Ανοιξε ο δρόμος για παραγωγή αιμοπεταλίων και αιμοσφαιρίων
Από την
Κατερίνα Στυλιανέα
Μια πρωτοποριακή μέθοδο μετατροπής των αγγειακών ενδοθηλιακών κυττάρων σε πλήρως λειτουργικά αιμοποιητικά βλαστοκύτταρα, ικανά να παράγουν συνεχώς και μάλιστα σε απεριόριστες ποσότητες υγιή κύτταρα αίματος όλων των ειδών (αιμοπετάλια, λευκά και ερυθρά αιμοσφαίρια), ανέπτυξαν οι ερευνητές της Ιατρικής του Weill Cornell, υπό τον δρα Shahin Rafii.
Η μέθοδος ανοίγει τον δρόμο για τη θεραπεία πλήθους ασθενειών που συνδέονται με το αιμοποιητικό σύστημα, ακόμα και γενετικής προέλευσης, η οποία πλέον γίνεται αποτελεσματικά μέσω μεταμόσχευσης βλαστοκυττάρων. Επίσης, η ανακάλυψη, που φωτίζει άγνωστους έως σήμερα βιολογικούς μηχανισμούς αναγέννησης των βλαστοκυττάρων, ανοίγει νέους ορίζοντες στην κυτταρολογική έρευνα.
Οπως εξηγούν οι ερευνητές στη σχετική δημοσίευσή τους στο περιοδικό «Nature», τα κύτταρα του αίματος δεν έχουν μεγάλο κύκλο ζωής και ο οργανισμός τα ανανεώνει συνεχώς.
Αλλά σε κάποιες σοβαρές ασθένειες (όπως η αναιμία ή ακόμα και η λευχαιμία), όπως και σε ακατάσχετη αιμορραγία ή λοίμωξη, ο οργανισμός δεν μπορεί να παράγει επαρκείς ποσότητες και αυτό θέτει σε κίνδυνο τη ζωή του ανθρώπου που εμφανίζει την πάθηση.
Ομως, χάρη στη νέα ανακάλυψη, με μικρές ποσότητες αιμοποιητικών βλαστοκυττάρων (μόλις μερικές χιλιάδες δηλαδή) μπορεί να παραχθεί το σύνολο των κυττάρων του αίματος.
Εως σήμερα η έρευνα πάνω στη συγκεκριμένη οικογένεια βλαστοκυττάρων προσέκρουε στην αδυναμία των επιστημόνων να εξασφαλίσουν στα κύτταρα αυτά το κατάλληλο περιβάλλον για να αναπτυχθούν σε νέα, υγιή και βιώσιμα κύτταρα.
Το πέτυχαν
Η ομάδα του δρος Rafii το διασφάλισε αυτό χρησιμοποιώντας ως «γεννήτρια» τα ενδοθηλιακά κύτταρα των αιμοφόρων αγγείων, τα οποία μετέτρεψε σε αιμοποιητικά βλαστοκύτταρα που χρησιμοποιούνται ως μόσχευμα και παράγουν στη συνέχεια εφ’ όρου ζωής υγιή κύτταρα αίματος, μέσα στο «φυσικό» περιβάλλον τους των αιμοφόρων αγγείων. Οπως απέδειξαν οι επιστήμονες με πειράματά τους σε ποντίκια, τα επαναπρογραμματισμένα αιμοποιητικά κύτταρα έφεραν όλα τα στοιχεία ενός λειτουργικού ανοσοποιητικού συστήματος.
Αυτό, κατά τους ερευνητές, έχει εξαιρετική σημασία, καθώς τα επαναπρογραμματισμένα κύτταρα μπορούν να μεταμοσχευθούν σε ασθενείς που έχουν υποστεί μεταμόσχευση μυελού των οστών, ώστε να θωρακιστούν με ένα πλήρως λειτουργικό ανοσοποιητικό σύστημα, χωρίς στο μεταξύ να κινδυνεύουν από λοιμώξεις.
