Ανάσα στους τραπεζικούς λογαριασμούς χιλιάδων οφειλετών του Δημοσίου, οι οποίοι είτε έχουν ήδη βρεθεί αντιμέτωποι με κατασχέσεις είτε κινδυνεύουν να βρεθούν σε καθεστώς δέσμευσης λόγω ληξιπρόθεσμων οφειλών, θα μπορούσε να δώσει η νέα τριπλή ρύθμιση που έρχεται μέσα στο Ιούνιο.
- Εξωδικαστικός:
Μέχρι σήμερα σε αυτόν μπορούσαν να ενταχθούν χρέη προς Δημόσιο, τράπεζες, funds και ιδιώτες που ξεπερνούσαν τα 10.000 ευρώ. Πλέον αυτό αλλάζει και μειώνεται ακόμα περισσότερο το ποσό εισόδου στον μηχανισμό. Στο εξής, στον εξωδικαστικό θα μπορούν να εντάσσονται οφειλές πάνω από 5.000 ευρώ, ανοίγοντας την πόρτα της ρύθμισης οφειλών για πάνω από 300.000 οφειλέτες. Ο ειδικός αλγόριθμος συνυπολογίσει το ύψος των χρεών, τα εισοδήματα και την περιουσία του οφειλέτη και ανακοινώνει τον αριθμό των δόσεων (έως 240 δόσεις), αλλά και τυχόν «κούρεμα» της οφειλής, των τόκων και των προσαυξήσεων. Ο εξωδικαστικός έχει δημιουργηθεί κυρίως για σύνθετες υποθέσεις, καθώς οι περισσότεροι φορολογούμενοι διαθέτουν ληξιπρόθεσμα χρέη ταυτόχρονα προς το Δημόσιο και προς τράπεζες. Πέρα από το σταθερό επιτόκιο κοντά στην περιοχή του 3%, πλέον προστατεύεται και η πρώτη κατοικία, εφόσον ο οφειλέτης εκποιήσει την υπόλοιπη ακίνητη περιουσία του έως το ποσό της οφειλής.
Αξίζει να σημειωθεί, πάντως, ότι οι αλλαγές αυτές δεν αγγίζουν μια σειρά από δομικά προβλήματα στη λειτουργία του εξωδικαστικού, τα οποία έχει αναδείξει η «δημοκρατία» και αφορούν κυρίως τη… δυνατότητα που δίνεται σε τράπεζες και funds να μην απαντούν στις αιτήσεις των δανειοληπτών, αλλά και στα πολύ μικρά «κουρέματα», ακόμη και από το Δημόσιο¨, με μία σειρά από προφάσεις.
- Νέα ρύθμιση των 72 δόσεων:
Τον ερχόμενο Ιούνιο αναμένεται να τεθεί σε ισχύ και η νέα ρύθμιση των 72 δόσεων που ανακοίνωσε η κυβέρνηση. Σε αυτή θα μπορούν να ενταχθούν παλαιά χρέη και συγκεκριμένα τα αρρύθμιστα χρέη που έγιναν ληξιπρόθεσμα έως το τέλος Δεκεμβρίου του 2023. Οι οφειλές που βρίσκονται εκτός ρυθμίσεων που προσεγγίζουν τα 95 δισ. ευρώ, σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, δηλαδή σχεδόν το 90% του συνόλου. Η νέα ρύθμιση προβλέπει έως 72 δόσεις, με επιτόκιο 5,84% και ελάχιστο ποσό δόσης τα 30 ευρώ.
Στόχος είναι να ρυθμίσουν τις παλαιές «κόκκινες» οφειλές τους πάνω από 1,3 εκατ. πολίτες και επιχειρήσεις. Σε αντίθεση με τον εξωδικαστικό, δεν προβλέπεται «κούρεμα» οφειλής, ενώ υπάρχει και μια ιδιαίτερα σημαντική προϋπόθεση, την οποία θα πρέπει να λάβουν πολύ σημαντικά υπόψη τους οι οφειλέτες. Για την ενεργοποίηση της νέας ρύθμισης θα πρέπει να είναι τακτοποιημένες (να αποπληρώσουν ή να ρυθμίσουν) τις νεότερες οφειλές τους, δηλαδή μετά το τέλος του 2023. Στην πράξη ένας οφειλέτης με ληξιπρόθεσμα χρέη π.χ. την περίοδο 2021-24, τα οποία δεν έβαλε ποτέ σε κάποια ρύθμιση, θα μπορεί τα πρώτα (έως το τέλος 2023) να τα εντάξει στην ρύθμιση των 72 δόσεων και τα επόμενα (του 2024) να τα βάλει στην πάγια ρύθμιση των 24 δόσεων, διατηρώντας παράλληλα δύο διαφορετικές ρυθμίσεις οφειλών.
- Η πάγια ρύθμιση:
Η ρύθμιση των 24-48 δόσεων αποτελεί τη διαχρονική επιλογή των οφειλετών για την τακτοποίηση των χρεών τους, καθώς επεκτείνουν την αποπληρωμή τους σε βάθος 2-4 ετών. Τα επιτόκια που τη συνοδεύουν είναι αρκετά «τσιμπημένα», καθώς για έως 12 δόσεις σήμερα διαμορφώνονται κοντά στο 4,34% και για περισσότερες δόσεις (έως 24) το επιτόκιο ανέρχεται στο 5,84%. Το ίδιο αυξημένο επιτόκιο ισχύει και για τις έκτακτες οφειλές που ρυθμίζονται μέχρι και 48 δόσεις. Σε έως 24 δόσεις μπορούν να ρυθμιστούν οφειλές όπως φόρος εισοδήματος, ΕΝΦΙΑ, ΦΠΑ κ.ά., ενώ σε έως 48 δόσεις φόροι κληρονομιάς, χρέη από φορολογικούς ελέγχους και μη φορολογικές οφειλές.
Από τη στιγμή που ένας οφειλέτης ρυθμίσει τα χρέη του με έναν από τους παραπάνω τρόπους ή και συνδυαστικά, τότε εκκινούν και οι διαδικασίες να «ξεμπλοκάρουν» οι δεσμευμένοι τραπεζικοί τους λογαριασμοί. Προϋπόθεση για να συμβεί αυτό είναι να έχει εξοφληθεί τουλάχιστον το 25% της βασικής οφειλής και να έχει ρυθμιστεί το υπόλοιπο είτε μέσω του εξωδικαστικού, της πάγιας ρύθμισης ή της νέας ρύθμισης των 72 δόσεων.
