Με εξαιρετικά θετικά αποτελέσματα ολοκληρώθηκε η αξιολόγηση της εφαρμογής του κεκτημένου Σένγκεν από την Κυπριακή Δημοκρατία, όπως αποτυπώνεται στην Έκθεση που κατατέθηκε ενώπιον της αρμόδιας Επιτροπής στις Βρυξέλλες. Πλέον, ο δρόμος για την πλήρη ένταξη της Κύπρου στον ευρωπαϊκό χώρο ελεύθερης κυκλοφορίας ανοίγει οριστικά.
Το ζήτημα βρέθηκε στο επίκεντρο της πρωινής συνάντησης στο Παρίσι μεταξύ του Προέδρου της Δημοκρατίας, Νίκου Χριστοδουλίδη, και της Προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν.
Η συζήτηση αυτή ήρθε μετά την ολοκλήρωση του συνόλου της τεχνικής προπαρασκευής από κυπριακής πλευράς, γεγονός που πιστοποιείται, σύμφωνα με ανακοινώσεις, από την εκτενή Έκθεση Αξιολόγησης που παρουσιάστηκε πριν από περίπου είκοσι ημέρες στην Επιτροπή Σένγκεν.
Το έγγραφο αυτό επικυρώνει με τον πλέον επίσημο τρόπο την τεχνική επάρκεια της Λευκωσίας, μία εξέλιξη που χαρακτηρίζεται, δικαίως, ως σταθμός. Η κατάργηση των ελέγχων στα σύνορα προϋποθέτει εκτεταμένη επιχειρησιακή προετοιμασία, την οποία η Κύπρος φαίνεται να έχει ολοκληρώσει με επιτυχία.
Υπενθυμίζεται ότι Κύπρος και Ιρλανδία παραμένουν οι μόνες δύο χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης που δεν συμμετέχουν πλήρως στη Ζώνη Σένγκεν – τον ενιαίο χώρο όπου οι έλεγχοι στα εσωτερικά σύνορα μεταξύ των κρατών-μελών έχουν καταργηθεί. Η ζώνη απαρτίζεται από τα υπόλοιπα 25 κράτη-μέλη της ΕΕ, καθώς και από τέσσερις συνδεδεμένες τρίτες χώρες (Ισλανδία, Ελβετία, Λιχτενστάιν και Νορβηγία). Παρά το γεγονός ότι η Κύπρος εφαρμόζει επί σειρά ετών σε μεγάλο βαθμό τους κανόνες του καθεστώτος, δεν έχει αποκομίσει έως τώρα τα αντίστοιχα οφέλη, καθώς δεν εκδίδει θεωρήσεις Σένγκεν, αν και τηρεί πλήρως τις σχετικές δεσμεύσεις.
Την Παρασκευή 26 Ιουνίου, η Κομισιόν παρουσίασε ενώπιον της Επιτροπής Σένγκεν στις Βρυξέλλες την Έκθεση Αξιολόγησης για το κεκτημένο, στο πλαίσιο της διαδικασίας που προβλέπουν οι Συνθήκες της ΕΕ. Ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης έχει θέσει ως απώτερο στόχο την ολοκλήρωση της πλήρους συμμετοχής εντός του 2026.
Η Έκθεση αποτελεί καρπό μακράς και απαιτητικής αξιολογικής διαδικασίας. Μετά τη θετική γνωμοδότηση της Επιτροπής Σένγκεν, το κείμενο θα διαβιβαστεί στο Κολέγιο των Επιτρόπων για τυπική υιοθέτηση, πολύ πριν τεθεί ενώπιον των 27 κρατών-μελών.
Σύμφωνα με διπλωματική πηγή στις Βρυξέλλες, η έκθεση, που υπερβαίνει τις 60 σελίδες, καταλήγει στο σαφές συμπέρασμα ότι η Κυπριακή Δημοκρατία διαθέτει την απαραίτητη τεχνική και επιχειρησιακή ετοιμότητα. Με τον τρόπο αυτό, ανοίγει οριστικά ο δρόμος για τις πολιτικές διαδικασίες σε διακυβερνητικό επίπεδο στα αρμόδια όργανα της ΕΕ.
Η πρόοδος που καταγράφεται είναι εντυπωσιακή. Η Κύπρος επένδυσε σημαντικούς εθνικούς και ευρωπαϊκούς πόρους για την αναβάθμιση υποδομών, πληροφοριακών συστημάτων και επιχειρησιακών ικανοτήτων, ενώ παράλληλα πέτυχε όλους τους στόχους σε τομείς όπως η διαχείριση συνόρων, οι επιστροφές και η αστυνομική συνεργασία, ενισχύοντας το ανθρώπινο δυναμικό των συναρμόδιων υπηρεσιών.
Η αξιολόγηση της Επιτροπής επιβεβαιώνει, επίσης, τη σημαντική πρόοδο στους τομείς της κοινής πολιτικής θεωρήσεων, του Συστήματος Πληροφοριών Σένγκεν και της προστασίας των προσωπικών δεδομένων.
