Εσφαλμένη θεωρεί ο Μιχάλης Σάλλας την απόφαση της Τραπέζης της Ελλάδος και της ΕΚΤ για αύξηση των επιτοκίων ως μέτρο αντιμετώπισης του πληθωρισμού κόστους. «Η αύξηση των επιτοκίων έχει νόημα όταν ο πληθωρισμός προέρχεται από υπερβολική ζήτηση, υπερδανεισμό και υπερβάλλουσα ρευστότητα.
Οταν όμως οι ανατιμήσεις προκαλούνται από ακριβότερη ενέργεια, πρώτες ύλες, διαταραγμένες εφοδιαστικές αλυσίδες και γεωπολιτικές εντάσεις, το πρόβλημα βρίσκεται στην πλευρά της προσφοράς. Και εκεί τα επιτόκια δεν αγγίζουν την αιτία» τονίζει ο πρόεδρος του Lyktos Group κι επίτιμος πρόεδρος της Τράπεζας Πειραιώς σε άρθρο του στο «Βήμα της Κυριακής».
Εξηγεί πως η αύξηση των επιτοκίων δεν μειώνει την τιμή του φυσικού αερίου, δεν αυξάνει την παραγωγή πετρελαίου και δεν κάνει τα λιπάσματα φθηνότερα, απλώς περιορίζει τη ζήτηση. Με άλλα λόγια, δεν μειώνει το κόστος παραγωγής, αλλά την οικονομική δραστηριότητα, ώστε να προσαρμοστεί σε αυτό το κόστος.
Οι επιχειρήσεις που επενδύουν και δημιουργούν θέσεις εργασίας βλέπουν το κόστος χρηματοδότησής τους να αυξάνεται. Τα νοικοκυριά με στεγαστικά και επιχειρηματικά δάνεια επιβαρύνονται. Αντίθετα, ο χρηματοπιστωτικός τομέας συχνά ωφελείται από τα μεγαλύτερα περιθώρια επιτοκίων.
«Το πρόβλημα είναι ακόμα εντονότερο για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, που εξαρτώνται από τον τραπεζικό δανεισμό. Οι μεγάλοι όμιλοι διαθέτουν πρόσβαση στις κεφαλαιαγορές, ισχυρούς ισολογισμούς και αποθέματα ρευστότητας. Οι μικρότεροι, δηλαδή πάνω από το 90%, όχι. Ετσι, μια πολιτική που υποτίθεται ότι προστατεύει την οικονομία συχνά ενισχύει τους ισχυρούς, Ελληνες και ξένους, και αποδυναμώνει τους πιο ευάλωτους.
Για χώρες όπως η Ελλάδα, με υψηλό δημόσιο και ιδιωτικό χρέος, η επιλογή αυτή είναι ακόμα πιο επώδυνη. Αυξάνει το κόστος χρηματοδότησης του κράτους, περιορίζει τις επενδύσεις και μειώνει τους βαθμούς ελευθερίας της οικονομικής πολιτικής. Σε μια νομισματική ένωση με τόσο διαφορετικές οικονομίες η ίδια συνταγή δεν παράγει τα ίδια αποτελέσματα» αναφέρει ο κ. Σάλλας.
Η ενέργεια
Επισημαίνει ότι το βαθύτερο πρόβλημα βρίσκεται αλλού, με την Ευρώπη να εξακολουθεί να αντιμετωπίζει στρατηγικές αδυναμίες με νομισματικά εργαλεία. Αντί να επενδύσει αποφασιστικά στην ενεργειακή ασφάλεια, στην παραγωγή κρίσιμων εισροών και στη δημιουργία μεγάλων στρατηγικών αποθεμάτων, επιλέγει να περιορίζει τη ζήτηση όταν εμφανίζεται η κρίση.
«Η πραγματική αποτυχία δεν είναι η αύξηση των επιτοκίων. Είναι ότι μισό αιώνα μετά τις πετρελαϊκές κρίσεις και λίγα χρόνια μετά τη μεγαλύτερη ενεργειακή αναταραχή της σύγχρονης Ευρώπης η ήπειρος παραμένει ευάλωτη στα ίδια σοκ. Ο πληθωρισμός κόστους δεν αντιμετωπίζεται με ακριβότερο χρήμα, αλλά με μεγαλύτερη ανθεκτικότητα. Η Ευρώπη προσπαθεί να θεραπεύει με λάθος συνταγές ακόμα και τα συμπτώματα, αποφεύγοντας να αντιμετωπίσει την ασθένεια» συμπληρώνει ο κ. Σάλλας.