Συνεχείς παρατάσεις παίρνει η ανακοίνωση των μέτρων στήριξης για την ακρίβεια στα καύσιμα, την ώρα που οι οδηγοί πληρώνουν ήδη πανάκριβα τη βενζίνη και τις επόμενες ημέρες έρχεται το πετρέλαιο θέρμανσης σε τιμές που θυμίζουν επίπεδα… αμόλυβδης!
Οι οριστικές κυβερνητικές ανακοινώσεις μετατίθενται για την επόμενη εβδομάδα, ενώ στο πολιτικό σκηνικό έχει ξεκινήσει μπαράζ προεκλογικών προτάσεων για τη μείωση των τιμών, με τα κόμματα της Κεντροαριστεράς να συναγωνίζονται για το πακέτο μέτρων που μπορεί να δώσει ανάσα στα νοικοκυριά.
Η μέση πανελλαδική τιμή της αμόλυβδης έχει φτάσει πλέον στα 2,20 ευρώ το λίτρο, ενώ πολύ χειρότερη είναι η εικόνα στη νησιωτική Ελλάδα, όπου σε αρκετές περιοχές ξεπερνά τα 2,50 ευρώ και φτάνει ακόμη και στα 2,65 ευρώ το λίτρο. Στα σημερινά επίπεδα, ένα γέμισμα 50 λίτρων απαιτεί περίπου 110 ευρώ με βάση τη μέση τιμή της χώρας, ενώ στις ακριβότερες νησιωτικές περιοχές ο λογαριασμός ξεπερνά τα 130 ευρώ. Οι ανατιμήσεις έχουν ήδη περάσει στις αντλίες, αλλά το οικονομικό επιτελείο εξακολουθεί να κρατά αποστάσεις από μια γενικευμένη μείωση της φορολογίας.
Την ίδια ώρα η κυβέρνηση διαμηνύει πως η τιμή διάθεσης του πετρελαίου θέρμανσης στις 15 Οκτωβρίου θα ξεκινήσει κάτω από τα 1,75 ευρώ το λίτρο, όταν πέρυσι είχε εκκινήσει στο 1,10 ευρώ. Σε κάθε περίπτωση η θέρμανση τον φετινό χειμώνα θα αποτελέσει είδος πολυτελείας για τα ελληνικά νοικοκυριά, που τα περισσότερα δεν αντέχουν να πληρώσουν την αγορά πετρελαίου ούτε στα περσινά επίπεδα.
Στο υπουργείο Οικονομικών απορρίπτουν μέχρι στιγμής τα σενάρια οριζόντιας μείωσης του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης (ΕΦΚ) και του ΦΠΑ, με βασικό επιχείρημα το υψηλό δημοσιονομικό κόστος. Η κυβέρνηση αναζητεί περισσότερο στοχευμένες παρεμβάσεις, ενώ περιμένει και τις ευρωπαϊκές αποφάσεις που θα μπορούσαν να δημιουργήσουν μεγαλύτερο δημοσιονομικό χώρο.
Το ενδιαφέρον είναι ότι διαφορετικές φωνές ακούγονται πλέον και στο εσωτερικό της Νέας Δημοκρατίας. Ο γραμματέας του κόμματος Κωνσταντίνος Κυρανάκης επανέλαβε τη θέση του υπέρ της μείωσης του ΕΦΚ, σημειώνοντας ότι, εφόσον υπάρξει η αναγκαία δημοσιονομική διευκόλυνση από την Ευρώπη, η παρέμβαση θα μπορούσε να οδηγήσει σε σημαντική μείωση της τιμής στην αντλία.
Ο ΕΦΚ
Στην ίδια κατεύθυνση κινείται και ο Στέλιος Πέτσας, ο οποίος τάχθηκε ανοιχτά υπέρ της μείωσης του ΕΦΚ, υποστηρίζοντας ότι σε μια εξωτερική διαταραχή, όπως αυτή που προκαλείται από τους πολέμους και την ενεργειακή κρίση, οι κυβερνήσεις πρέπει να αξιοποιούν και το εργαλείο της φορολογίας.
Ο ΕΦΚ στην αμόλυβδη στην Ελλάδα βρίσκεται στα 70 λεπτά ανά λίτρο, όταν το κανονικό ελάχιστο που προβλέπει η ευρωπαϊκή νομοθεσία είναι 35,9 λεπτά. Αυτό σημαίνει ότι υπάρχει απόσταση 34,1 λεπτών ανά λίτρο μέχρι ο ελληνικός φόρος να φτάσει στο συγκεκριμένο κατώτατο επίπεδο. Μια προσωρινή μείωση του ΕΦΚ κατά 20 λεπτά, για παράδειγμα, θα διατηρούσε τον φόρο πάνω από το ευρωπαϊκό ελάχιστο. Επειδή, μάλιστα, πάνω στον ΕΦΚ επιβάλλεται και ΦΠΑ 24%, η θεωρητική επίδραση στην τελική τιμή θα μπορούσε να φτάσει περίπου τα 24,8 λεπτά ανά λίτρο, εφόσον βέβαια η μείωση περνούσε ολόκληρη στον καταναλωτή. Για ένα γέμισμα 50 λίτρων, η διαφορά θα ήταν περίπου 12,4 ευρώ.
Στη συζήτηση μπαίνει πλέον και το περιθώριο κέρδους των διυλιστηρίων. Ο ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ. κατέθεσε τροπολογία για τη θέσπιση ανώτατου περιθωρίου μεικτού κέρδους στη διύλιση πετρελαίου και στην παραγωγή προϊόντων διύλισης, στο ύψος του αντίστοιχου μέσου όρου της Ευρωπαϊκής Ενωσης, με μηνιαία αναπροσαρμογή και διάρκεια ενός έτους. Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται στην τροπολογία, το μέσο περιθώριο διύλισης των δύο μεγαλύτερων ελληνικών διυλιστηρίων βρισκόταν στα 7,6 δολάρια ανά βαρέλι το 2019 και στο πρώτο εξάμηνο του 2026 έφτασε τα 22,95 δολάρια. Το κόμμα υπολογίζει αύξηση περίπου 200%, ενώ συγκρίνει το ελληνικό περιθώριο με ευρωπαϊκό δείκτη 12,1 δολαρίων ανά βαρέλι, εκτιμώντας ότι σήμερα είναι περίπου 90% υψηλότερο.
