Για τον Θουκυδίδη αλλά και για τους υπόλοιπους αρχαίους Ελληνες ήταν το «κάλλιστον προάστιον» της πόλης, ένας ιερός τόπος στον οποίο οι πρόγονοί μας έθαβαν τους επιφανείς πολίτες, τις σεβάσμιες αρχόντισσες και τους δαφνοστεφανωμένους ήρωες. Η περιοχή του Κεραμεικού, εκεί όπου φιλοξενήθηκε για αιώνες το αρχαίο νεκροταφείο των Αθηνών, πρωταγωνιστεί στη φετινή έκδοση του Κοινωφελούς Ιδρύματος Ιωάννη Σ. Λάτση, ενός εξαιρετικού λευκώματος που επιμελήθηκαν οι αρχαιολόγοι Ελένη Μπάνου και Λεωνίδας Μπουρνιάς.
Ο κύκλος των μουσείων
Μιλάμε, βέβαια, για την καθιερωμένη ετήσια έκδοση με τίτλο «Κεραμεικός» που χρηματοδοτεί αποκλειστικά το Κοινωφελές Ιδρυμα Ιωάννη Σ. Λάτση και εντάσσεται στη σειρά αρχαιολογικού ενδιαφέροντος λευκωμάτων «Ο κύκλος των μουσείων». Πρόκειται για ένα φιλόδοξο πρόγραμμα, μέσα από το οποίο το κοινό έχει την ευκαιρία να γνωρίσει, από μια διαφορετική οπτική, μερικά από τα πλέον φημισμένα αλλά και λιγότερο γνωστά μουσεία και αρχαιολογικούς χώρους της Ελλάδας.
«Ολα τα ιδανικά, οι αξίες, το πνεύμα της αρχαίας Αθήνας, θα λέγαμε όλης της αρχαίας Ελλάδας, όπως αυτά μας αποκαλύπτονται μέσα από τα περίφημα επιτύμβια γλυπτά και επιγράμματα αλλά και από τα πανέμορφα αττικά αγγεία, συμπυκνώνονται στον Κεραμεικό» αναφέρουν στο προλογικό σημείωμα του λευκώματος οι δύο συγγραφείς του, οι αρχαιολόγοι Ελένη Μπάνου και Λεωνίδας Κ. Μπουρνιάς, για τον σπουδαίο αρχαιολογικό χώρο, που δυστυχώς παραμένει ανεξερεύνητος από τους Αθηναίους. «Το μουσείο και ο αρχαιολογικός χώρος του Κεραμεικού δεν είναι ιδιαίτερα γνωστά στο ευρύ κοινό» αναφέρει η κυρία Μαριάννα Λάτση. «Με την έκδοση αυτή προσδοκούμε να φωτίσουμε την Ιστορία και να προκαλέσουμε χιλιάδες επισκέψεις, φυσικές και ψηφιακές, σε έναν χώρο που αποπνέει το μεγαλείο και τη διαχρονικότητα του αρχαίου ελληνικού πολιτισμού».
Χθες, πάντως, έγινε η επίσημη παρουσίαση του τόμου, παρουσία όλων συντελεστών του βιβλίου και εκπροσώπων του Ιδρύματος Σ. Λάτση.
Από τις συνολικά 330 σελίδες της πολυτελούς αυτής έκδοσης αλλά και τις 405 φωτογραφίες του Σωκράτη Μαυρομμάτη αναδίνεται όλη η Ιστορία μιας περιοχής, η οποία συνδέθηκε άρρηκτα και με την παραγωγή των περίφημων αττικών αγγείων αλλά και την πομπή των Παναθηναίων. Κάθε σελίδα του λευκώματος φιλοξενεί και ένα μοναδικό αρχαιολογικό εύρημα.
Θα πρέπει να αναφερθούν η εντυπωσιακή μαρμάρινη σφίγγα -όμοια με εκείνη που εντοπίστηκε στην Αμφίπολη- των μέσων του 6ου π.Χ., που βρέθηκε στην περιοχή της Ιεράς Πύλης του Κεραμεικού μαζί με τον εντυπωσιακό λέοντα αλλά και έναν εκπάγλου ομορφιάς Κούρο. Εντοπίστηκαν κάτω από την επιφάνεια του οδοστρώματος της Ιεράς Οδού και φαίνεται ότι χρησιμοποιήθηκαν λίγο πριν από την κατασκευή του θεμιστόκλειου τείχους.
Ξεφυλλίζοντας μάλιστα το λεύκωμα, δεν μπορεί να μη σταθεί κανείς στις μοναδικές λευκές ληκύθους, εξαίσια δείγματα της αρχαίας ζωγραφικής, στις επιτύμβιες ανάγλυφες στήλες με θέματα από τον κόσμο των νεκρών, στους αμφορείς, στα πήλινα ειδώλια, καθώς και σε πολλά ακόμη μοναδικά ευρήματα, τα οποία βρίσκονται στο Αρχαιολογικό Μουσείο Κεραμεικού και κάποτε κοσμούσαν τα περικαλλή ταφικά μνημεία.
Διαθέσιμος μέσω Ιντερνετ ο τόμος
Η έκδοση αποτελεί τον 16ο κατά σειρά τόμο που έχει εκδοθεί από το Κοινωφελές Ιδρυμα Λάτση. Ανήκει στη σειρά «Ο κύκλος των μουσείων» και μπορεί να μη διατίθεται στο εμπόριο, ωστόσο εκατοντάδες αντίτυπά του θα αποσταλούν σε βιβλιοθήκες, πανεπιστήμια, ιδρύματα, μουσεία, καθώς και σε άλλους πολιτιστικούς φορείς αλλά και στις κατά τόπους Εφορείες Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων. Οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να αναζητήσουν τον τόμο και στην ιστοσελίδα του ιδρύματος www.latsis-foundation.org όπου διατίθεται.
Γιώτα Βαζούρα
