Το νέο πολυνομοσχέδιο αλλάζει ριζικά τα δεδομένα στην αγορά ακινήτων, με αυξήσεις στα όρια επιστροφής ενοικίου, νέα κίνητρα για μακροχρόνια μίσθωση και αυστηρούς περιορισμούς στις βραχυχρόνιες μισθώσεις τύπου Airbnb
Σημαντικές αλλαγές στην αγορά κατοικίας, στις μισθώσεις και τις βραχυχρόνιες μισθώσεις φέρνει το πολυνομοσχέδιο του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, το οποίο τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση.
Οι νέες διατάξεις επεκτείνουν τα κριτήρια για την επιστροφή ενοικίου, θεσπίζουν πρόσθετη στήριξη για δημόσιους λειτουργούς που υπηρετούν μακριά από τον τόπο κατοικίας τους, αυστηροποιούν το πλαίσιο λειτουργίας των Airbnb σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη, ενώ εισάγουν, για πρώτη φορά, ειδικό πρόγραμμα κινήτρων για την κατασκευή κατοικιών που θα διατίθενται αποκλειστικά στη μακροχρόνια μίσθωση.
Στο μέτωπο των ενοικίων, διευρύνεται σημαντικά η περίμετρος των δικαιούχων της επιστροφής ενοικίου. Τα εισοδηματικά όρια αυξάνονται στα 25.000 ευρώ για τους άγαμους, στα 35.000 ευρώ για τους έγγαμους ή τα μέρη συμφώνου συμβίωσης, ενώ αυξάνεται και η προσαύξηση για τα εξαρτώμενα τέκνα. Αντίστοιχα, υψηλότερα όρια προβλέπονται για τις μονογονεϊκές οικογένειες.
Στόχος της παρέμβασης είναι να καλυφθεί ένα μεγαλύτερο τμήμα των νοικοκυριών που επιβαρύνονται από το αυξημένο κόστος στέγασης, χωρίς ωστόσο να αλλάζει το περιουσιακό κριτήριο που συνδέεται με την αξία της ακίνητης περιουσίας.
Παράλληλα, θεσπίζεται νέα ετήσια οικονομική ενίσχυση για εκπαιδευτικούς, γιατρούς, νοσηλευτές και λοιπό υγειονομικό προσωπικό που υπηρετούν εκτός Αττικής και Περιφερειακής Ενότητας Θεσσαλονίκης.
Η ενίσχυση αντιστοιχεί ουσιαστικά σε δύο ενοίκια τον χρόνο και θα καταβάλλεται αυτόματα στους δικαιούχους χωρίς να απαιτείται αίτηση. Το συνολικό ποσό που μπορεί να λάβει ένας δικαιούχος από τις δύο μορφές στήριξης δεν θα υπερβαίνει τα 1.600 ευρώ ετησίως, με επιπλέον προσαύξηση για τα εξαρτώμενα τέκνα.
Βραχυχρόνιες μισθώσεις
Ιδιαίτερο βάρος δίνεται και στις βραχυχρόνιες μισθώσεις. Η αναστολή νέων εγγραφών ακινήτων στο Μητρώο Βραχυχρόνιας Διαμονής παραμένει σε ισχύ στα τρία κεντρικά δημοτικά διαμερίσματα της Αθήνας, ενώ από την 1η Ιουλίου έως το τέλος του 2026 επεκτείνεται και στην Α΄ Δημοτική Κοινότητα Θεσσαλονίκης. Πρόκειται για περιοχές όπου η στεγαστική πίεση θεωρείται ιδιαίτερα αυξημένη, με την κυβέρνηση να επιχειρεί να μεταφέρει μέρος του διαθέσιμου αποθέματος κατοικιών στη μακροχρόνια μίσθωση.
Το νομοσχέδιο προβλέπει ιδιαίτερα αυστηρές κυρώσεις για όσους παραβιάζουν τους περιορισμούς. Τα πρόστιμα αρχίζουν από 20.000 ευρώ και μπορούν να φτάσουν ακόμα και το σύνολο των εισπραχθέντων μισθωμάτων σε περίπτωση υποτροπής.
Παράλληλα, εισάγεται μια διάταξη που αναμένεται να επηρεάσει άμεσα την αγορά ακινήτων σε περιοχές υψηλής ζήτησης. Ακίνητα που λειτουργούν ως Airbnb και μεταβιβάζονται μέσω αγοραπωλησίας, γονικής παροχής, δωρεάς ή κληρονομιάς θα διαγράφονται από το σχετικό μητρώο και δεν θα μπορούν να επανεγγραφούν όσο διαρκεί η απαγόρευση νέων εγγραφών.
Αυτό σημαίνει ότι ο νέος ιδιοκτήτης δεν θα έχει τη δυνατότητα να συνεχίσει τη δραστηριότητα της βραχυχρόνιας μίσθωσης μέχρι την άρση των περιορισμών.
Ξεχωριστή σημασία έχει και η θέσπιση του νέου προγράμματος «Κατασκευάζω – Νοικιάζω» (Build to Rent). Μέσω του νέου πλαισίου παρέχονται κίνητρα σε εταιρίες ανάπτυξης και διαχείρισης ακινήτων για την κατασκευή νέων κατοικιών ή τη μετατροπή υφιστάμενων κτιρίων άλλης χρήσης σε διαμερίσματα.
Βασική προϋπόθεση είναι τα ακίνητα να διατίθενται αποκλειστικά για μακροχρόνια μίσθωση για χρονικό διάστημα τουλάχιστον δέκα ετών. Με τη συγκεκριμένη παρέμβαση η κυβέρνηση επιχειρεί να αυξήσει το διαθέσιμο στεγαστικό απόθεμα και να δημιουργήσει νέες κατοικίες, δεδομένου ότι η έλλειψη προσφοράς παραμένει ένας από τους βασικούς λόγους της ανόδου των ενοικίων.
