Στη θέα τους κρατά κανείς την ανάσα του! Ολο το ελληνικό μεγαλείο κρυμμένο σε δύο γλυπτά, ένα κάλλος που διατηρήθηκε αναλλοίωτο στο πέρασμα των αιώνων και αντανακλά την υψηλή τέχνη και το αθάνατο αρχαίο ελληνικό πνεύμα. Ρίγη συγκίνησης προκαλούν οι δύο Καρυάτιδες που βρέθηκαν στις ανασκαφές στην Αμφίπολη και αποκαλύφθηκαν στις πλήρεις διαστάσεις τους. Τα δύο γλυπτά -που βρίσκονται πλέον ολόκληρα στο φως- τίθενται στο επίκεντρο του παγκόσμιου θαυμασμού. Οι ολόσωμες φωτογραφίες τους που δόθηκαν στη δημοσιότητα από το υπουργείο Πολιτισμού εντυπωσιάζουν με τη ζωντάνια και τη λεπτομέρεια που τις χαρακτηρίζουν.
Ρίγη συγκίνησης προκαλούν οι δύο Καρυάτιδες που βρέθηκαν στις ανασκαφές στην Αμφίπολη και αποκαλύφθηκαν στις πλήρεις διαστάσεις τους
Αψογη δουλειά
Αποτυπώνουν δε την άψογη δουλειά του καλλιτέχνη ο οποίος σμίλευσε τις Καρυάτιδες. Ακόμη και τα ακροδάχτυλα των ποδιών τους έχουν αποδοθεί με εξαιρετικό τρόπο, κόβοντας την ανάσα όχι μόνο των αρχαιολόγων αλλά και όλου του κόσμου που παρακολουθεί με αγωνία τις ανασκαφές στον τύμβο Καστά.
Ολόκληρες οι Καρυάτιδες αποκαλύφθηκαν με την αφαίρεση τριών σειρών από τους πωρόλιθους του τοίχου σφράγισης, μπροστά από τον δεύτερο διαφραγματικό τοίχο. Με ύψος 2,27 μέτρα, οι κόρες που αναπαριστούν τα γλυπτά φορούν ποδήρη χιτώνα και μακρύ κροσσωτό ιμάτιο με πλούσιες πτυχώσεις. Φέρουν κοθόρνους (υποδήματα), οι οποίοι είναι διακοσμημένοι με κόκκινο και κίτρινο χρώμα και στέκονται πάνω σε μαρμάρινα βάθρα μήκους 1,33 μέτρων και πλάτους 0,68 μέτρων. Η όψη των βάθρων είναι διαμορφωμένη με στέψεις και ορθοστάτες, ακολουθώντας δηλαδή τον τύπο της μαρμάρινης επένδυσης των τοίχων όλων των θαλάμων. Ακόμη και η απόσταση μεταξύ των δύο βάθρων δεν είναι τυχαία, αφού απέχουν 1,68 μέτρα, όσο και το θυραίο άνοιγμα του πρώτου διαφραγματικού τοίχου με τις «σφίγγες». Στην επιφάνεια του βάθρου της ανατολικής Καρυάτιδας διακρίνεται κόκκινο χρώμα, ενώ έκπληκτοι οι αρχαιολόγοι κατά την αφαίρεση των χωμάτων κοντά στα γλυπτά βρήκαν τμήματα των χεριών τους!
Οι Καρυάτιδες βρίσκονται σε ένα προστατευμένο περιβάλλον, όπως προκύπτει από τις μετρήσεις που έκαναν ειδικοί επιστήμονες μέσα στο μνημείο. Η περιεκτικότητα του αέρα σε οξυγόνο και μονοξείδιο του άνθρακα βρίσκεται σε κανονικά επίπεδα. Αυξημένη είναι μόνο η σχετική υγρασία (87%), ενώ η θερμοκρασία κυμαίνεται από 21,5 έως 22,7 βαθμούς Κελσίου.
Σύμφωνα με τους αρμοδίους του υπουργείου Πολιτισμού, το μικροκλίμα του τρίτου χώρου δεν δημιουργεί κανένα πρόβλημα στους εργαζομένους στο εσωτερικό του και, όπως φαίνεται, μπορούν να συνεχίσουν απρόσκοπτα το ανασκαφικό έργο τους.
Τα συνεργεία συνέχισαν χθες τις τεχνικές εργασίες τους μέσα στο μνημείο, προσπαθώντας να προετοιμάσουν το έδαφος για την πρόσβαση στον τρίτο χώρο του μνημείου, τοποθετώντας παράλληλα υποστυλώματα στους υπόλοιπους χώρους.
Μετά την απόφαση που πήραν οι επιστήμονες, η είσοδος στον τρίτο θάλαμο θα πραγματοποιηθεί από την είσοδο που υπάρχει και όχι από μια οπή στο πάνω μέρος του τρίτου διαφραγματικού τοίχου. Ετσι, πριν από οποιαδήποτε άλλη εργασία, θα αφαιρεθεί η επιχωμάτωση στον δεύτερο χώρο, θα απομακρυνθεί το πεσμένο τμήμα του υπέρθυρου και θα υποστυλωθεί το θύρωμα μεταξύ δεύτερου και τρίτου χώρου, προτού επιχειρηθεί είσοδος στον τρίτο θάλαμο.
Με την αφαίρεση τριών σειρών από τους πωρόλιθους του τοίχου σφράγισης αποκαλύφθηκαν ολόκληρες οι Καρυάτιδες
Ο καλλιτέχνης που σμίλεψε τις Καρυάτιδες έκανε άψογη δουλειά, αποτυπώνοντας με εξαιρετικό τρόπο ακόμη και τα ακροδάχτυλα των ποδιών τους.
