Οι δύο πρωταγωνιστές της απορρύθμισης μοιάζουν αποξενωμένοι από τα δημιουργήματά τους
Στον 12ο τόμο των Αρχείων του ο Κωνσταντίνος Καραμανλής τονίζει σε μία δημόσια δήλωσή του ότι «η δημοκρατία λειτουργεί καλά μόνο με δύο ή τρία κόμματα».
- Του Μανώλη Κοττάκη
Την παρακαταθήκη αυτή του ιδρυτή της Νέας Δημοκρατίας, ο οποίος είχε πικρά πείρα από τον κατακερματισμό του κομματικού συστήματος τη δεκαετία του 1950, η οποία ήταν η χαρά του ξένου παράγοντα (διαίρει και βασίλευε), εφάρμοσε πιστά ο Κώστας Καραμανλής όταν στη διάρκεια της πρωθυπουργίας του βρέθηκε ενώπιον ενός απρόσμενου γεγονότος: της πιθανής διάσπασης του ΠΑΣΟΚ.
Οπως αποκάλυψε πρόσφατα στενός συνεργάτης του Ευάγγελου Βενιζέλου και μέλος της Κεντρικής Επιτροπής του ΠΑΣΟΚ, όταν ο πρώην πρωθυπουργός πληροφορήθηκε ότι ο Βενιζέλος θα ίδρυε τον Κύκλο Ιδεών (έχει τα εικοστά γενέθλιά του το άλλο Σάββατο) και θα προχωρούσε σε διάσπαση του ΠΑΣΟΚ, μέσω απεσταλμένου του τον απέτρεψε να τον κάνει, καθώς σε διαφορετική περίπτωση θα έπρεπε να λειτουργήσει μικροκομματικά, να εκμεταλλευτεί τη διάσπαση και να προκηρύξει πρόωρες εκλογές. Ομως πάνω από τη διάσπαση της αξιωματικής αντιπολίτευσης ήταν τότε ο τόπος.
Η συνέχιση της πορείας του. Η δημοκρατική ομαλότητα. Στις μέρες μας η παρακαταθήκη που άφησε ο Κωνσταντίνος Καραμανλής έχει τοποθετηθεί στο χρονοντούλαπο της Ιστορίας. Διαβάζω χθες σε περισσότερα του ενός κυριακάτικα πρωτοσέλιδα τον μεγάλο προβληματισμό που έχει αναπτυχθεί στο Μέγαρο Μαξίμου για τον πολυκερματισμό του πολιτικού συστήματος και για το γεγονός ότι τέσσερα έως πέντε κόμματα, παλαιά και νέα, κινούνται στην περιοχή του 9% έως 10% έκαστο.
Είναι λογικό να υπάρχει πια προβληματισμός έπειτα από πολλές διακυμάνσεις περί του «τι μας συμφέρει» για δύο λόγους: Περισσότερα κόμματα αυτής της δυναμικής στην κάλπη σημαίνει ότι περιορίζεται δραματικά ο αριθμός των αναποφάσιστων που οδηγούν σε… φανταστικές αυτοδυναμίες. Αυτή τη στιγμή η Καρυστιανού φαίνεται ότι κερδίζει σχεδόν το 30% των αναποφάσιστων και περιορίζει ακόμα πιο πολύ τη δεξαμενή αναπλήρωσης της Νέας Δημοκρατίας, δραματικά, ενώ κάνει βεβαίως πολύ δυσκολότερη τη δουλειά των δημοσκόπων, οι οποίοι στο παρελθόν με αναγωγές από τη δεξαμενή των αναποφάσιστων έδιναν στο πρώτο κόμμα 30%.
