Γιορτές στα 33 σωφρονιστικά καταστήματα της χώρας κάνουν 11.988 κρατούμενοι Ελληνες και αλλοδαποί. Μακριά από την οικογένειά τους και τους αγαπημένους τους ανθρώπους οι κρατούμενοι όλων των σωφρονιστικών καταστημάτων της χώρας έχουν την ευκαιρία, έστω και με τις κακές συνθήκες που επικρατούν στις φυλακές, να νιώσουν λίγο από το πνεύμα των Χριστουγέννων και της Πρωτοχρονιάς, κάνοντας το δικό τους ρεβεγιόν. Δίπλα τους και οι σωφρονιστικοί υπάλληλοι, που λόγω υπηρεσίας βρίσκονται μακριά από την οικογένειά τους. Μπορεί το ρεβεγιόν στις φυλακές να μην είναι λαμπερό και πολυτελές, αλλά έχει μια νότα ανθρωπιάς και αποτελεί μια ευκαιρία απόδρασης από την γκρίζα καθημερινότητα των φυλακών.
Αυτοσχέδια δέντρα, υποτυπώδης στολισμός και χαμόγελα για να σπάσουν η μονοτονία και η μαυρίλα παίρνουν θέση στους διαδρόμους και στα κελιά. Γνωστοί αλλά και άγνωστοι κρατούμενοι, ισοβίτες (αυτή τη στιγμή υπάρχουν περίπου 1.000 στις ελληνικές φυλακές) και μη, Ελληνες και αλλοδαποί (ξεπερνούν το 70% του πληθυσμού), χαίρονται τις ημέρες των εορτών ελπίζοντας αργά ή γρήγορα να γιορτάσουν τα Χριστούγεννα και την Πρωτοχρονιά στα σπίτια τους. Μερικούς, όπως ο Ακης Τσοχατζόπουλος που θα περάσει τα τρίτα του Χριστούγεννα στις Φυλακές Κορυδαλλού, τους ξέρει όλη η χώρα. Αλλους τους γνωρίζει μόνο ο δικός τους στενός κύκλος. Ολοι, ωστόσο, για δύο ημέρες θα γίνουν μια μεγάλη «οικογένεια» και θα ανταλλάξουν ευχές… ελευθερίας.
Κατά παράδοση, αυτές τις ημέρες στα σωφρονιστικά καταστήματα όλης της χώρας οι αυστηροί κανόνες χαλαρώνουν… Οι κρατούμενοι έχουν περισσότερο χρόνο να δουν τους συγγενείς τους, τα επισκεπτήρια επιτρέπονται τις παραμονές των Χριστουγέννων και της Πρωτοχρονιάς (το σύνηθες είναι οι συγγενείς να έχουν επισκεπτήριο μία φορά κάθε δεκαπενθήμερο) και τα εδέσματα μπορεί να μην είναι πλουσιοπάροχα αλλά έχουν μια εορταστική νότα. Σαλάτες, κρέας οπωσδήποτε και κάποιο γλυκό (με μεγαλύτερη προτίμηση στο προφιτερόλ και στην καρυδόπιτα) περιλαμβάνονται στο μενού. Το αλκοόλ με βάση τον κανονισμό των φυλακών απαγορεύεται. Οι κρατούμενοι, ωστόσο, μπορούν να απολαύσουν κάποιο αναψυκτικό ή μπίρα χωρίς αλκοόλ.
