Το κρύο των άλλων

Αναγγέλλεται με κάθε… επισημότητα. Με τα στοιχεία από το πολεμικό ρεπορτάζ και τους αριθμούς που αποτυπώνουν το πόσο χαμηλά έχουν πέσει τα αποθέματα. Η ευρωπαϊκή αγορά θα δεινοπαθήσει αυτόν τον χειμώνα λόγω της νέας ενεργειακής κρίσης που θα εκτοξεύσει ταυτοχρόνως το κόστος του ηλεκτρισμού, του φυσικού αερίου και του πετρελαίου.

Πρόκειται για ένα εκρηκτικό μείγμα που πιέζει στα όριά τους τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις, και επαναφέρει τη συζήτηση στην ανάγκη για νέα πρόσθετα «μέτρα στήριξης».

Οι τρόποι έχουν ανακοινωθεί πολλές φορές. Ο καθένας έχει τα συν και τα πλην του. Νέα επιδότηση ηλεκτρικού ρεύματος αλλά με σαφή κριτήρια, νέο επίδομα θέρμανσης, αλλά και διαρκής εγρήγορση για να μην γίνουν αδικίες σε βάρος των δικαιούχων. Διότι καλά είναι τα «στοχευμένα» μέτρα που στηρίζουν τους πολύ φτωχούς, αλλά δεν περιλαμβάνουν τους όλο και περισσότερους φτωχοποιημένους που από μικρομεσαίοι μετατρέπονται σε ευάλωτους οικονομικά. Κι όλα αυτά με τον διαρκή πονοκέφαλο της εξεύρεσης πόρων.

Παράλληλα κρίσιμο ρόλο θα παίξει η ευρωπαϊκή συζήτηση για μεγαλύτερη δημοσιονομική ευελιξία στην αντιμετώπιση του ενεργειακού κόστους, με πρώτο κρας τεστ την επόμενη Σύνοδο Κορυφής, στις 26 Νοεμβρίου

Από ‘κει και πέρα τη σκυτάλη παίρνουν τα μελοδραματικά ρεπορτάζ της τηλεόρασης που με την κατάλληλη μουσική υπόκρουση μάς λένε ότι «δεν έχουμε την παραμικρή ιδέα», για το πόσο βαρύς θα είναι ο χειμώνας που μπαίνει σιγά σιγά.

Τα συμπεράσματα έρευνας της Eurostat για τη φτώχεια που λένε ότι ξεπεράσαμε τη Ρουμανία, και πλησιάζουμε τη Βουλγαρία στην τελευταία θέση ως πένητες, τη στιγμή που τα αρνητικά ρεκόρ ελληνικών περιφερειών στην Ε.Ε. επιβεβαιώνουν τους φόβους για έναν από του σκληρότερους χειμώνες που έχουμε δει.

Στη Δυτική Ελλάδα του 2026, όπως λένε οι ίδιες έρευνες , χιλιάδες πολίτες θα βρεθούν μπροστά σε ερεβώδη ερωτήματα : Στοιχειωδώς ζεστό σπίτι με λιγότερα τρόφιμα; Λίγες ώρες θέρμανση παραπάνω ή να πάνε τα λεφτά για φάρμακα και για το ενοίκιο;

Θες δε θες θυμάσαι τη «Χριστουγενιάτικη Ιστορία» του Καρόλου Ντίκενς και εκείνον τον Εμπενίζερ Σκρουτζ, τον τσιγκούνη, που δεν αισθάνεται συμπόνια και το μόνο που τον απασχολεί είναι τα χρήματα.

Σκεφτείτε την εικόνα ενός ηλικιωμένου ανθρώπου που κάθεται στο σπίτι, φορώντας το παλτό του, με τα χέρια χωμένα στις τσέπες, να μετρά τις ώρες μέχρι να πέσει η νύχτα, όχι γιατί περιμένει κάποιον να του χτυπήσει την πόρτα, αλλά γιατί ξέρει πως, όταν σκοτεινιάσει, το κρύο θα γίνει πιο άγριο.

Ντικενσιανές εικόνες με άλλα λόγια, σε μια Ελλάδα, χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που σημειώνει τεχνολογικές προόδους, τουριστικά ρεκόρ και εντυπωσιακούς οικονομικούς δείκτες.

Ο όρος «ντικενσιανός» (Dickensian) χρησιμοποιείται μέχρι σήμερα διεθνώς για να περιγράψει την ακραία εξαθλίωση, αποδεικνύοντας ότι η ματιά του συγγραφέα δεν αφορούσε απλώς μια περασμένη εποχή, αλλά διαχρονικούς μηχανισμούς της ανθρώπινης και συστημικής αναλγησίας.

Πίσω από όλα αυτά λοιπόν κρύβεται μια σκληρή αντίφαση της εποχής μας. Η φτώχεια επεκτείνεται συνεχώς, όχι διότι δεν παράγεται πλούτος, αλλά γιατί η μνημειώδης ανεπάρκεια των κυβερνώντων να τιθασεύσουν την ακρίβεια και να πατάξουν την αισχροκέρδεια, αφήνει απροστάτευτο ένα κομμάτι της κοινωνίας, το οποίο δεν μπορεί καν να εξασφαλίσει τα στοιχειώδη.

Το θέμα για τη χώρα μας ίσως δεν είναι γίνει «της Γαλλίας», όπως ακούστηκε στη μεγάλη διαδήλωση της Θεσσαλονίκης την περασμένη Τετάρτη, αλλά να βρεθεί οδικός χάρτης εξόδου από αυτήν την νέα κρίση με μέριμνα για τους αδύνατους.

Όλη η Ευρώπη έχει στραμμένη την προσοχή της στις κινητοποιήσεις που γίνονται αυτές τις ημέρες στο Παρίσι και τις άλλες μεγάλες πόλεις. Η κοινωνική δυσαρέσκεια μεγαλώνει, αλλά από την άλλη θα δούμε και την επίδραση των αυξημένων μέτρων ασφαλείας, της καταστολής και των απαγορεύσεων.