Ο δεύτερος λόγος είναι ότι ο πολυκερματισμός αυξάνει τον αντικυβερνητισμό. Η Νέα Δημοκρατία καλείται να ζήσει σε αυτές τις εκλογές τη μοναξιά που έζησε ο ΣΥΡΙΖΑ στις προηγούμενες και τις παραπροηγούμενες εκλογές, όταν είχε συναφθεί μέτωπο εναντίον του από όλους τους άλλους. Τώρα ακόμα και το θεσμικό ΚΚΕ πρωταγωνιστεί επιτυχώς στα αγροτικά μπλόκα για να συγκρατήσει δυνάμεις. Ετσι, ο δημόσιος λόγος τρέφεται αποκλειστικά εναντίον του κυβερνώντος κόμματος και ο κύριος Μητσοτάκης δεν έχει συνηθίσει να πολιτεύεται σε τέτοιες συνθήκες.
Γι’ αυτό άλλωστε διαμαρτυρήθηκε κομψά στη συνέντευξή του στον Alpha γιατί… τόλμησαν οι δημοσκόποι να μετρήσουν κόμματα που δεν έχουν ιδρυθεί. Ποιος όμως είναι υπεύθυνος για τον πολυκερματισμό και για τη χαοτική κατάσταση που υπάρχει στο Κοινοβούλιο; Οι υπεύθυνοι κατά σειρά είναι δύο και έχουν ονοματεπώνυμο: ο πρώτος ονομάζεται Αλέξης Τσίπρας, ο οποίος με τη νομοθέτηση της απλής αναλογικής ευνόησε τον κατακερματισμό του πολιτικού συστήματος και πίστεψε ότι στις εκλογές του 2023 θα μπορούσε να θέσει εκτός πρωθυπουργίας, με οικουμενική κυβέρνηση, τον μεγάλο του αντίπαλο Κυριάκο Μητσοτάκη.
Αντί ο κύριος Τσίπρας να προσπαθήσει μέσα στη διακυβέρνησή του αλλά και στη διάρκεια της θητείας του στην αντιπολίτευση να ανοίξει πραγματικά το κόμμα του στην Κεντροαριστερά, να επιτρέψει να εισέλθουν σε αυτήν νέες δυνάμεις, να συγχωνευθεί με τη βάση του ΠΑΣΟΚ, εκείνος, αντιθέτως, το έκλεισε στο καβούκι του και παρέδωσε τα κλειδιά του σε μία κλειστή ομάδα παλαιών συντρόφων του, με την οποία σήμερα έχουν χωρίσει οι δρόμοι τους.
Η αρχή του τέλους
Ο κατακερματισμός του πολιτικού συστήματος άρχισε από την ώρα που ο ΣΥΡΙΖΑ δεν μπόρεσε στα πέντε χρόνια της διακυβέρνησής του, όταν είχε τη δύναμη, να εξελιχθεί σε μεγάλη Κεντροαριστερά και στον δεύτερο πόλο του δικομματισμού. Παρέμεινε γκρούπα, ευάλωτη στον εισοδισμό, η οποία οδηγείται τώρα στο χρονοντούλαπο της Ιστορίας. Στη συντριβή του δικομματισμού και τη δημιουργία του σημερινού πολυκομματικού χάους συνέπραξε καταλυτικά με ακόμα μεγαλύτερη ευθύνη ο σημερινός πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, ο οποίος γοητεύτηκε από την ιδέα μίας δημοκρατίας του ενάμισι κόμματος (νονός του όρου γνωστός σημιτικός δημοσιογράφος).
Της συντριβής δηλαδή της Αριστεράς στις προηγούμενες εκλογές, η οποία θα τελείωνε, υποτίθεται, και τον εμφύλιο, όπως έλεγε γνωστή ιστορικός, η οποία όμως σήμερα έχει ανακαλέσει αυτήν της την πρόβλεψη. Ο πρωθυπουργός, αφού απαγόρευσε με νόμο τη λειτουργία της καθόδου της Ακροδεξιάς στις εκλογές για να θωρακίσει τα δεξιά του νώτα, άρχισε να διασπείρει sleepers σε όλους τους κομματικούς μηχανισμούς. Δικούς του ανθρώπους. Δεν είναι τυχαίο ότι σήμερα στην κοινοβουλευτική πλειοψηφία της Νέας Δημοκρατίας έχουν ενσωματωθεί τέσσερις βουλευτές των «Σπαρτιατών» και ψηφίζουν όλα τα νομοσχέδια.
