Κάθε καλοκαίρι, σχεδόν χωρίς να το καταλαβαίνουμε, ξεκινά η ίδια εσωτερική αντίστροφη μέτρηση. Οι βιτρίνες αλλάζουν, τα feed γεμίζουν με μαγιό και προπονήσεις, και μια λέξη επιστρέφει ξανά και ξανά: “summer body”. Όπως εξηγεί η Δρ. Ιωάννα Μαρία Καραγκούνη, Μοριακή Βιολόγος και Διαιτολόγος-Διατροφολόγος της DNA Care, πίσω από αυτές τις δύο λέξεις κρύβεται ένα ολόκληρο πλέγμα προσδοκιών που χτίζουμε για τον εαυτό μας και που, όταν δεν εκπληρωθούν, μπορεί να μας κοστίσουν περισσότερο απ’ όσο νομίζουμε.
Το καλοκαίρι λειτουργεί στο μυαλό μας σαν μια άτυπη προθεσμία. Λέμε στον εαυτό μας ότι “μέχρι τον Ιούνιο” θα έχουμε “σφίξει”, θα νιώθουμε άνετα στην παραλία, θα έχουμε φτάσει σε μια εικόνα που έχουμε στο μυαλό μας. Συχνά, όμως, οι στόχοι αυτοί δεν είναι καν δικοί μας: τους έχουμε δανειστεί από διαφημίσεις, από φίλτρα και από εικόνες σωμάτων που σπάνια αντιστοιχούν στην πραγματικότητα.
Διεθνείς αναλύσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης δείχνουν ότι το διατροφικό περιεχόμενο εκτοξεύεται αυτή την περίοδο, ακριβώς λόγω της πίεσης για το “καλοκαιρινό σώμα”, ενισχύοντας τις συγκρίσεις και τη δυσαρέσκεια για την εικόνα μας. Το πρόβλημα δεν είναι η επιθυμία να νιώθουμε καλά. Είναι ότι θέτουμε προσδοκίες απόλυτες, μετρήσιμες, με ημερομηνία λήξης και ταυτόχρονα ανέφικτες μέσα σε λίγες εβδομάδες. Έτσι, αντί να είναι μια περίοδος απόλαυσης, το καλοκαίρι μετατρέπεται σε εξέταση που φοβόμαστε ότι θα κοπούμε.
Όταν η εικόνα που είχαμε στο μυαλό μας δεν πραγματοποιείται, η αντίδραση σπάνια είναι ουδέτερη. Εμφανίζονται ενοχές, αυτοκριτική, ντροπή. Πολλοί αρχίζουν να αποφεύγουν την παραλία, τη θάλασσα με φίλους, ακόμη και διακοπές που περίμεναν με χαρά.
Σε διατροφικό επίπεδο, η πίεση αυτή είναι ιδιαίτερα επικίνδυνη. Οι ακραίες, στερητικές δίαιτες της τελευταίας στιγμής σπάνια αποδίδουν μακροπρόθεσμα. Αντιθέτως, η έρευνα τις συνδέει με το γνωστό φαινόμενο “yo-yo”, με επεισόδια συναισθηματικής υπερφαγίας και με μια διαταραγμένη σχέση με το φαγητό. Το σώμα δεν τιμωρείται, μαθαίνει απλώς να μην εμπιστεύεται τα μηνύματα της πείνας και του κορεσμού. Με άλλα λόγια, η ανεκπλήρωτη προσδοκία του “summer body” δεν αφήνει πίσω της μόνο απογοήτευση, αλλά μια μακροχρόνια ένταση ανάμεσα σε εμάς και το σώμα μας.
Εδώ αξίζει να αλλάξουμε ερώτημα. Το ζητούμενο δεν είναι “πόσα κιλά θα χάσω μέχρι τον Ιούλιο”, αλλά “πώς θέλω να νιώθω μέσα στο σώμα μου αυτό το καλοκαίρι”. Η μετατόπιση είναι μικρή στη διατύπωση, τεράστια στην ουσία. Ένα σώμα που έχει ενέργεια, που κοιμάται καλά, που τρέφεται με σταθερότητα και χωρίς ενοχές, που κινείται γιατί του αρέσει κι όχι ως τιμωρία, αυτό είναι ένα πραγματικά “καλοκαιρινό” σώμα.
Αυτή η στροφή είναι και η καρδιά της λογικής anti-diet: η αυτοφροντίδα δεν είναι το αντίθετο της φροντίδας της υγείας, είναι η μόνη βιώσιμη βάση της. Κι επειδή κάθε σώμα είναι διαφορετικό κι αυτό δεν είναι σύνθημα, είναι βιολογία. Μέσα από μια εξατομικευμένη διατροφική προσέγγιση και τη μελέτη του γενετικού προφίλ, ο στόχος δεν είναι να χωρέσουμε όλοι στο ίδιο πρότυπο, αλλά να βρει ο καθένας τη δική του ισορροπία, με σεβασμό στις ανάγκες και τις ιδιαιτερότητές του.
Όσοι νιώθουν ότι η σχέση τους με το φαγητό γίνεται πηγή άγχους ή ενοχής, καλό είναι να ζητήσουν εξειδικευμένη, υποστηρικτική καθοδήγηση αντί για την επόμενη γρήγορη δίαιτα, μια σταδιακή, ρεαλιστική προσέγγιση πετυχαίνει εκεί που η στέρηση αποτυγχάνει. Ας δοκιμάσουμε, λοιπόν, να αφήσουμε φέτος στην άκρη την προθεσμία και την αυστηρή κριτική. Το σώμα μας δεν χρειάζεται να “κερδίσει” το καλοκαίρι. Η πιο ουσιαστική αλλαγή δεν είναι στη ζυγαριά, αλλά στον τρόπο που μιλάμε στον εαυτό μας. Γιατί, τελικά, το πιο όμορφο “summer body” είναι εκείνο μέσα στο οποίο νιώθεις καλά, όχι εκείνο που σου είπαν ότι “πρέπει” να έχεις.
