Το Ιράν διαπραγματεύεται αποκλειστικά τον τερματισμό των εχθροπραξιών και δεν συζητά ζητήματα πυρηνικού χαρακτήρα
Επίσκεψη του αρχηγού του πακιστανικού στρατού στην Τεχεράνη, διαμεσολάβηση στις συνομιλίες, διπλωματικές επαφές στον Κόλπο και θετικές δηλώσεις από όλες τις πλευρές.
Μετά από εβδομάδες αδιεξόδου, το Σάββατο φάνηκε να ανοίγει δρόμος για αποκλιμάκωση, ανακουφίζοντας τις αγορές και ρίχνοντας τις τιμές του πετρελαίου κάτω από τα 100 δολάρια το βαρέλι.
Ωστόσο η Τεχεράνη υπογράμμισε ότι, παρότι καταγράφεται πρόοδος στις διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ για τον τερματισμό του πολέμου, δεν συντρέχουν οι προϋποθέσεις για να μιλήσει κανείς για άμεση συμφωνία, απαντώντας στα αντιφατικά μηνύματα των τελευταίων 48 ωρών.
Ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών, Εσμαΐλ Μπαγαΐ, μίλησε για προόδους επί σειράς θεμάτων στο πλαίσιο της προσπάθειας να επιτευχθεί μνημόνιο κατανόησης, αλλά ξεκαθάρισε ότι αυτό δεν ισοδυναμεί με τελική συμφωνία για τη λήξη του πολέμου.
Το Ιράν, εξήγησε ο Μπαγαΐ, διαπραγματεύεται αποκλειστικά τον τερματισμό των εχθροπραξιών και δεν συζητά ζητήματα πυρηνικού χαρακτήρα. Πρόσθεσε δε ότι οι μετατοπίσεις στις θέσεις αμερικανών αξιωματούχων περιπλέκουν την πορεία προς μια συμφωνία. «Έχουμε καταλήξει σε συμπεράσματα για μεγάλο μέρος των θεμάτων», είπε, «αλλά από αυτό μέχρι να πούμε ότι επίκειται υπογραφή συμφωνίας υπάρχει απόσταση».
Σύμφωνα με τον ίδιο, το μνημόνιο 14 σημείων στοχεύει στην κατάπαυση του πυρός και στην άρση του ναυτικού αποκλεισμού από τις ΗΠΑ, με αντάλλαγμα μέτρα εκ μέρους του Ιράν για την ασφαλή διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ. Νωρίτερα ο πρόεδρος Τραμπ είχε μετριάσει τις προσδοκίες για γρήγορη συμφωνία, με τον υπουργό Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο να δηλώνει από το Νέο Δελχί ότι «ο πρόεδρος δεν βιάζεται, δεν θα κλείσει μια κακή συμφωνία». «Θα επιτύχουμε μια καλή συμφωνία ή θα βρούμε άλλη λύση», πρόσθεσε, ενώ το Ισραήλ αξιώνει την πλήρη εξουδετέρωση της πυρηνικής απειλής.
Οι αγορές επικέντρωσαν στην έκθεση προόδου με την ελπίδα ότι θα αρθούν τα περιοριστικά μέτρα στα Στενά του Ορμούζ, ο αποκλεισμός των οποίων από την έναρξη του πολέμου είχε οδηγήσει σε αύξηση των τιμών του πετρελαίου.
Το πρωί το Brent σημείωνε πτώση στα 98,36 δολάρια το βαρέλι (-5%), υποχωρώντας κάτω από τα 100 δολάρια για πρώτη φορά εδώ και εβδομάδες, ενώ οι ευρωπαϊκές αγορές κινούνταν με κέρδη.
Αν και η κατάπαυση του πυρός μεταξύ Ιράν και ΗΠΑ ισχύει από τις 8 Απριλίου, η παγκόσμια οικονομία εξακολουθεί επηρεασμένη από τον αποκλεισμό των Στενών. Η Τεχεράνη, επιδιώκοντας ένα περιθώριο συμβιβασμού, μίλησε σήμερα για «τέλη ναυσιπλοΐας», που θα επιβάλλει στα πλοία που διέρχονται.
Ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών εξήγησε ότι πρόκειται για χρέωση υπηρεσιών ναυσιπλοΐας και για μέτρα προστασίας του περιβάλλοντος στον Περσικό Κόλπο, τη Θάλασσα του Ομάν και τα Στενά του Ορμούζ, διευκρινίζοντας ότι το Ιράν «δεν επιδιώκει την επιβολή τελών διοδίων».
Σε αντάλλαγμα αξιώνει άρση του αμερικανικού αποκλεισμού των ιρανικών λιμανιών, τον οποίο ο Τραμπ δηλώνει ότι επιθυμεί να διατηρήσει «μέχρι την επίτευξη, επικύρωση και υπογραφή συμφωνίας».
Ακόμη ένα σημείο διαφωνίας παραμένει τα ιρανικά περιουσιακά στοιχεία που έχουν παγώσει στο εξωτερικό λόγω των αμερικανικών κυρώσεων. Το Ιράν ζητά την απελευθέρωση μέρους αυτών και τη δημιουργία μηχανισμού που θα διασφαλίζει την αποδέσμευση του υπόλοιπου, ένα ζήτημα στο οποίο, σύμφωνα με ενημερωμένη πηγή που επικαλείται το Tasnim, εξακολουθούν να υπάρχουν διαφορές.
Εξίσου κρίσιμο είναι το μέτωπο του Λιβάνου. Η Τεχεράνη ζητά την εφαρμογή της κατάπαυσης του πυρός σε όλα τα θέατρα της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή, συμπεριλαμβανομένου του λιβανικού μετώπου, ενώ η Χεζμπολάχ δηλώνει ότι αισθάνεται βεβαιότητα πως η Τεχεράνη δεν θα την εγκαταλείψει. Ο ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου, πάντως, επανέλαβε χθες ότι ο Τραμπ επιβεβαίωσε το δικαίωμα του Ισραήλ στην αυτοάμυνα.
