Ένα πρωτοφανές κύμα παρατεταμένου καύσωνα σαρώνει την ευρωπαϊκή ήπειρο για περισσότερο από μία εβδομάδα, προκαλώντας εκατοντάδες θανάτους, σοβαρά προβλήματα στις υποδομές και την ενεργειακή παραγωγή, καθώς και έντονο συναγερμό για την εξάπλωση δασικών πυρκαγιών. Την ίδια ώρα, περίπου 191 εκατομμύρια Ευρωπαίοι βρίσκονται αντιμέτωποι με συνθήκες άνω των 35°C, με τον υδράργυρο να ξεπερνά σε πολλές περιοχές τους 40°C.
Σύμφωνα με την επιστημονική κοινότητα, η εκδήλωση αυτού του ακραίου φαινομένου θα ήταν «σχεδόν αδύνατο» χωρίς την ανθρωπογενή κλιματική αλλαγή, η οποία έχει αυξήσει την πιθανότητα εμφάνισης τροπικών νυχτών (υψηλών θερμοκρασιών κατά τη διάρκεια της νύχτας) κατά 100 φορές σε σύγκριση με πριν από δύο δεκαετίες.
Το μέτωπο της Νότιας και Ανατολικής Ευρώπης
Στην Ιταλία, 22 πόλεις, από το Μπολτσάνο έως το Παλέρμο, τέθηκαν σε κατάσταση κόκκινου συναγερμού. Στο Βατικανό, οι πιστοί επιστράτευσαν ομπρέλες και βεντάλιες για να παρακολουθήσουν το μήνυμα του Angelus από τον Πάπα Λέοντα, με αφορμή την τοπική αργία των Αγίων Πέτρου και Παύλου.
Παράλληλα, στην Κροατία εκδόθηκε κόκκινη προειδοποίηση για το Ζάγκρεμπ, το Σπλιτ και το Ντουμπρόβνικ, ενώ ισχυρές πυροσβεστικές δυνάμεις με τη συνδρομή τεσσάρων αεροσκαφών επιχείρησαν στο νησί Βις για την κατάσβεση πυρκαγιάς σε πευκοδάσος. Στη Σερβία ο υδράργυρος άγγιξε τους 39°C, ενώ στην Αλβανία οι αρχές κατάφεραν να θέσουν υπό έλεγχο φωτιά που έκαιγε χαμηλή βλάστηση και ελαιώνες κοντά στο χωριό Κλος.
Ο καύσωνας άρχισε να αφήνει θύματα και στα ανατολικά της ηπείρου. Στην Κύπρο, όπου η θερμοκρασία κυμαίνεται γύρω στους 38°C, δύο αγόρια 8 και 10 ετών από τη Βουλγαρία εντοπίστηκαν νεκρά σε υπερθερμασμένο όχημα. Την ίδια ημέρα στην Πολωνία, δύο ποδηλάτες, ηλικίας 30 και 71 ετών, έχασαν τη ζωή τους κατά τη διάρκεια μαραθωνίου κοντά στη Βαρσοβία.
Υπό κατάρρευση το Παρίσι: Γεμάτα νεκροτομεία και αιτήματα για κοντέινερ
Στη Γαλλία, η οποία δοκιμάστηκε σκληρά από τα μέσα Ιουνίου, οι αρχές δημόσιας υγείας κάνουν λόγο για τουλάχιστον 1.000 επιπλέον θανάτους λόγω του καύσωνα, με το 85% αυτών να αφορά πολίτες άνω των 65 ετών. Παρατηρήθηκε μάλιστα κατακόρυφη αύξηση των θανάτων στο σπίτι κατά περίπου 40%, ειδικά στην περιφέρεια του Παρισιού.
«Αντιμετωπίζουμε μια πραγματικά καταστροφική κατάσταση. Δέχομαι εκατοντάδες κλήσεις. Είμαστε εντελώς γεμάτοι», δηλώνει ο Zouhair Hertelli, ιδιοκτήτης νεκροτομείου κοντά στο αεροδρόμιο Ορλί. Με τις 32 θέσεις του ψυγείου του κατειλημμένες, αναγκάζεται να αρνείται διαρκώς νέα περιστατικά.
Η κατάσταση στην πρωτεύουσα είναι οριακή, καθώς τα γραφεία τελετών αναγκάζονται να μεταφέρουν σορούς σε περιοχές έως και 80 χιλιόμετρα μακριά, όπως η Σαρτρ. Για την αντιμετώπιση της κρίσης, ο δήμος Παρισιού εγκατέστησε δύο προσωρινές μονάδες αποθήκευσης 20 θέσεων έκαστη, ενώ τα νοσοκομεία διέθεσαν επιπλέον 50 θέσεις. Παράλληλα, υπάρχουν εκκρεμή αιτήματα προς τις αρχές για την τοποθέτηση προσωρινών κοντέινερ έξω από τα νεκροτομεία, προκειμένου να εξυπηρετηθούν οι οικογένειες που υποφέρουν χωρίς να υπάρχουν άμεσες λύσεις.
Προσωρινή ύφεση στη Δύση και νέο κύμα προ των πυλών
Αν και στη Δυτική Ευρώπη οι θερμοκρασίες σημείωσαν πτώση σε σχέση με τα ρεκόρ του Ιουνίου, οι μετεωρολόγοι προειδοποιούν ότι η ανάπαυλα θα είναι σύντομη. Ο μετεωρολόγος της Ιταλικής Πολεμικής Αεροπορίας, Ντανιέλε Μότσιο, ανέφερε ότι το τρέχον κύμα θα επιμείνει για λίγες ημέρες ακόμα στην κεντρική και ανατολική Ευρώπη με θερμοκρασίες 8–10°C πάνω από τα κανονικά επίπεδα.
Στη συνέχεια, όπως επισημαίνει ο Λούκα Μερκάλλι, πρόεδρος της Ιταλικής Μετεωρολογικής Εταιρείας, αναμένεται νέο κύμα θερμικής έξαρσης από τις 5 ή 6 Ιουλίου. Οι περιοχές που θα πληγούν εκ νέου θα είναι η Γαλλία, η Ισπανία, η Γερμανία, η Ιταλία, η Ελβετία και εν μέρει η Βρετανία. Ο κ. Μερκάλλι υπογράμμισε τον αυξημένο κίνδυνο πυρκαγιών, σημειώνοντας παράλληλα ότι οι όποιες καταιγίδες εκδηλώνονται είναι πολύ τοπικές και ανομοιογενείς.
Επικίνδυνη ζέστη και στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού
Το φαινόμενο δεν περιορίζεται στην Ευρώπη. Στις ΗΠΑ, η Εθνική Μετεωρολογική Υπηρεσία εξέδωσε προειδοποίηση για «επικίνδυνη ζέστη» σε μεγάλο μέρος των κεντρικών και ανατολικών πολιτειών.
Οι θερμοκρασίες αναμένεται να κυμανθούν στη ζώνη των 90 και των χαμηλών 100 βαθμών Φαρενάιτ (περίπου 32–38°C και άνω), ακριβώς πριν από τους εορτασμούς της 4ης Ιουλίου για την 250ή επέτειο της Διακήρυξης της Ανεξαρτησίας.
Η υπηρεσία έκρουσε τον κώδωνα του κινδύνου για τις ευάλωτες ομάδες, τονίζοντας ότι ο συνδυασμός της έντονης ημερήσιας ζέστης και της απουσίας νυχτερινής δροσιάς εγκυμονεί σοβαρούς κινδύνους για την υγεία όσων δεν διαθέτουν επαρκή ψύξη.