Συνήθεις είναι οι εικόνες των κρατουμένων οι οποίοι ανταλλάσσουν μεταξύ τους κουραμπιέδες και μελομακάρονα που τους έχουν φέρει οι συγγενείς τους στα επισκεπτήρια για να τους γλυκάνουν ή, σε κάποιες περιπτώσεις, τα έχουν παρασκευάσει οι ίδιοι. Παραμονή Χριστουγέννων και Πρωτοχρονιάς τα κελιά μένουν λίγο παραπάνω ανοιχτά και οι κρατούμενοι στα μεγάλα σωφρονιστικά καταστήματα της χώρας, όπως αυτό του Κορυδαλλού, μπορούν να επικοινωνήσουν μεταξύ τους ακόμα και αν βρίσκονται σε άλλες πτέρυγες και να ανταλλάξουν ευχές. Ειδικά στις Φυλακές Κορυδαλλού υπάρχει και η δυνατότητα για την ημέρα των Χριστουγέννων οι κρατούμενοι να επισκεφθούν το εκκλησάκι που βρίσκεται στον αύλειο χώρο του σωφρονιστικού καταστήματος.
Το πιο σημαντικό από όλα για τους ανθρώπους που βρίσκονται στις φυλακές είναι η επικοινωνία με τους δικούς τους ανθρώπους. Ανήμερα των Χριστουγέννων και της Πρωτοχρονιάς τα επισκεπτήρια απαγορεύονται και για τον λόγο αυτόν τα καρτοτηλέφωνα των φυλακών παίρνουν «φωτιά», ενώ σχηματίζονται ουρές από εκατοντάδες εγκλείστους, οι οποίοι περιμένουν υπομονετικά για να ανταλλάξουν ευχές με τους αγαπημένους τους. Πρόσφατα, άλλωστε, οι ανήλικοι κρατούμενοι των Φυλακών Αυλώνα από όλα τα δώρα του υπουργού Δικαιοσύνης ευχαριστήθηκαν περισσότερο τις 270 τηλεκάρτες που τους δώρισε.
Κορυδαλλός: Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας
Το πιο γιορτινό μέρος των ελληνικών φυλακών δεν πρέπει να είναι άλλο από το Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας των Φυλακών Κορυδαλλού. Εδώ και ημέρες καθηγητές και μαθητές κάνουν τις προετοιμασίες τους εν όψει Χριστουγέννων φτιάχνοντας γλυκά, κάρτες, στολίζοντας δέντρο και διακοσμώντας τις αίθουσες. Μια από τις συγκινητικές στιγμές ήταν όταν οι μαθητές κρατούμενοι με τη βοήθεια εθελοντριών γέμισαν τα θρανία τους με ζάχαρη, βούτυρο, βανίλιες και αλεύρι για να φτιάξουν νοστιμότατους κουραμπιέδες.
Με όρεξη και κέφι φόρεσαν τις ποδιές τους και ζύμωσαν τα υλικά, ενώ επιδόθηκαν στο πασπάλισμα των κουραμπιέδων με ιδιαίτερη μαεστρία. Οι κρατούμενοι μαθητές ήταν ιδιαίτερα χαρούμενοι και ευγενικοί με την εθελόντρια που τους βοήθησε στην παρασκευή των κουραμπιέδων. Η προθυμία και η όρεξή τους να βοηθήσουν, να συμμετάσχουν και να μάθουν τον τρόπο παρασκευής των κουραμπιέδων απέδειξε σε όλους ότι ακόμα και μέσα στις φυλακές όλοι έχουν ανάγκη να νιώσουν ότι ξεφεύγουν για λίγο από τη ρουτίνα και την καθημερινότητα.
Παράλληλα, με τον ίδιο τρόπο οι κρατούμενοι μαθητές έφτιαξαν χριστουγεννιάτικες κάρτες για να τις στείλουν στα αγαπημένα τους πρόσωπα με τη βοήθεια ακόμη μιας εθελόντριας. Σκοπός, άλλωστε, είναι ακόμα και αν τα παιδιά αυτά κάποια στιγμή έχασαν τον δρόμο τους, με τη βοήθεια της γνώσης που παίρνουν από τα σχολεία δεύτερης ευκαιρίας, να χαράξουν μια νέα πορεία κυρίως όταν αποκτήσουν ξανά την ελευθερία τους.
Βάσω Παλαιού
