Ερχεται ανάχωμα στις απαιτήσεις των funds
Υπό δικαστικό έλεγχο ο τρόπος με τον οποίο αποκτήθηκε το δικαίωμα να εισπράξει χρήματα από πλειστηριασμούς
Αγόρασαν «κόκκινα» δάνεια σε τιμές πολύ χαμηλότερες από την αξία τους και σήμερα διεκδικούν από νοικοκυριά και επιχειρήσεις οφειλές δισεκατομμυρίων ευρώ, φτάνοντας ακόμα και στους πλειστηριασμούς ακινήτων. Τώρα, όμως, τα funds βρίσκονται αντιμέτωπα με έναν απρόσμενο αντίπαλο. Το ίδιο το Ελληνικό Δημόσιο αμφισβητεί το δικαίωμα ενός από αυτά να εισπράξει χρήματα από πλειστηριασμούς, θέτοντας υπό δικαστικό έλεγχο τον τρόπο με τον οποίο απέκτησε τις συγκεκριμένες απαιτήσεις.
Η παρέμβαση της ΑΑΔΕ και του e-ΕΦΚΑ έρχεται σε μια όχι και τόσο τυχαία χρονική στιγμή, καθώς η αντιπολίτευση υπερψήφισε τη σύσταση εξεταστικής επιτροπής για τα «κόκκινα» δάνεια, τα ξένα επενδυτικά κεφάλαια και τις εταιρίες διαχείρισης απαιτήσεων, γνωστές ως servicers.
Συγκεκριμένα, ΑΑΔΕ και ΕΦΚΑ ζητούν να αποδειχθεί ότι η εταιρία που διεκδικεί τα χρήματα έχει αποκτήσει τα σχετικά δικαιώματα από την τράπεζα και ότι έχουν τηρηθεί οι απαραίτητες διαδικασίες. Τα τελευταία χρόνια οι τράπεζες πούλησαν μεγάλα χαρτοφυλάκια δανείων σε επενδυτικά κεφάλαια σε τιμές σημαντικά χαμηλότερες από την αξία των συνολικών απαιτήσεων.
Την είσπραξη των οφειλών ανέλαβαν οι servicers, οι οποίοι διεκδικούν τα ποσά που προβλέπονται στις δανειακές συμβάσεις και προχωρούν, όταν δεν επιτυγχάνεται συμφωνία, σε κατασχέσεις και πλειστηριασμούς.
Η αμφισβήτηση από την ΑΑΔΕ και τον e-ΕΦΚΑ αφορά ζητήματα που έχουν τεθεί επανειλημμένα από δανειολήπτες στα δικαστήρια. Συγκεκριμένα, εάν οι εταιρίες που διεκδικούν την αποπληρωμή των δανείων διαθέτουν τα απαραίτητα έγγραφα που αποδεικνύουν ότι έχουν αποκτήσει τις σχετικές απαιτήσεις.
Για παράδειγμα, ένας πολίτης που είχε λάβει στεγαστικό δάνειο 150.000 ευρώ από τράπεζα και σήμερα καλείται να το αποπληρώσει σε fund μπορεί, εφόσον υπάρχουν συγκεκριμένοι λόγοι, να αμφισβητήσει δικαστικά το δικαίωμα της εταιρίας να διεκδικεί την οφειλή. Εάν διαπιστωθούν ελλείψεις στα έγγραφα ή στις διαδικασίες μεταβίβασης, μπορεί να επηρεαστεί η δυνατότητα είσπραξης των χρημάτων ή η εξέλιξη συγκεκριμένου πλειστηριασμού. Η προσφυγή του Δημοσίου δεν σημαίνει ότι διαγράφονται δάνεια ή ακυρώνονται αυτομάτως πλειστηριασμοί, αλλά ούτε αποτελεί απόδειξη ότι οι μεταβιβάσεις ήταν παράνομες, με τις τελικές αποφάσεις να ανήκουν στην ελληνική Δικαιοσύνη.
Παρέμβαση
Η δικαστική παρέμβαση συμπίπτει με την απόφαση της Βουλής για τη σύσταση εξεταστικής επιτροπής, έπειτα από πρόταση του ΣΥΡΙΖΑ που υποστηρίχθηκε από κόμματα της αντιπολίτευσης, ενώ η Νέα Δημοκρατία επέλεξε το «παρών».
