεγαλύτερες επιβαρύνσεις, ενόψει χειμώνα, ενώ τα πρώτα στοιχεία από την αγορά ηλεκτρικής ενέργειας προμηνύουν έναν ιδιαίτερα ακριβό Νοέμβριο.

Η ανησυχία εντείνεται από τις εξελίξεις στις διεθνείς ενεργειακές αγορές, όπου το πετρέλαιο Brent κινείται κοντά στα 114 δολάρια το βαρέλι και το φυσικό αέριο ξεπερνά τα 96 ευρώ ανά μεγαβατώρα. Την ίδια ώρα, η χονδρική τιμή του ηλεκτρικού ρεύματος στην Ελλάδα διαμορφώνεται στα 224 ευρώ ανά μεγαβατώρα, αποτυπώνοντας το μέγεθος των πιέσεων που δέχεται η εγχώρια αγορά.

Αυξήσεις άνω του 20% στο ρεύμα – Αγωνία για τα τιμολόγια Νοεμβρίου

Ιδιαίτερα ανησυχητική είναι η πορεία της χονδρικής τιμής ηλεκτρικής ενέργειας κατά τη διάρκεια του Οκτωβρίου. Η μέση τιμή έχει φτάσει τα 187,76 ευρώ ανά μεγαβατώρα, καταγράφοντας αύξηση 20,12% σε σύγκριση με τον Σεπτέμβριο.

Η εξέλιξη αυτή δημιουργεί τις προϋποθέσεις για νέες αυξήσεις στα πράσινα τιμολόγια ηλεκτρικού ρεύματος, στα οποία εξακολουθούν να υπάγονται περισσότεροι από τους μισούς καταναλωτές. Το ύψος των τελικών επιβαρύνσεων θα εξαρτηθεί από τις τιμές που θα ανακοινώσουν οι πάροχοι για τον Νοέμβριο, καθώς και από το ενδεχόμενο κρατικής παρέμβασης με επιδοτήσεις.

Σημαντικό ρόλο στην εκτόξευση του κόστους διαδραματίζει η μεταβολή του ενεργειακού μείγματος. Η συμμετοχή των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας στην ηλεκτροπαραγωγή περιορίστηκε κάτω από το 35%, ενώ το φυσικό αέριο κάλυψε το 46% της παραγωγής, αυξάνοντας την εξάρτηση της αγοράς από ένα καύσιμο που παραμένει ιδιαίτερα ακριβό.

Ενδεικτική της κατάστασης είναι η έντονη πίεση που καταγράφεται κατά τις βραδινές ώρες, όταν η τιμή της ηλεκτρικής ενέργειας άγγιξε τα 370 ευρώ ανά μεγαβατώρα. Ακόμη και η χαμηλότερη ημερήσια τιμή διαμορφώθηκε στα 189,26 ευρώ, γεγονός που καταδεικνύει ότι το αυξημένο κόστος δεν περιορίζεται πλέον μόνο στις ώρες αιχμής.

Βαθιά το χέρι στην τσέπη για βενζίνη, ντίζελ και θέρμανση

Την ίδια στιγμή, οι ανατιμήσεις στα καύσιμα επιβαρύνουν ήδη τους οικογενειακούς προϋπολογισμούς, καθιστώντας ολοένα ακριβότερες τόσο τις καθημερινές μετακινήσεις όσο και τη θέρμανση των κατοικιών.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της 25ης Οκτωβρίου, η μέση τιμή της αμόλυβδης βενζίνης έχει διαμορφωθεί στα 2,150 ευρώ το λίτρο, ενώ το πετρέλαιο κίνησης πωλείται κατά μέσο όρο στα 2,126 ευρώ. Αντίστοιχα, το πετρέλαιο θέρμανσης έχει φτάσει στα 1,560 ευρώ ανά λίτρο, δημιουργώντας πρόσθετη οικονομική πίεση στα νοικοκυριά που προετοιμάζονται για τις χαμηλές θερμοκρασίες των επόμενων μηνών.

Η παραμονή του πετρελαίου σε τόσο υψηλές τιμές δεν επηρεάζει μόνο τους οδηγούς. Το αυξημένο κόστος μεταφοράς και διανομής προϊόντων ενδέχεται να μετακυλιστεί στις τελικές τιμές της αγοράς, ενισχύοντας τις πληθωριστικές πιέσεις και επιβαρύνοντας ακόμη περισσότερο το καλάθι των καταναλωτών.

Στο τραπέζι νέες επιδοτήσεις – Αβέβαιη η ανακούφιση

Μπροστά στις διαρκώς αυξανόμενες ενεργειακές επιβαρύνσεις, επανέρχεται η συζήτηση για τη συνέχιση των μέτρων στήριξης.

Σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες, εξετάζεται παράταση των επιδοτήσεων στα καύσιμα για το πρώτο δεκαπενθήμερο του Νοεμβρίου. Παράλληλα, η σημαντική άνοδος των χονδρικών τιμών ηλεκτρικής ενέργειας ενδέχεται να οδηγήσει στην επαναφορά επιδοτήσεων στους λογαριασμούς ρεύματος.

Ωστόσο, ακόμη και εάν ενεργοποιηθούν πρόσθετα μέτρα, παραμένει αβέβαιο κατά πόσο θα μπορέσουν να αντισταθμίσουν τις αυξήσεις, εφόσον οι διεθνείς τιμές συνεχίσουν να κινούνται στα σημερινά επίπεδα.

Η Μέση Ανατολή και τα χαμηλά αποθέματα εντείνουν την ανησυχία

Το ήδη επιβαρυμένο ενεργειακό περιβάλλον επιδεινώνεται από την πολεμική σύγκρουση στη Μέση Ανατολή και τις διαταραχές στον εφοδιασμό με πετρέλαιο και φυσικό αέριο.

Οι εξελίξεις γύρω από το Ιράν συντηρούν την αβεβαιότητα για τη διαθεσιμότητα των ενεργειακών πόρων, ενώ η Ευρώπη εισέρχεται στη χειμερινή περίοδο με αποθέματα φυσικού αερίου χαμηλότερα από τα συνηθισμένα για την εποχή.

Υπό αυτές τις συνθήκες, οι υπουργοί Ενέργειας της Ευρωπαϊκής Ένωσης καλούνται να εξετάσουν στο Λουξεμβούργο τις προοπτικές επάρκειας και την πορεία των τιμών, καθώς η ενεργειακή ασφάλεια μετατρέπεται ξανά σε μείζον ζήτημα για τα κράτη-μέλη.

Για τους καταναλωτές, πάντως, οι συνέπειες είναι ήδη αισθητές. Το κόστος της ενέργειας απορροφά ολοένα μεγαλύτερο μέρος του οικογενειακού εισοδήματος, ενώ η προοπτική νέων αυξήσεων σε ρεύμα, θέρμανση και μεταφορές δημιουργεί φόβους για έναν χειμώνα κατά τον οποίο η ακρίβεια θα εξακολουθήσει να δοκιμάζει τις οικονομικές αντοχές νοικοκυριών και επιχειρήσεων.