Με ευρεία διακομματική συναίνεση -παρά τις επιμέρους ενστάσεις- ψηφίστηκε από τη Βουλή διάταξη νόμου που καταργεί μια σειρά από σκληρές ρυθμίσεις του νόμου Κατρούγκαλου για τις συντάξεις χηρείας, χωρίς ωστόσο να περιλαμβάνει όλους τους δυνητικούς δικαιούχους.
Η διάταξη προβλέπει ότι άμεσα καταργείται η προβλεπόμενη από τον νόμο 4387/2016 περικοπή των συντάξεων χηρείας μετά την παρέλευση της τριετίας και θεσπίζεται η μόνιμη καταβολή της κύριας σύνταξης λόγω θανάτου με βάση τα αρχικά ποσοστά δικαιώματος. Οσοι είχαν ήδη υποστεί τη μείωση της σύνταξής τους από το 70% στο 35%, με την ψήφιση της διάταξης θα δουν τη σύνταξή τους να επανέρχεται στο 70% με την καταβολή των συντάξεων Σεπτεμβρίου, δηλαδή στα τέλη Αυγούστου.
Ομως, αυτοί οι 8.469 συνταξιούχοι του Δημοσίου δεν θα λάβουν αναδρομικά τα ποσά που μόνο σε αυτούς και εκτός οποιασδήποτε νομικής βάσης τούς είχαν περικοπεί. Μάλιστα, όπως αναφέρεται ρητά και στην έκθεση του Ελεγκτικού Συνεδρίου, που επίσης κατατέθηκε στη Βουλή ως συνοδό έγγραφο της διάταξης Κεραμέως, «λόγω του μη ενιαίου -για το σύνολο των συνταξιούχων- τρόπου εφαρμογής της περικοπής της σύνταξης χηρείας μετά την πρώτη τριετία, δεν μπορεί να αποκλειστεί το ενδεχόμενο έγερσης αξιώσεων ενώπιον των δικαστηρίων από τους συνταξιούχους που υπέστησαν την εν λόγω περικοπή, με αίτημα την αναδρομική επιστροφή των σχετικών ποσών»!
Σε κάθε περίπτωση είναι πολύ θετικό το γεγονός ότι μετά την ψήφιση της διάταξης σβήνουν για περίπου 75.000 συνταξιούχους οι απαιτήσεις του ΕΦΚΑ για την αναζήτηση των ποσών που δεν τους είχαν περικοπεί λόγω πολιτικού κόστους. Επιπλέον, στο εξής, όταν ένας συνταξιούχος λαμβάνει σύνταξη από δικό του δικαίωμα και ταυτόχρονα σύνταξη λόγω θανάτου, οι οποίες προέρχονται από διαφορετικά ασφαλιστικά δικαιώματα, θα συνεχίσει να λαμβάνει και τις δύο εθνικές συντάξεις που αντιστοιχούν στα δικαιώματά του.
Τέλος, προβλέπεται ότι τα παιδιά που έχουν χάσει και τους δύο γονείς τους και δικαιούνται συντάξεις λόγω θανάτου και από τους δύο, θα λαμβάνουν στο μέλλον το προβλεπόμενο ποσοστό από την εθνική σύνταξη του κάθε γονέα ξεχωριστά σύμφωνα με το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο, και πλέον θα λαμβάνουν μια εθνική σύνταξη αντί για το ήμισυ. Αυτό σημαίνει ότι τα συγκεκριμένα παιδιά θα δουν να διπλασιάζεται το ποσό της εθνικής σύνταξης που λαμβάνουν.
Ποιοι μένουν εκτός
Αν και θετική, η διάταξη Κεραμέως αφήνει εκτός των ευεργετικών ρυθμίσεων σημαντική μερίδα των δικαιούχων συντάξεων χηρείας. Πρωτίστως, δεν υπάρχει καμία πρόβλεψη για τις περίπου 120.000 επικουρικές συντάξεις χηρείας καθώς το πακέτο ρυθμίσεων αφορά μόνο τις κύριες συντάξεις.
Επιπρόσθετα, η διάταξη δεν κάνει καμία αναφορά στις περίπου 60.000 συντάξεις χηρείας που έχουν εκδοθεί πριν από τον νόμο Κατρούγκαλου, καθώς εξαιρεί τις μεταβιβάσεις συντάξεων χηρείας, εκείνων που ο θάνατος συνέβη πριν από τις 13/5/2016, οπότε και δημοσιεύτηκε στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως ο ν. 4387.
Τέλος, δεν υπάρχει επίσης καμία πρόβλεψη για τις αγροτικές συντάξεις χηρείας, θέμα για το οποίο είχαν καταθέσει ερώτηση στη Βουλή τον περασμένο Σεπτέμβριο οκτώ βουλευτές της Ν.Δ., επισημαίνοντας ορθά τότε πως «οι εν λόγω συντάξεις του πρώην ΟΓΑ παραμένουν σε πολύ χαμηλά επίπεδα, καθώς ο επιζών σύζυγος δικαιούται σύνταξη λόγω θανάτου η οποία ισούται με το μισό της κύριας σύνταξης του θανόντος (π.χ. έστω ότι ο/η θανών/ούσα λάμβανε ποσό σύνταξης 300,00 ευρώ, και ότι το ποσό των 200,00 ευρώ αντιστοιχεί στη βασική σύνταξη και το ποσό των 100,00 ευρώ στην κύρια)».