Η έρευνα θα επικεντρωθεί στις πωλήσεις «κόκκινων» δανείων σε ξένα επενδυτικά κεφάλαια, στις πρακτικές των servicers και στους πλειστηριασμούς ακινήτων. Θα εξεταστεί επίσης το πρόγραμμα «Ηρακλής», μέσω του οποίου το Δημόσιο παρείχε εγγυήσεις για τη μεταφορά προβληματικών δανείων από τις τράπεζες σε επενδυτικά σχήματα.
Στα ζητήματα που θα απασχολήσουν την επιτροπή περιλαμβάνονται οι τιμές πώλησης των δανείων, οι όροι των συμφωνιών, η προστασία των δανειοληπτών και οι κίνδυνοι για το Δημόσιο από τις κρατικές εγγυήσεις.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι πολλά από τα δάνεια που πουλήθηκαν σε funds εξακολουθούν να διεκδικούνται στο σύνολο της οφειλής τους, παρά το γεγονός ότι οι αγοραστές τους κατέβαλαν στις τράπεζες πολύ μικρότερα ποσά. Με άλλα λόγια, παρά τις εξευτελιστικές τιμές αγοράς των «κόκκινων» δανείων, τα funds απαιτούν από τους δανειολήπτες την πληρωμή ολοκλήρου του αρχικού ποσού.
Παράλληλα, η εξεταστική αναμένεται να εξετάσει κατά πόσο οι κρατικές εγγυήσεις του προγράμματος «Ηρακλής» προκαλούν κινδύνους για τον Προϋπολογισμό, σε περίπτωση που οι εισπράξεις από τα «κόκκινα» δάνεια υπολείπονται των αρχικών προβλέψεων. Η επιτροπή θα μπορεί να ζητήσει έγγραφα, να καλέσει εκπροσώπους τραπεζών και servicers και να εξετάσει τις αποφάσεις που καθόρισαν τη λειτουργία της αγοράς.
Η κομβική υπόθεση των 1,57 εκατ. ευρώ
Η δικαστική διαμάχη αποκαλύφθηκε μέσα από χρηματιστηριακή ανακοίνωση της εταιρίας Ελευθέριος ∆. Μουζάκης και αφορά επτά ακίνητα της εταιρίας Ηλιος Βιομηχανία Πλεκτικής ΑΒΕΕ, τα οποία έχουν ήδη πωληθεί μέσω πλειστηριασμών. Από την πώλησή τους προέκυψε ποσό 1.570.420,43 ευρώ, το οποίο διεκδικεί η εταιρία Gaia Securitisation II.
Οι απαιτήσεις προέρχονται από την Alpha Bank, ενώ τη διαχείρισή τους έχει αναλάβει η Cepal. Παρότι οι αγοραστές των ακινήτων έχουν καταβάλει τα χρήματα, αυτά παραμένουν στους ειδικούς λογαριασμούς των συμβολαιογράφων και δεν έχουν αποδοθεί στο fund.
Η ΑΑ∆Ε και ο e-ΕΦΚΑ έχουν προσφύγει στη ∆ικαιοσύνη, αμφισβητώντας εάν υπάρχουν επαρκή στοιχεία που να αποδεικνύουν τη μεταβίβαση των συγκεκριμένων απαιτήσεων από την Alpha Bank στην Gaia. Παράλληλα ζητούν να εξεταστεί εάν έχει καταχωριστεί σωστά στο Κτηματολόγιο η αλλαγή του δικαιούχου των εξασφαλίσεων που συνδέονται με τα ακίνητα.
Η δικαστική διαμάχη δεν αναμένεται να ολοκληρωθεί οριστικά εντός του 2026, με αποτέλεσμα να παραμένουν σε εκκρεμότητα η απόδοση των 1,57 εκατ. ευρώ και η αντίστοιχη μείωση της οφειλής της Μουζάκης. Η απόφαση των δύο δημόσιων φορέων να αμφισβητήσουν τη συγκεκριμένη μεταβίβαση δημιουργεί ένα πρόσθετο ζήτημα για τα funds, καθώς ενδεχόμενη δικαστική δικαίωση της ΑΑ∆Ε και του e-ΕΦΚΑ θα μπορούσε να αξιοποιηθεί ως επιχείρημα και σε άλλες υποθέσεις με αντίστοιχα χαρακτηριστικά.

