Σε… αναμμένα κάρβουνα κάθονται χιλιάδες δημόσιοι υπάλληλοι, καθώς αμέσως μετά τη συγκρότηση κυβέρνησης, είτε άμεσα είτε εφόσον πάμε σε νέα εκλογική αναμέτρηση, αναμένεται να «τρέξουν» τρεις επώδυνες εκκρεμότητες, μετά τις οποίες τίποτε δεν θα είναι ίδιο σε αυτό που ονομάζουμε δημόσιο τομέα.
Ειδικότερα, οι εκκρεμότητες αυτές αφορούν συγχωνεύσεις και κλείσιμο δημόσιων οργανισμών και φορέων, αναδιάρθρωση των υπηρεσιών των υπουργείων με κατάργηση του 40% των δομών τους και απολύσεις. Οι παρεμβάσεις, που συνεπάγονται και αθρόες μετακινήσεις εργαζομένων, έχουν «κλειδώσει», καθώς η χώρα έχει δεσμευτεί από το πρώτο Μνημόνιο να μειώσει τον αριθμό των υπαλλήλων έως το τέλος του 2015 κατά 150.000 (μέσω συνταξιοδοτήσεων, εφαρμογής της σφιχτής πολιτικής μείωσης των προσλήψεων και συμβασιούχων και προγραμμάτων εργασιακής εφεδρείας) και ως το τέλος του χρόνου τουλάχιστον κατά 15.000. Ο δρόμος των απολύσεων έχει ανοίξει με την εργασιακή εφεδρεία, αλλά και τις διαδικασίες της αξιολόγησης δομών και προσωπικού, ενώ το σενάριο της άρσης της μονιμότητας, στο πλαίσιο της συνταγματικής αναθεώρησης μετά το 2013, ολοένα κερδίζει έδαφος. Συνολικά έως σήμερα έχουν αποχωρήσει από τις 6 Οκτωβρίου 9.384 υπάλληλοι, είτε επιλέγοντας να συνταξιοδοτηθούν είτε εντασσόμενοι στο καθεστώς της προσυνταξιοδοτικής διαθεσιμότητας, αριθμός που δεν έπιασε τον αρχικό στόχο.
Κατάργηση 120 φόρων
Πολύ ψηλά στην ατζέντα της νέας κυβέρνησης θα βρεθεί η αναδιάρθρωση των φορέων, από τους οποίους τουλάχιστον 120, που απασχολούν 8.000 υπαλλήλους, αναμένεται να καταργηθούν, αφού προηγηθεί η διαδικασία της αξιολόγησης. Τα κριτήρια αξιολόγησης των οργανισμών βρίσκονται σε φάση επεξεργασίας από το υπουργείο Διοικητικής Μεταρρύθμισης σε συνεργασία με την ομάδα των Γάλλων εμπειρογνωμόνων, που έχουν αναλάβει στην κυριολεξία να αλλάξουν το Δημόσιο.
Την ίδια ώρα σχεδιάζεται να καταργηθούν οι περιττοί κλάδοι και οι οργανικές μονάδες, ενώ έως τον επόμενο μήνα θα πρέπει να καθοριστεί το πλαίσιο ετήσιων στόχων για κάθε διεύθυνση. Η πρώτη φάση αξιολόγησης των υπαλλήλων ξεκινάει μέσα στο καλοκαίρι και η «βαθμολογία» του γραπτού τεστ, καθώς και η απόδοση και η συμπεριφορά θα επηρεάζουν την εξέλιξη στην πυραμίδα της ιεραρχίας και τη μισθολογική κατάταξη. Οι υπάλληλοι θα υποβληθούν σε γραπτό τεστ που θα περιλαμβάνει 80 ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών και θα βαθμολογηθούν για τις γνώσεις τους, τις σπουδές τους και τα τυπικά προσόντα (μόρια). Η αξιολόγηση των υπηρεσιών του Δημοσίου ήδη βρίσκεται σε εξέλιξη σε δύο υπουργεία (Διοικητικής Μεταρρύθμισης και Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής), ενώ το νέο σύστημα με την καθιέρωση επίτευξης συγκεκριμένων στόχων αναμένεται να εφαρμοστεί στις αρχές του 2013. Η διαδικασία αυτή, που θα γίνεται σε ετήσια βάση, θα έχει ως αποτέλεσμα την ταξινόμηση των υπαλλήλων σε έναν πίνακα αξιολόγησης με βάση τη βαθμολογία τους.
Ποιοι κινδυνεύουν
Με απόλυση κινδυνεύουν όσοι υπάλληλοι δεν πληρούν τους όρους των νέων «περιγραμμάτων θέσεων» ή στους διυπουργικούς κλάδους που θα συσταθούν σε κάθε υπουργείο, ενώ θα εφαρμοστεί στην πράξη η ρύθμιση που έχει θεσμοθετηθεί για την κινητικότητα των εργαζομένων στο Δημόσιο. Ετσι, οι υπάλληλοι που υπηρετούν σε ένα υπουργείο δεν είναι πλέον υπάλληλοι του συγκεκριμένου υπουργείου, αλλά μπορούν με εύκολες διαδικασίες να μετακινηθούν σε άλλη υπηρεσία.
Για πρώτη φορά στην ιστορία της ελληνικής Δημόσιας Διοίκησης καταρτίστηκε μητρώο μισθοδοτούμενων από το κράτος, με αριθμητικά στοιχεία για όλους τους εργαζομένους σε υπουργεία, Νομικά Πρόσωπα και ΟΤΑ, τον αριθμό των υπαλλήλων σε κάθε φορέα, σε κάθε υπηρεσία, τη σχέση εργασίας για κάθε εργαζόμενο, το επίπεδο της εκπαίδευσής του, τη θέση ευθύνης του, την ειδικότητά του, τον βαθμό του. Πλέον ο κάθε υπάλληλος έχει το δικό του ψηφιακό «προφίλ». Σύμφωνα με τα συγκεντρωτικά στοιχεία, ο συνολικός αριθμός των τακτικών υπαλλήλων, μονίμων και με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου αορίστου χρόνου, ανέρχεται στους 636.188. Το μητρώο αυτό αποτελεί εργαλείο για να γνωρίζει το κράτος και να προσδιορίζει κάθε φορά το ύψος της μισθολογικής δαπάνης για τις πάσης φύσεως πληρωμές.
Μακάριος Λαζαρίδης
