Υπάρχουν σκέψεις να γίνει η Σύνοδος από ετήσια διετής, ώστε να αποφύγουν προκαταβολικά, για το 2027, τον κ. Τραμπ και ακόμα ένα «σόου». Εκτός, βέβαια, εάν, εν μέσω αυτής της παγκόσμιας αναταραχής, θα είναι ο ίδιος ο κ. Τραμπ που δεν θα εμφανιστεί καθόλου τον Ιούλιο στην Αγκυρα…
Υπάρχει κάτι που σίγουρα δεν άλλαξε και αυτό είναι οι ενδοιασμοί του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ για το ΝΑΤΟ, κάθε άλλο, από τη Σύνοδο της Συμμαχίας στη Χάγη, τον περασμένο Ιούνιο, αυτοί οι ενδοιασμοί εντάθηκαν κι έτσι θα παραμείνουν και μέχρι τη Σύνοδο στην Αγκυρα, στις 7 Ιουλίου.
- Του Α.Π. Δημόπουλου
Τι σημασία έχει -λένε- αν η επέμβαση των ΗΠΑ στο Ιράν δεν είναι τυπικά «νατοϊκό ζήτημα»: καλώς ή κακώς, η απροθυμία των συμμάχων να ανταποκριθούν στην πρόσκληση του κ. Τραμπ για συνδρομή στον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ οδήγησε τον Αμερικανό πρόεδρο να κάνει λόγο για «επανεξέταση σχέσεων» με τη Συμμαχία. Ομως, ενώ οι ενδοιασμοί του κ. Τραμπ δεν άλλαξαν, αυτό που άλλαξε είναι η στάση της Ευρώπης.
Γιατί, βέβαια, οι ενδοιασμοί αυτοί υπήρχαν και πέρυσι, όταν είχαν τεθεί και πάλι ερωτήματα για την ενότητα του ΝΑΤΟ και πριν από τη Σύνοδο της Χάγης. Ομως ο λόγος που η Σύνοδος αυτή δεν κατέληξε σε ναυάγιο ήταν, ακριβώς, ότι Ευρώπη, Βρετανία και Καναδάς συμφώνησαν πειθαρχημένα (πλην Ισπανίας) με την απαίτηση για αύξηση των αμυντικών δαπανών που πρόβαλαν οι ΗΠΑ, κατευνασμός που μαζί με την «επίθεση γοητείας», που εξαπέλυσαν οι βασιλείς της Ολλανδίας προς το πρόσωπο του κ. Τραμπ, οδήγησε τον τελευταίο να πει ότι έφυγε από τη Χάγη «με άλλες απόψεις για το ΝΑΤΟ». Αν όμως η Ευρώπη ήταν (τότε) κατευναστική, σήμερα δεν είναι.
Δεν είναι μόνο ότι στην προσεχή Σύνοδο στην Αγκυρα ο «πατερούλης», για τον οποίο μίλησε πέρυσι ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ Mark Rutte (ο κ. Τραμπ, δηλαδή), θα βρει μπροστά του «παιδιά», που θα μοιάζουν συνειδητά άτακτα, αφού από τις χώρες που πέρυσι πειθήνια προσυπέγραφαν γενναίες αυξήσεις αμυντικών δαπανών στην πράξη ανταποκρίθηκαν ελάχιστες. Αλλά επιπροσθέτως επικρατεί μια γενική ρητορική «αγνόησης συνεπειών», οι απειλές του κ. Τραμπ δεν δείχνουν να ενδιαφέρουν όσο προηγουμένως, με τα παραδείγματα να βρίθουν.
Οπως με την περιφρόνηση του πρωθυπουργού της Ισπανίας Pedro Sanchez στις πληροφορίες του Reuters ότι το Πεντάγωνο επεξεργάζεται σχέδιο για αποπομπή της Ισπανίας από το ΝΑΤΟ, με το διεκπεραιωτικό «δεν προβλέπεται». Ή τις ωμές δηλώσεις του καγκελαρίου Μerz (μέχρι πρότινος του μεγαλύτερου «ατλαντιστή» της Ε.Ε.) για «ταπείνωση» των ΗΠΑ από το Ιράν (που προκάλεσαν την έκρηξη του κ. Τραμπ). Ή τα κοσμητικά μεταξύ της κυρίας Μελόνι και του προέδρου των ΗΠΑ («απαράδεκτος/απαράδεκτη»).
