Την επόμενη εβδομάδα οι 27 ταγοί της Ευρωπαϊκής Ενωσης στο άτυπο Συμβούλιο Κορυφής θα αντιμετωπίσουν το φλέγον θέμα του επόμενου επταετούς κοινοτικού προϋπολογισμού, χωρίς να έχει βρεθεί ακόμη κοινός τόπος, καθώς οι πλούσιες χώρες του Βορρά και καθαρά συνεισφέρουσες στον προϋπολογισμό έχουν στυλώσει τα πόδια και απαιτούν μείωση του προϋπολογισμού κατά 100-200 δισ. ευρώ.
Οι περικοπές αυτές θα επιβαρύνουν την Κοινή Αγροτική Πολιτική και τα Προγράμματα Συνοχής της Ενωσης, από τα οποία επωφελούνται μέχρι στιγμή οι φτωχότερες χώρες της Ενωσης, μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα. Και όλα αυτά τη στιγμή που η Ευρώπη βρίσκεται μπροστά σε μεγάλη ενεργειακή κρίση και κρίση τιμών σε αγαθά, ενώ ξεπηδούν σαν μανιτάρια πια οι κοινωνικές αναταραχές είτε στην Ισπανία είτε στη Γαλλία και έπονται και άλλες…
Η Ευρώπη βρίσκεται σε καθοδική πορεία, αν και τα χρήματα δεν της λείπουν, τα οποία όμως δεν κατευθύνονται στους πολίτες της Ε.Ε., για την κάλυψη των αναγκών τους, αλλά πρωτίστως κατευθύνονται στην Ουκρανία. Σύμφωνα με τις επίσημες αποτιμήσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η συνολική στήριξη της Ε.Ε. και των κρατών-μελών προς την Ουκρανία από την έναρξη της ρωσικής εισβολής ανέρχεται στο ιλιγγιώδες ποσό των 224,5 δισ. ευρώ.
Στο ποσό περιλαμβάνονται 110,3 δισ. ευρώ που έχουν παρασχεθεί ή εγγυηθεί μέσω του κοινοτικού προϋπολογισμού, 77,9 δισ. ευρώ στρατιωτικής συνδρομής, έως 17 δισ. ευρώ για την υποδοχή Ουκρανών στην Ε.Ε., 15,5 δισ. ευρώ διμερούς στήριξης από κράτη-μέλη και 3,8 δισ. ευρώ από έσοδα δεσμευμένων ρωσικών περιουσιακών στοιχείων. Αυτό το συνολικό ποσό δεν είναι ένα έμβασμα προς το Κίεβο.
Περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, δάνεια, εγγυήσεις, αποτίμηση στρατιωτικού υλικού και δαπάνες που πραγματοποιήθηκαν μέσα στην Ε.Ε. Στο σκέλος του κοινοτικού προϋπολογισμού, η Επιτροπή καταγράφει 43,3 δισ. ευρώ εκταμιευμένης μακροοικονομικής βοήθειας, 42 δισ. ευρώ άμεσης και έμμεσης στήριξης μέσω του Ukraine Facility στην Ουκρανία και 14,9 δισ. ευρώ εκταμιεύσεων από το νέο δάνειο στήριξης.
Αλλά δεν είναι μόνον αυτά. Το επόμενο μεγάλο μέγεθος είναι το δάνειο των 90 δισ. ευρώ για το 2026-2027. Χρηματοδοτείται με δανεισμό της Ε.Ε., με κάλυψη και πάλι από τον κοινοτικό προϋπολογισμό, ενώ η αποπληρωμή συνδέεται με τις οφειλόμενες ρωσικές επανορθώσεις. Αυτό όμως προκαλεί πραγματική δημοσιονομική έκθεση υψηλού κινδύνου για τους Ευρωπαίους…
Η κοινωνική διάσταση αυτής της καταβόθρας κοινοτικού χρήματος προς την Ουκρανία δεν είναι ούτε αφηρημένη ούτε αμελητέα. Σύμφωνα με τη Eurostat, το 2025 92,7 εκατομμύρια άνθρωποι, το 20,9% του πληθυσμού της Ε.Ε., βρίσκονταν σε κίνδυνο φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού. Στο ποσοστό του 20,9% συγκαταλέγονται βεβαίως και μεγάλη μερίδα Ελλήνων πολιτών, ο γεωργικός και ο αλιευτικός τομέας της χώρας, από τους οποίους στερούνται κονδύλια για χάρη της αλλοπρόσαλλης εξωτερικές πολιτικής της Ενωσης.
Τα στοιχεία αυτά δεν αποδεικνύουν βεβαίως ότι αυτή η ευρωπαϊκή φτώχεια έχει προκληθεί μόνο από τη βοήθεια στην Ουκρανία. Ωστόσο, είναι αδιανόητο η χρηματοδότηση της κοινής ευρωπαϊκής εξωτερικής πολιτικής να μη συζητείται παράλληλα με τις αυξανόμενες ανάγκες των Ευρωπαίων πολιτών, πολλές από τις οποίες έχουν ακριβώς προκληθεί από την υπερβολική χρηματοδότηση της Ουκρανίας.
Ζητάει περισσότερα
Και δεν είναι μόνον αυτά. Μπροστά στην κατά γενική κοινοτική ομολογία ότι ο χειμώνας προβλέπεται βαρύς για τους Ευρωπαίους, το Κίεβο ζητάει ακόμα περισσότερα. Η νέα εκτίμηση του ουκρανικού υπουργείου Οικονομικών, όπως παρατίθεται στην ιστοσελίδα της Κομισιόν, είναι πολύ σοβαρή. Για το 2027 αναφέρονται 28,7 δισ. ευρώ δημοσιονομικού κενού και 39,6 δισ. ευρώ πρόσθετων στρατιωτικών αναγκών. Το άθροισμα είναι 68,3 δισ. ευρώ. Πρόκειται για εκτίμηση μελλοντικών αναγκών, όχι για χρήματα που έχουν ήδη δοθεί ούτε για αποδεδειγμένη απώλεια κονδυλίων.
Είναι άγνωστο γιατί η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δεν θεωρεί υποχρέωσή της μέχρι σήμερα να δημοσιεύει ενιαίο, τακτικά ενημερωμένο λογαριασμό, που να διακρίνει εκταμιεύσεις, δάνεια, εγγυήσεις, στρατιωτικό υλικό και δαπάνες για πρόσφυγες, με ανεξάρτητο έλεγχο της χρήσης τους.
Επιπροσθέτως δεν υπάρχει η πρόνοια, ώστε κάθε νέα ευρωπαϊκή δέσμευση να πρέπει να συνοδεύεται από ρητή εκτίμηση του κόστους και της επίδρασής της στις υπόλοιπες κοινοτικές πολιτικές, καθώς και από όρους διαφάνειας και καταπολέμησης της διαφθοράς. Με άλλα λόγια, να υπάρχει ένας αξιόπιστος και ανεξάρτητος ελεγκτικός μηχανισμός. Διαφορετικά ολόκληρη η Ευρωπαϊκή Ενωση συνιστά μια ανοιχτή επιταγή για την Ουκρανία, την οποία ουδείς εξηγεί και για την οποία κανείς δεν λογοδοτεί.