Από την αρχή ήταν σε ανοικτή γραμμή μαζί της δύο από αυτούς. Το Μαξίμου απολάμβανε να έχει εικόνα μέσα στα μικρότερα κόμματα μέσω της ιδιότυπης αυτής πολιτικής κατασκοπίας και να προκαλεί με τον έναν ή με τον άλλον τρόπο αναταραχή μέσα σ’ αυτά. Η Ιστορία θα αποκαλύψει κάποτε πως το Μαξίμου είχε στήσει κανονική παράγκα μέσα στον ΣΥΡΙΖΑ την περίοδο 2019-2023 και απολάμβανε να μαθαίνει τα interna corporis ενώ ο αρχηγός του… κοιμόταν όρθιος. Θα τα γράψει κάποτε η Ιστορία με ονόματα και διευθύνσεις, αλλά δεν ξέρουμε τι σημασία θα έχει. Και αφού το Μαξίμου πέτυχε αυτή την αποστολή, άρχισε την εργαλειοποίηση: Η αξιωματική αντιπολίτευση της χώρας έχασε τη θέση της στο Κοινοβούλιο έπειτα από διάσπαση.
Οι υποκλοπές όπως απεδείχθη επίσης είχαν από το 2021 στόχο τα εσωτερικά του ΠΑΣΟΚ και την ευθεία ανάδειξη της Νέας Δημοκρατίας στην εκλογή αρχηγού με την υποστήριξη συγκεκριμένου υποψηφίου, ο όποιος σήμερα που μιλάμε έχει μετακομίσει στα ψηφοδέλτια της Κεντροδεξιάς. Το Μαξίμου έκτοτε αφήνει τακτικά να διαρρεύσει ποιον προτιμά για αντίπαλό του ο κύριος Μητσοτάκης στις εκλογές και ποιον προτιμά για δεύτερο ή για τρίτο, όπως διαμορφώνεται τώρα πια το τοπίο, σύμφωνα με τις δημοσκοπήσεις. Ωραία είναι όλα αυτά, αλλά όταν φτιάχνεις έναν Φρανκενστάιν του κομματικού συστήματος, μη νομίζεις ότι στο τέλος μπορείς να τον ελέγξεις, ακόμα κι αν θέσεις σε λειτουργία όλους τους μηχανισμούς του συστήματος. Ερχεται μια μέρα που το τιμόνι δεν υπακούει στις εντολές. Και το χειρότερο, οι δύο πρωταγωνιστές της απορρύθμισης μοιάζουν αποξενωμένοι από τα δημιουργήματά τους.
Ο μεν πρωθυπουργός πήγε το Σάββατο στον Alpha για να δώσει μία συνέντευξη χωρίς κεντρικό μήνυμα, μόνο και μόνο για να απευθυνθεί στο γυναικείο κοινό που την παρακολουθεί και το οποίο, όπως γράψαμε προ εβδομάδων χωρίς να διαβάζουμε δημοσκοπήσεις, μόνο TikTok, το έχει χάσει. Ο δε κύριος Τσίπρας πήγε στη Θεσσαλονίκη, μίλησε σε συγκέντρωση όπου μετείχαν αποκλειστικά μέλη του ΣΥΡΙΖΑ για να σηματοδοτήσει την απόπειρα διεύρυνσης του κόμματός του με έναν συμπαθή τοπικό δικηγόρο του ΠΑΣΟΚ, άγνωστο στην επικράτεια, και για να επιμείνει στην καρδιά της πλατείας Αριστοτέλους πόσο καλά έκανε που… ψήφισε τη Συμφωνία των Πρεσπών. Την ώρα που στο Κιλκίς ανοίγουν σλαβικά μαγαζιά και στα πανηγύρια της Φλώρινας σαρώνει η «μακεδονική γλώσσα». Αμετανόητος ο ένας, αμετανόητος κι ο άλλος.
