Στη σκληρή πραγματικότητα των ευρωπαϊκών αριθμών προσγειώνουν τη χώρα μας τα στοιχεία της Eurostat για το 2023, αποτυπώνοντας την Ελλάδα στην προτελευταία θέση των κρατών-μελών της ΕΕ όσον αφορά τις δημόσιες επενδύσεις στην εκπαίδευση. Με κονδύλια που αγγίζουν μόλις το 3,3% του ΑΕΠ (κάτι λιγότερο από 7,5 δισεκατομμύρια ευρώ), η Ελλάδα προσπερνά μόνο τη Ρουμανία (3%), ενώ βρίσκεται πίσω από τη Μάλτα (3,4%).
Η απόσταση από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, ο οποίος παρέμεινε αμετάβλητος στο 4,7% του ΑΕΠ σε σύγκριση με το 2022 (έναντι του 5% το 2020), φτάνει τις 1,4 ποσοστιαίες μονάδες. Στην πράξη, αυτό μεταφράζεται σε 3,3 ευρώ για την παιδεία ανά 100 ευρώ εθνικού προϊόντος στην Ελλάδα, έναντι 4,7 ευρώ στην υπόλοιπη Ευρώπη.
Η ψαλίδα με την Ευρώπη και οι μισθοί των εκπαιδευτικών
Στην κορυφή των δημόσιων δαπανών για την προσχολική έως και την τριτοβάθμια εκπαίδευση δεσπόζει η Σουηδία με 6,8% του ΑΕΠ, με τη Φινλανδία (6,3%) και το Βέλγιο (6,2%) να συμπληρώνουν την πρώτη τριάδα. Σε απόλυτα μεγέθη, λόγω πληθυσμιακής κλίμακας, πρωταθλήτριες αναδεικνύονται η Γερμανία με 185,6 δισ. ευρώ και η Γαλλία με 142,7 δισ. ευρώ.
Παράλληλα, τα στοιχεία δείχνουν ότι σε 9 από τις 16 χώρες με διαθέσιμα δεδομένα, το μεγαλύτερο μέρος των κονδυλίων απορροφάται από τις μισθοδοσίες των εκπαιδευτικών. Αντίθετα, σε κράτη όπως η Σλοβακία, η Γαλλία, η Λιθουανία, η Τσεχία και η Φινλανδία, οι αμοιβές του προσωπικού περιορίζονται μεταξύ 40% και 50% του συνολικού προϋπολογισμού.
Πού κυμαίνεται το κόστος ανά μαθητή
Σε ό,τι αφορά τη μέση ετήσια συνολική δαπάνη (δημόσια και ιδιωτική) ανά μαθητή ή φοιτητή, η Ελλάδα κινείται κοντά στα 5.000 ευρώ. Στο σύνολο της ΕΕ, το εύρος εκτείνεται από τα 2.775 ευρώ στη Ρουμανία και τα 3.754 ευρώ στη Βουλγαρία έως τα 15.323 ευρώ στη Δανία, ενώ το Λουξεμβούργο σημειώνει την υψηλότερη επίδοση με 27.531 ευρώ ανά εκπαιδευόμενο.
Η Eurostat επισημαίνει ακόμη πως η υπογεννητικότητα και οι δημογραφικές μεταβολές μειώνουν σταδιακά τον μαθητικό πληθυσμό στα ευρωπαϊκά κράτη. Η τάση αυτή, σε συνδυασμό με τα ποσοστά συμμετοχής των παιδιών στην προσχολική αγωγή, αναμένεται να επηρεάσει το τοπίο στη μέση δαπάνη ανά εκπαιδευόμενο τα επόμενα χρόνια.