Ή τη στάση του κ. Starmer, που, εν μέσω πρωτοφανών απειλών ότι οι ΗΠΑ επανεξετάζουν τη στάση τους στο θέμα των νήσων «Falklands», όχι απλώς επέμεινε στην ίδια άρνηση για το Ιράν, αλλά φρόντισε ώστε στην πρόσφατη επίσκεψη του βασιλιά Καρόλου στις ΗΠΑ (που τόσο ανέμενε ο κ. Τραμπ) ο λόγος του Βρετανού μονάρχη στο Κογκρέσο να ακουστεί ευθέως «αντι-τραμπικός», με ύμνους σε ΝΑΤΟ, Ουκρανία, «κράτος δικαίου», «κλιματική ευαισθησία» και «θρησκευτικό πλουραλισμό». Και βέβαια οι λόγοι που η Ευρώπη δείχνει πλέον να συνερίζεται τον κ. Τραμπ είναι πολιτικοί.
Πρώτον, γιατί με τα πολιτικά τους ακροατήρια παραδοσιακά γαλουχημένα με εύκολο αντιαμερικανισμό για τους ηγέτες της Ευρώπης η άρνηση συνδρομής του κ. Τραμπ σε μια στρατιωτική επέμβαση, η οποία φέρεται ότι είναι πρωτίστως υποκινούμενη από το Ισραήλ, «πουλάει» πολιτικά – οι δημοσκοπήσεις το δείχνουν.
Δεύτερον, γιατί οι απειλές του κ. Τραμπ για το ΝΑΤΟ εκλαμβάνονται, περίπου, ως άσφαιρες, αφού στην Ευρώπη καλώς γνωρίζουν ότι με πρωτοβουλία του τότε γερουσιαστή της Φλόριντα (και σημερινού υπουργού Εξωτερικών του κ. Τραμπ) Marco Rubio ο νόμος του 2024 («Τhe Defense Authorization Act») περιέλαβε διάταξη που εξαρτά κάθε έξοδο των ΗΠΑ από το ΝΑΤΟ από τη σύμφωνη γνώμη της Γερουσίας, με την πολιτικά απαγορευτική πλειοψηφία των 2/3, νόμος που ήταν βέβαια γνωστός στους Ευρωπαίους και πέρυσι, όταν υπήρξαν πειθήνιοι στη Χάγη, αλλά τότε υπήρχε πανικός για την Ουκρανία, που δεν υπάρχει σήμερα (όχι απλώς η Ευρώπη έχει πλέον αναλάβει το μεγαλύτερο φορτίο στήριξης, αλλά το μέτωπο στο Donetsk κρίνεται πλέον αδιαπέραστο για τους Ρώσους).
Τέλος, γιατί οι ηγεσίες της Ευρώπης οι οποίες χειρίστηκαν εξαρχής τον κ. Τραμπ, με λογική καθυστέρησης, έχουν ρεαλιστικούς λόγους να ελπίζουν ότι οι ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου ίσως φέρουν μεγάλη ανατροπή στις ΗΠΑ – αντίθετα με έναν χρόνο πριν, σήμερα, δεν θεωρείται πιθανό οι Ρεπουμπλικάνοι να χάσουν απλώς τη Βουλή αλλά και τη Γερουσία, πράγμα που, εάν όντως τελικά συμβεί, η προεδρία Τραμπ θα έχει ουσιαστικά τελειώσει.
Οχι βέβαια ότι δεν υπάρχουν αυτοί που προκρίνουν τη συνέχιση της ίδιας πειθήνιας στάσης προς τον κ. Τραμπ στην Αγκυρα, και επειδή στην Τουρκία δεν υπάρχει (όπως στην Ολλανδία) κάποιος πραγματικός βασιλιάς για να σαγηνεύσει τον κ. Τραμπ, νατοϊκοί κύκλοι διακινούν την ιδέα μιας μεγάλης στρατιωτικής παρέλασης, της οποίας ο μιλιταρισμός ίσως αναπληρώσει την έλλειψη «γοήτρου» – και ποιος καλύτερος για παρελάσεις από τον κ. Ερντογάν;
Οπως ταυτοχρόνως βέβαια υπάρχουν και σκέψεις να γίνει η Σύνοδος του ΝΑΤΟ από ετήσια διετής, ώστε να αποφύγουν προκαταβολικά, για το 2027, τον κ. Τραμπ και ακόμα ένα «show». Εκτός βέβαια εάν, εν μέσω αυτής της παγκόσμιας αναταραχής, θα είναι ο ίδιος ο κ. Τραμπ που δεν θα εμφανιστεί καθόλου τον Ιούλιο στην Αγκυρα και δεν είναι λίγοι εκείνοι στην Ευρώπη που θα προτιμούσαν, πράγματι, να δουν «αντ’ αυτού» τον κ. Rubio.




