Η συχνή συμμετοχή σε πολιτιστικές δραστηριότητες, όπως οι επισκέψεις σε κινηματογράφους, μουσεία και θέατρα, συνδέεται με σημαντικά χαμηλότερη βιολογική ηλικία, σύμφωνα με νέα μελέτη που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό «Journal of Epidemiology and Community Health».
Η γήρανση αποτελεί καθολική διαδικασία, αλλά δεν εξελίσσεται με τον ίδιο ρυθμό σε όλους. Η βιολογική ηλικία αποτυπώνει το πόσο καλά λειτουργεί ο οργανισμός και μπορεί να διαφέρει αισθητά από τη χρονολογική ηλικία.
Ερευνητές από το Ινστιτούτο Επιστήμης του Τόκιο στην Ιαπωνία αναφέρουν ότι πραγματοποίησαν την πρώτη διαχρονική μελέτη για τη σχέση ανάμεσα στην πολιτιστική συμμετοχή και τη βιολογική ηλικία, λαμβάνοντας υπόψη και παράγοντες που παραμένουν σταθεροί στον χρόνο.
Οι δέκα δείκτες της βιολογικής ηλικίας
Η ερευνητική ομάδα ανέλυσε στοιχεία από 1.899 ενήλικες που συμμετείχαν στην «English Longitudinal Study of Ageing», μια μακροχρόνια έρευνα με εθνικά αντιπροσωπευτικό δείγμα ανθρώπων ηλικίας 50 ετών και άνω που ζουν στην Αγγλία.
Στους συμμετέχοντες μετρήθηκαν δέκα φυσιολογικοί δείκτες: πίεση σφυγμού, διαστολική αρτηριακή πίεση, συγκέντρωση αιμοσφαιρίνης, αναπνευστική λειτουργία, επίπεδα ινωδογόνου, γλυκοζυλιωμένη αιμοσφαιρίνη, LDL χοληστερόλη, δείκτης μάζας σώματος, δύναμη λαβής του χεριού και ταχύτητα βάδισης.
Από τα συγκεκριμένα δεδομένα δημιουργήθηκε ένας σύνθετος δείκτης βιολογικής ηλικίας.
Παράλληλα, οι συμμετέχοντες απάντησαν πόσο συχνά επισκέπτονταν κινηματογράφους, μουσεία ή γκαλερί τέχνης, καθώς και θέατρα, συναυλίες ή παραστάσεις όπερας.
Κάθε δραστηριότητα βαθμολογήθηκε από το 0, που αντιστοιχούσε στο «ποτέ», έως το 5, για συμμετοχή δύο φορές τον μήνα ή συχνότερα. Έτσι δημιουργήθηκε ένας συνολικός δείκτης πολιτιστικής συμμετοχής από 0 έως 15.
Τρία χρόνια μικρότερη βιολογική ηλικία
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι όσοι συμμετείχαν σε πολιτιστικές δραστηριότητες τουλάχιστον μία φορά κάθε λίγους μήνες είχαν κατά μέσο όρο βιολογική ηλικία περίπου τρία χρόνια μικρότερη από εκείνους που συμμετείχαν σπάνια ή καθόλου.
Οι άνθρωποι με υψηλότερη πολιτιστική συμμετοχή ήταν συχνότερα γυναίκες, είχαν υψηλότερο κοινωνικοοικονομικό επίπεδο, εργάζονταν και παρουσίαζαν καλύτερη γενική κατάσταση υγείας.
Μετά την προσαρμογή των αποτελεσμάτων για παράγοντες όπως το εισόδημα του νοικοκυριού, η επαγγελματική κατάσταση και τα χρόνια νοσήματα, κάθε αύξηση κατά μία μονάδα στον δείκτη πολιτιστικής συμμετοχής συνδεόταν με μείωση της βιολογικής ηλικίας κατά περίπου 31 ημέρες.
Σύμφωνα με τους συγγραφείς, οι πολιτιστικές δραστηριότητες ενδέχεται να ενισχύουν τις κοινωνικές σχέσεις, να προωθούν πιο υγιεινές συμπεριφορές και να βελτιώνουν την ψυχική υγεία. Οι παράγοντες αυτοί θα μπορούσαν να συμβάλλουν στην επιβράδυνση της φυσιολογικής γήρανσης.
Οι ερευνητές διευκρινίζουν, πάντως, ότι πρόκειται για μελέτη παρατήρησης και δεν μπορεί να αποδείξει σχέση αιτίας και αποτελέσματος. Δεν αποκλείεται, επίσης, η αντίστροφη συσχέτιση, δηλαδή οι άνθρωποι με καλύτερη υγεία να έχουν περισσότερες δυνατότητες συμμετοχής σε πολιτιστικές δραστηριότητες.
Παρά τους περιορισμούς, εκτιμούν ότι η πολιτιστική συμμετοχή αποτελεί τροποποιήσιμο παράγοντα και θα μπορούσε να αξιοποιηθεί ως παρέμβαση για την υγιή γήρανση. Το όφελος που καταγράφηκε χαρακτηρίζεται συγκρίσιμο με εκείνο της συστηματικής σωματικής άσκησης.
Παράλληλα, υπογραμμίζουν ότι η βελτίωση της γεωγραφικής και οικονομικής πρόσβασης σε πολιτιστικές εκδηλώσεις θα μπορούσε να ενισχύσει τη συμμετοχή του πληθυσμού.
Η επιστημονική δημοσίευση στον ακόλουθο σύνδεσμο: https://jech.bmj.com/content/early/2026/07/02/jech-2025-225753
ΠΗΓΗ: eleftheria.gr
