Επειτα από ένα αδιάκοπο γράψε-σβήσε μηνών, η κυβέρνηση βρίσκεται ένα βήμα πριν από την οριστική συμφωνία με τους δανειστές για το καυτό ζήτημα της ρύθμισης των «κόκκινων» επιχειρηματικών δανείων. Η τελική ρύθμιση θα έχει το χαρακτήρα της έκτακτης, θα έχει διάρκεια δύο ετών και περιλαμβάνει μια σειρά από προϋποθέσεις για να μπορέσει μια επιχείρηση να ενταχθεί, με σημαντικότερο να κριθεί η επιχείρηση βιώσιμη. Το σχέδιο αφορά περί τις 100.000 μικρομεσαίες αλλά και 10.000 μεγάλες επιχειρήσεις, των οποίων οι συνολικές οφειλές αγγίζουν το ιλιγγιώδες ποσό των 40 δισεκατομμυρίων ευρώ. Πάντως, άγνωστη παραμένει ακόμη η επίπτωση που θα έχει η ρύθμιση οφειλών του Δημοσίου στα ταμεία του κράτους.
Η τρόικα φάνηκε έτοιμη να δώσει το «ΟΚ» στο νομοσχέδιο του υπουργείου Ανάπτυξης μετά τις συναντήσεις που είχε μέσα στην εβδομάδα με τον αρμόδιο υπουργό Νίκο Δένδια. «Η προσέγγιση της ελληνικής κυβέρνησης είναι πολύ θετική» είπαν οι εκπρόσωποι των δανειστών, σύμφωνα με υψηλόβαθμο στέλεχος του υπουργείου. Η κυβέρνηση, από την πλευρά της, επείγεται να ληφθεί πρόνοια άμεσα για το συγκεκριμένο θέμα, καθώς θα έδινε μια σημαντική ώθηση τόσο στις τράπεζες και τα ασφαλιστικά ταμεία όσο και στις επιχειρήσεις που βρίσκονται στο «κόκκινο» και κατ’ επέκταση θα έδινε ώθηση στην οικονομία της χώρας.
Το νέο πλαίσιο προβλέπει συνολική ρύθμιση-πακέτο των οφειλών μιας επιχείρησης προς όλους, τράπεζες, ασφαλιστικά ταμεία, Εφορία, με τη διευκόλυνση να φτάνει και τα δέκα χρόνια. «Είναι πολύ λίγες οι περιπτώσεις των επιχειρήσεων που χρωστούν μόνο σε έναν» επισήμανε στέλεχος του υπουργείου Ανάπτυξης. «Εμείς θέλουμε μια ολιστική απόφαση που να ρυθμίζει την πλειοψηφία των περιπτώσεων που κάποιος χρωστά παντού».
Τρόποι ρύθμισης
Συγκεκριμένα, η ρύθμιση προβλέπει τη δυνατότητα, εφόσον τράπεζες και επιχείρηση συμφωνήσουν σε ρύθμιση των οφειλών, να γίνεται αυτόματα και διευθέτηση των οφειλών του επιχειρηματία συνολικά και στις οφειλές του προς το Δημόσιο.
Η ρύθμιση με εφορίες και ασφαλιστικά ταμεία μπορεί να περιλαμβάνει:
– Διαγραφή των προσαυξήσεων και προστίμων για τις υπερήμερες οφειλές που δημιουργήθηκαν την περίοδο της κρίσης (2010-2013). Το ποσοστό διαγραφής θα είναι ίδιο για όλους τους πιστωτές.
– Πληρωμή των οφειλών προς την Εφορία και τα ασφαλιστικά ταμεία που υπάρχουν μέχρι το τέλος του 2013 σε ισόποσες άτοκες μηνιαίες δόσεις. Το ανώτατο χρονικό διάστημα θα είναι από 8 έως 10 έτη και οι δόσεις μεταξύ 96 και 120 αντίστοιχα.
– Eξόφληση των εργαζομένων εντός δώδεκα μηνών.
Δηλαδή, ένα «κούρεμα» είναι εφικτό σε ό,τι αφορά τις οφειλές του Δημοσίου μόνο στα πρόστιμα και τις προσαυξήσεις και όχι στο κεφάλαιο των οφειλών. Επίσης, αν μια επιχείρηση που υπαχθεί στις διατάξεις του νόμου δεν είναι συνεπής στις νέες τις υποχρεώσεις, τότε αυτόματα όλο το χρέος της θα αναβιώνει και ξεκινά πάλι να την κυνηγά.
Από την πλευρά τους, οι τράπεζες μπορούν να διαχειριστούν όπως αυτές κρίνουν τις οφειλές τους, είτε με «κούρεμα» μέρους του χρέους είτε με «κούρεμα» των ανακεφαλαιοποιημένων τόκων ή επιμήκυνση της περιόδου αποπληρωμής ή παροχή μιας περιόδου χάριτος.
Ποιους αφορά
Οι 110.000 επιχειρήσεις, τις οποίες αφορά η ρύθμιση, θα μπορούν να ενταχθούν σε αυτήν έως το 2016, προσδίδοντάς της έναν «έκτακτο» χαρακτήρα, ανάλογο των συνθηκών κάτω από τις οποίες διαμορφώθηκε. Στη συνέχεια, θα ισχύσει το πτωχευτικό δίκαιο, το οποίο αυτή τη στιγμή είναι επίσης υπό διαπραγμάτευση.