Νέα πρόκληση από Τζήμερο
Να κλέψει τη δόξα της Μαρίας Ρεπούση επιχειρεί τα τελευταία 24ωρα ο Θάνος Τζήμερος, ο οποίος, αναζητώντας -πάση θυσία- λίγη δημοσιότητα, δεν διστάζει να σχολιάσει πικρόχολα ακόμα και τις Καρυάτιδες. Χωρίς ίχνος σεβασμού στην ελληνική Ιστορία, ο προκλητικός επικεφαλής της Δημιουργίας Ξανά, μέσω της σελίδας του στο facebook, ανέφερε: «Οι εκστασιασμένοι ρεπόρτερ περιγράφουν τις Καρυάτιδες της Αμφίπολης ως υψηλής τεχνικής και μοναδικής αισθητικής ευρήματα. Εμένα, πάλι, μου φαίνονται χοντροκομμένα αγάλματα νεοπλουτίστικης αντίληψης που έχουν τόση σχέση με την αισθητική της κλασικής εποχής όσο και οι βάρκες στα κορνιζάδικα με τον Βολανάκη. Σαν κάποιος να ήθελε σώνει και καλά να μιμηθεί κάτι που θαύμαζε, αλλά δεν διέθετε ανάλογο γούστο ούτε και ανάλογους γλύπτες» τόνισε σε απαράδεκτο ύφος. Η συγκεκριμένη ανάρτηση, όπως ήταν λογικό, προκάλεσε έντονες αντιδράσεις από άλλους χρήστες του internet, με τον κ. Τζήμερο να μην έχει πρόβλημα να επανέλθει: «Να ευνουχίσω τη σκέψη μου επειδή κάποιοι θέλουν τον πολιτικό κατ’ εικόνα και καθ’ ομοίωσίν τους, δεν πρόκειται να το κάνω».
Το μυστήριο του τέταρτου θαλάμου
Την ώρα που το παγκόσμιο ενδιαφέρον είναι στραμμένο στις Καρυάτιδες, οι αρχαιολόγοι καλούνται να απαντήσουν στο σημαντικό ερώτημα που έχει προκύψει, αν υπάρχει και τέταρτος θάλαμος. Κάτι τέτοιο είναι πολύ πιθανό, καθώς, σύμφωνα με το υπουργείο Πολιτισμού, στον τρίτο χώρο του μνημείου πραγματοποιήθηκε δειγματοληπτικός έλεγχος με γεωτρύπανο και εντοπίστηκε μαρμάρινο θύρωμα, ανοίγματος 0,96 μέτρων, στον βόρειο τοίχο του! Δεν αποκλείεται λοιπόν η μαρμάρινη πόρτα που βρέθηκε να οδηγεί σε έναν τέταρτο θάλαμο, ο οποίος ίσως να είναι και ο νεκρικός. Η απάντηση στο ερώτημα θα δοθεί όμως όταν γίνει η πλήρης αποχωμάτωση του τρίτου ταφικού θαλάμου.
Οποια και να είναι η συνέχεια των ανασκαφών, οι υπεύθυνοι του υπουργείου Πολιτισμού τονίζουν διά στόματος της γενικής γραμματέως Λίνας Μενδώνη ότι τα ευρήματα του μνημείου θα απασχολήσουν για πολλά χρόνια τη διεθνή αρχαιολογική κοινότητα.
Αναφερόμενη στην κόντρα που έχει ξεσπάσει τις τελευταίες ημέρες μεταξύ των αρχαιολόγων για τη χρονολογία του τάφου, η κυρία Μενδώνη ανέφερε ότι είναι νωρίς για να καταλήξει κανείς σε κάποιο συμπέρασμα, ωστόσο, όπως τόνισε, οι επιστήμονες έχουν κάθε δικαίωμα να λένε τις απόψεις τους προτού ακόμη ολοκληρωθεί η ερευνητική διαδικασία. Για την επικεφαλής της ανασκαφικής ομάδας Κατερίνα Περιστέρη σημείωσε ότι είναι αφοσιωμένη σε ένα δύσκολο ανασκαφικό έργο και «θα πρέπει κανείς να την αφήσει στην ηρεμία της, να της δώσει τον χρόνο να αφοσιωθεί σε αυτή τη δουλειά, που πρέπει να εξελιχθεί ομαλά».
Θαυμασμός Βαρθολομαίου
Τον θαυμασμό του για την αρχαιολογική ανασκαφή στην Αμφίπολη εξέφρασε από την Ορεστιάδα, όπου έφτασε το μεσημέρι του Σαββάτου, ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος, αναφερόμενος στην πλούσια πολιτιστική κληρονομιά της ευρύτερης περιοχής και της χώρας.
«Η γη της Θράκης και της ευρυτέρας Ελλάδος συντηρεί και κρύπτει την κληρονομιά μας, την οποία σταδιακώς μας αποδίδει, ως μετά θαυμασμού και εγκαυχήσεως παρακολουθούμεν τας ημέρας ταύτας στην ιστορική Αμφίπολη της πλησιοχώρου της Ανατολικής Μακεδονίας» τόνισε ο Οικουμενικός Πατριάρχης. Μιλώντας στον Ιερό Ναό Αγίων Θεοδώρων, όπου τελέστηκε πανηγυρική δοξολογία, ο Οικουμενικός Πατριάρχης αναφέρθηκε στην ηθική και πνευματική διάσταση της κρίσης και στη «δυσχερή αυτήν περίοδο» για τη χώρα και τον λαό, προτρέποντάς τον να εμπνευστεί από την «υπομονή» και την «καρτερία» που επέδειξε ο εορτάζοντας άγιος Ευστάθιος.
Νίκος Πιτσικίδης
