Ψηφίζεται σήμερα η κωδικοποίηση της φορολογίας εισοδήματος, έπειτα από συντομότατη διαβούλευση. Η εισηγητική έκθεση προαναγγέλλει καινοτόμες μεταρρυθμίσεις, που «εκσυγχρονίζουν, απλοποιούν και εξορθολογίζουν το φορολογικό μας σύστημα προς όφελος της εθνικής οικονομίας και των παραγωγικών δυνάμεων της χώρας». Στην πραγματικότητα όμως κάποιες από τις διατάξεις που ως αρχή (και, πιθανότατα, ως πρόθεση) εισάγουν διεθνείς φορολογικές πρακτικές και κοινοτικές συστάσεις έχουν πλήρες αντιαναπτυξιακό και αντιεπενδυτικό αποτέλεσμα.
Αναφέρονται, στη συνέχεια, τρεις περιπτώσεις που «αντιμάχονται» τις προσπάθειες προσέλκυσης ή ακόμα και την παραμονή ξένων επενδυτών, ενώ «ψαλιδίζουν» και αποτρέπουν κάθε προσπάθεια εξωστρέφειας των Ελλήνων επιχειρηματιών.
Φορολογική κατοικία
Με το άρθρο 4 εισάγεται το κριτήριο του τόπου άσκησης της «πραγματικής διοίκησης» των νομικών προσώπων/οντοτήτων, προκειμένου να θεωρηθούν αυτά φορολογικοί κάτοικοι Ελλάδας. Και ενώ η άποψη αυτή απηχεί διεθνή φορολογική θέση προερχόμενη από τον γενικό κανόνα που προτείνει ο ΟΟΣΑ, ερμηνεύεται εντελώς διασταλτικά (τόσο χρονικά όσο και ποιοτικά), φτάνοντας στο σημείο να εισάγει ως κριτήριο τον τόπο κατοικίας των μελών του Δ.Σ. ή και των μετόχων.
Αποτέλεσμα: (α) Διακινδυνεύεται η φυγή κεφαλαίων σε άλλες φορολογικές επικράτειες, πλήττοντας καίρια τις ξένες και ελληνικές επενδύσεις στην ημεδαπή αλλά και την ελληνική εξωστρεφή επιχειρηματικότητα, (β) εισάγονται διατάξεις-φόβητρα προς αλλοδαπούς ομίλους που εξετάζουν τη μεταφορά των κεντρικών τους υπηρεσιών στη χώρα μας και δημιουργούν αντικίνητρο σε φυσικά πρόσωπα με επενδύσεις ή διοικητικά καθήκοντα εκτός Ελλάδας που επιθυμούν να μεταφέρουν τον τόπο κατοικίας τους στην Ελλάδα.
Βρισκόμαστε σε μια εποχή που ο σύγχρονος τρόπος διοίκησης επιτρέπει να διοικείς εξ αποστάσεως, με ηλεκτρονικά μέσα, τηλεδιάσκεψη, και, συνεπώς, ο τόπος κατοικίας των μετόχων-διοικητών ή και της άσκησης διοίκησης δεν δύναται να αποτελεί δίκαιο και αντιπροσωπευτικό κριτήριο απόδοσης φορολογικής κατοικίας.
Υποκείμενα του φόρου
Με το άρθρο 45 εισάγεται η επιβολή ελληνικού φόρου στις κεφαλαιουχικές εταιρίες που συστήθηκαν στην ημεδαπή ή και στην αλλοδαπή. Αυτό και αν αποτελεί πρωτοτυπία! Η προηγούμενη διάταξη (άρθρο 99 του ΚΦΕ) περιοριζόταν στη φορολόγηση των ημεδαπών κεφαλαιουχικών κ.λπ. εταιριών για το εισόδημά τους που προέρχεται από την ημεδαπή ή την αλλοδαπή, ο νομοθέτης όμως εδώ προβλέπει ένα ιδιότυπο force of attraction (απόδοση φορολογητέας ύλης του εξωτερικού σε φορολογικό υποκείμενο του εσωτερικού), που προέρχεται από εύρωστες και αναπτυγμένες οικονομίες τύπου ΗΠΑ, ουδόλως όμως ταιριάζει σε χώρες που πασχίζουν να προσελκύσουν νέους επενδυτές. Με διασταλτικές προσθήκες σαν και αυτή του άρθρου 45, οποιαδήποτε προσπάθεια κινήτρων αλλά και τόνωσης της επιχειρηματικότητας και της εξωστρέφειας απλώς κατακερματίζεται, καθώς οι ελληνικές φορολογικές αρχές μπορούν να επιβάλουν φόρο σε οτιδήποτε διαθέτει ελληνικό επιχειρηματικό στοιχείο.
Ελεγχόμενες Αλλοδαπές Εταιρίες (ΕΑΕ)
Με το άρθρο 66 εισάγεται πλέγμα διατάξεων το οποίο επιτρέπει την επιλογή ελληνικού φόρου σε αδιανέμητα εισοδήματα νομικού προσώπου ή νομικής οντότητας που είναι φορολογικός κάτοικος άλλης χώρας. Και πάλι εδώ ο νομοθέτης δεν προβλέπει ότι κανόνες σαν και αυτούς μπορεί να έχουν υιοθετηθεί σε χώρες και οικονομίες ώριμες και αναπτυγμένες, δημιουργούν όμως αντικίνητρα και τάσεις φυγής σε μια χώρα η οποία βρίσκεται σε αναζήτηση ανάπτυξης και πασχίζει να δημιουργήσει ένα απλό, σαφές και φιλικό σύστημα, προκειμένου να προσελκύσει νέους και υφιστάμενους επενδυτές και να τονώσει την εξωστρέφειά της.
Υποτίθεται ότι κοινός τόπος όλων είναι η ορθή και συνετή φορολόγηση του προϊόντος των επενδύσεων ελληνικής επιχειρηματικότητας – όχι η καταδίωξη και ο κατακερματισμός τους με περίπλοκες διατάξεις και αντικίνητρα.
