Η συντριβή των αλαζόνων Περσών στη ναυμαχία της Σαλαμίνας και η ανακοίνωση της ήττας από τον Αγγελιοφόρο στη μητέρα τού Ξέρξη, την Ατοσσα. Η ύβρις και η νέμεσις. Με αυτό το ιστορικό γεγονός καταπιάνεται στην τραγωδία του «Πέρσες» ο Αισχύλος, στην καλοκαιρινή παραγωγή του Κρατικού Θεάτρου Βορείου Ελλάδος, που «ξεκινάει» το ταξίδι της από τη Θεσσαλονίκη αύριο, 16 Ιουλίου. Λίγο πριν από την πρεμιέρα της εμβληματικής παραγωγής της στο Θέατρο Δάσους, η σκηνοθέτις της παράστασης Νικαίτη Κοντούρη μας μιλά για τις διαχρονικές αλήθειες του έργου.
«Χαίρομαι ιδιαίτερα που ανεβάζουμε την τραγωδία αυτή και βουτάμε στον θρήνο των Περσών» αναφέρει στη «δημοκρατία» σχετικά με την πέμπτη κατά σειρά τραγωδία που σκηνοθετεί. Με πρωταγωνιστές τους Γιάννη Φέρτη (Δαρείος), Λάζαρο Γεωργακόπουλο (Αγγελιοφόρος), Ακη Σακελλαρίου (Ατοσσα) και Γιώργο Κολοβό (Ξέρξης), η σκηνοθέτις στήνει αριστοτεχνικά μια παράσταση που πραγματεύεται την οδύνη των Περσών μετά την ήττα από τους Ελληνες στη Σαλαμίνα.
Ενδιαφέρον προκαλεί η επιλογή ενός άνδρα, του Ακη Σακελλαρίου, για να ερμηνεύσει τη βασίλισσα Ατοσσα. Ο ηθοποιός μεταμορφώνεται σε παντοδύναμη βασίλισσα, σε μια γυναίκα που κάνει τα πάντα προκειμένου να μη διαλυθεί το κράτος της και να παραμείνει η εξουσία στον γιο της. «Η Ατοσσα είναι ένας πολυπρισματικός ρόλος που απαιτεί έναν ισχυρό ηθοποιό. Είτε αυτός είναι ανδρικού είτε θηλυκού γένους» μας εξηγεί η κυρία Κοντούρη. «Είδα τον Ακη Σακελλαρίου σε κάποια παράσταση του Κρατικού Θεάτρου και πραγματικά εντυπωσιάστηκα. Για αυτό τον επέλεξα να γίνει η Ατοσσα, η οποία είναι μια σκληρή ηγέτιδα».
Από την τραγωδία, που έχει χαρακτηρισθεί ιστορική καθότι μιλά για πραγματικά γεγονότα, η διακεκριμένη σκηνοθέτις δεν έχει παρεκκλίνει καθόλου. Δεν έχει ούτε σύγχρονες αναφορές αλλά ούτε και έχει επέμβει στο αρχαίο κείμενο. Ο στόχος των συντελεστών ήταν το έργο να μιλήσει κατευθείαν στις καρδιές των θεατών. «Θα ήμουν πραγματικά ευτυχής εάν γινόταν σύνδεση με τη σημερινή ελληνική πραγματικότητα» λέει η ίδια. «Ομως ένα τόσο μεγάλο έργο όπως αυτό δεν μπορεί να περιοριστεί σε μια συγκεκριμένη χρονική στιγμή. Στους “Πέρσες” ο Αισχύλος, αν και κάνει λόγο σε αληθή γεγονότα, ωστόσο χρησιμοποιεί ονόματα που δεν ομοιάζουν με την πραγματικότητα. Αυθαιρετεί διότι θέλει να δημιουργήσει ένα ποιητικό θεατρικό έργο. Μέσα από αυτό λοιπόν περνάει τις προσωπικές ιδεολογίες του και κάποια πράγματα που έχουν σχέση με την εποχή του και αφορούν το δημοκρατικό πολίτευμα. Η αντίστιξη της δημοκρατίας των Αθηναίων με την απόλυτη δεσποτεία των Περσών είναι έκδηλη».
Το σπουδαίο αισχύλειο έργο, που μιλάει για την αλαζονεία, συνιστά ένα διαχρονικό μάθημα ηθικής για τον άνθρωπο. «Ο Ξέρξης είναι η επιτομή της ύβρεως. Ας μην ξεχνάμε άλλωστε πως στον Αισχύλο οι θεοί είναι εκείνοι που ορίζουν τις τύχες των ανθρώπων. Και την αλαζονεία την τιμωρούν ανελέητα. Με τον χειρότερο τρόπο. Για αυτό και οι Πέρσες παίρνουν αυτό που τους αξίζει».
Info: Οι «Πέρσες» ξεκινούν την περιοδεία τους στις 16 Ιουλίου από το Θέατρο Δάσους της Θεσσαλονίκης, ενώ στη συνέχεια θα περιοδεύσουν σε όλη την Ελλάδα. Η παράσταση θα παιχτεί στο Αρχαίο Θέατρο της Επιδαύρου στις 15-16 Αυγούστου.
«Η τιμωρία πρέπει να έρθει από τους πολίτες»
Στη σημερινή εποχή, όμως, οι αλαζόνες ηγέτες αλλά και εκείνοι που χάνουν το μέτρο τιμωρούνται; «Ολοι αυτό ευχόμαστε. Ωστόσο στις ημέρες μας η ευθύνη βαραίνει εμάς. Δεν μπορούμε να περιμένουμε τους θεούς. Η τιμωρία πρέπει να έρθει από τους πολίτες». Ιδιαίτερη μνεία όσον αφορά την τραγωδία θα πρέπει να γίνει στον χορό, που απαρτίζεται από ανθρώπους οι οποίοι χρόνια έχουν στηρίξει το Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος. Βασίλης Σπυρόπουλος, Γιώργος Ψυχογιός, Δημήτριος Καραβιώτης, Θανάσης Κεραμίδας, καθώς και άλλοι διακεκριμένοι ηθοποιοί ενσαρκώνουν τον χορό των «Περσών».
Γιώτα Βαζούρα