Παρ’ ολίγον… μπούργκα στο αρχαιοελληνικό κάλλος! Η αδαμιαία περιβολή των δυο ελληνικών αγαλμάτων, που αποτελούν μόνο μερικά από τα εκατοντάδες εκθέματα της παρουσίασης «Ολυμπιακοί Αγώνες: Παρελθόν – Παρόν», η οποία την περίοδο αυτή φιλοξενείται στο Κατάρ, φαίνεται ότι σόκαρε τους Αραβες διοργανωτές, οι οποίοι λίγο πριν από τα εγκαίνιά της τον περασμένο μήνα προσπάθησαν να τα καλύψουν με φερετζέ, «για να μη διαταράξουν τα χρηστά μουσουλμανικά ήθη».
Η κίνηση προκάλεσε την αντίδραση των Ελλήνων αρχαιολόγων που συνόδευαν τα έργα στο Κατάρ αλλά και του αναπληρωτή υπουργού Πολιτισμού Κώστα Τζαβάρα, οι οποίοι την ημέρα των εγκαινίων -στις 28 Μαρτίου- ζήτησαν από τους Καταριανούς να μην προβούν στην κάλυψη των επίμαχων σημείων, χωρίς ωστόσο να εισακουστούν. Οι άνθρωποι του μεγάλου μουσείου της Ντόχα αποφάσισαν να τα παρουσιάσουν βάζοντάς τα πίσω από ένα παραβάν, γεγονός όμως που εξόργισε την ελληνική πλευρά, αφού εν τέλει ζητήθηκε να επιστραφούν άρον-άρον πίσω στην Ελλάδα.
Οπως έγινε γνωστό, η απόφαση των διοργανωτών της έκθεσης στο Κατάρ να ρίξουν επάνω στα αγάλματα το… πέπλο της ντροπής υπαγορεύτηκε κυρίως από το γεγονός ότι τα έργα τέχνης θα έβλεπαν και γυναίκες, προσπαθώντας έτσι να μην προκαλέσουν το κοινό αίσθημα. Δικαιολογία, η οποία ωστόσο δεν φάνηκε να ικανοποιεί την ελληνική πλευρά, που επέμεινε για την επιστροφή των αγαλμάτων, μια και η παρουσίασή τους από το Κατάρ δεν ήταν εκείνη που αρμόζει στα αριστουργήματα της αρχαίας ελληνικής τέχνης.
Οσο για τα έργα που έγιναν μήλον της Εριδος; Πρόκειται για δυο επιβλητικά αγάλματα, τα οποία διατηρούνται σε καλή κατάσταση. Το πρώτο είναι ο Κούρος του Πτώου, ένα θαυμάσιο έργο της αρχαϊκής εποχής, που βρέθηκε μαζί με άλλους κούρους στο ιερό του Απόλλωνα στο Πτώο της Βοιωτίας. Αν και λείπουν το αριστερό χέρι και τα πόδια από τα γόνατα και κάτω, η επιφάνειά του διατηρείται χωρίς σοβαρές φθορές. Το δεύτερο άγαλμα είναι ένας νεαρός Αθλητής, τον οποίο έφερε στο φως η αρχαιολογική σκαπάνη το 1887 στην Ελευσίνα. Λόγω του σφριγηλού κορμού του αλλά και των περίτεχνων ανατομικών λεπτομερειών του οι αρχαιολόγοι εικάζουν ότι το εν λόγω έργο είναι δημιούργημα γνωστού καλλιτέχνη της εποχής.
Η έκθεση στο Μουσείο Ολυμπιακών Αγώνων και Αθλημάτων του Κατάρ είχε στόχο την ανάδειξη της μακραίωνης ιστορίας της Ολυμπίας αλλά και την προβολή των διαχρονικών μηνυμάτων του αθλητισμού. Πριν από το Κατάρ είχε παρουσιαστεί στο μουσείο Mάρτιν Γκρόπιους Μπάου του Βερολίνου, το οποίο βρίσκεται απέναντι από το υπουργείο Οικονομικών της Γερμανίας.
Με 573 εκθέματα
Mπορεί ο μουσουλμανικός πουριτανισμός να έβαλε… φρένο στην αρχαιοελληνική ομορφιά, δεν συνέβη το ίδιο και στα υπόλοιπα έργα της παρουσίασης, μια και η Ελλάδα συμμετέχει σε αυτή με περισσότερα από 573 εκθέματα από το Μουσείο της Ολυμπίας, το Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο και το Νομισματικό Μουσείο. Μάλιστα, είναι χαρακτηριστικό ότι 100 από αυτά προέρχονται από ανασκαφές της τελευταίας δεκαετίας, φωτίζοντας το σημαντικό σύγχρονο ερευνητικό έργο που πραγματοποιείται στην Ολυμπία. Από τις 19 Απριλίου τα δύο αγάλματα, ο Κούρος του Πτώου και ο νεαρός Αθλητής από την Ελευσίνα, βρίσκονται στις φιλόξενες αίθουσες του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου ανενόχλητα και όχι σε… λογοκριμένη εκδοχή.
Γιώτα Βαζούρα