Από αυτές, οι 100.000 μικρομεσαίες επιχειρήσεις απασχολούν από έναν έως εννέα εργαζόμενους, έχουν τζίρο έως 900.000 ευρώ και οι οφειλές του ανέρχονται συνολικά στα πέντε με επτά δισεκατομμύρια ευρώ. Η ρύθμιση θα είναι οριζόντια και θα γίνεται μέσω αυτοματοποιημένης διαδικασίας. Τα κριτήρια βιωσιμότητας θα προκύπτουν με βάση τις ταμειακές ροές, τα μεικτά κέρδη και το αντικείμενο δραστηριότητάς τους. Οι επιχειρήσεις θα έρχονται σε επαφή με τις τράπεζες, θα εξετάζουν όλες τις λύσεις που προσφέρει το πλαίσιο ρυθμίσεων της Τραπέζης της Ελλάδος και στη συνέχεια θα «πακετάρουν» τις οφειλές τους σε τράπεζες, ασφαλιστικά ταμεία και Εφορία, έτσι ώστε να επιτυγχάνεται συνολική αντιμετώπιση.
Τι θα γίνει με όσες επιχειρήσεις έχουν πολύ προσωπικό
Περίπλοκα είναι τα πράγματα σε ό,τι αφορά τις 10.000 επιχειρήσεις με αριθμό απασχολουμένων πάνω από εννέα και συνολικές οφειλές περί τα 33 δισεκατομμύρια ευρώ. Το σχέδιο εδώ δίνει στις τράπεζες τη δύναμη να αποφασίζουν αφενός για τη βιωσιμότητα μιας εταιρίας και την αλλαγή διοίκησης και αφετέρου για το είδος και τα χαρακτηριστικά της ρύθμισης. Προβλέπει μάλιστα η πλειοψηφία των πιστωτών να έχει δικαίωμα να κινηθεί δικαστικά για να επικυρώσει τη ρύθμιση, αν συμφωνούν οι πιστωτές.
Σε κάθε περίπτωση, για τη ρύθμιση απαιτείται το σχέδιο εξυγίανσης να έχει εγκριθεί από το 60% των πιστωτών. Οι λύσεις θα δεσμεύουν όλους τους πιστωτές της εταιρίας, ακόμη κι αν δεν συμμετέχουν όλοι στο σχέδιο εξυγίανσης.
Οι επιπτώσεις για τράπεζες, ασφαλιστικά ταμεία, Εφορία
Οι τράπεζες επιθυμούν να «τρέξει» γρήγορα η ρύθμιση, προκειμένου να «ζωντανέψουν» ξανά όσα το δυνατόν περισσότερα επιχειρηματικά δάνεια γίνεται. Ετσι, τα δανειακά χαρτοφυλάκιά τους θα καταστούν περισσότερο υγιή και θα μπορέσουν στη συνέχεια να «αποδεσμεύσουν» νέα κεφάλαια.
Αυτή τη στιγμή, τα τραπεζικά ιδρύματα έχουν κρατήσει στην άκρη συνολικά 38 δισεκατομμύρια ευρώ για τα περίπου 82 δισεκατομμύρια ευρώ «κόκκινων» δανείων που βρίσκονται στο σύστημα, αν συμπεριληφθούν και τα δάνεια σε ιδιώτες (στεγαστικά, καταναλωτικά).
Προκειμένου να ρυθμιστούν επιτυχώς τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια και να μην «ξανασκάσουν» το επόμενο διάστημα, θεωρείται δεδομένο ότι θα αναγκαστούν να προχωρήσουν σε «κούρεμα».
Εκτιμάται μάλιστα ότι μέσα στο 2015 θα «κουρευτούν» οφειλές άνω των 2 δισεκατομμυρίων ευρώ, τα οποία θα καλυφθούν από τη μελλοντική κερδοφορία τους.
Επίσης, η ρύθμιση για τον αναβαλλόμενο φόρο δίνει κίνητρο στις τράπεζες να προχωρήσουν με τις ρυθμίσεις, καθώς στον τελικό συμψηφισμό θα λαμβάνεται υπόψη και ο αναβαλλόμενος που έχει προκύψει από «κόκκινα» δάνεια και όχι μόνο από το πρόγραμμα PSI.
Τέλος, με την αυστηροποίηση του πλαισίου, οι τραπεζίτες θεωρούν ότι θα καταφέρουν να εντοπίσουν ένα μεγάλο μέρος των «μπαταχτσήδων» και θα ανακτήσουν οφειλές μερικών δισεκατομμυρίων που σήμερα δεν εξυπηρετούνται σκοπίμως και έτσι θα καλύψουν το κενό.
Από την άλλη, οι δημοσιονομικές επιπτώσεις σε Εφορία και ασφαλιστικά ταμεία παραμένουν ακόμη άγνωστες, παρά το γεγονός ότι το σχέδιο ετοιμάζεται εδώ και μήνες. Το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους δεν έχει στείλει ακόμη όλα τα στοιχεία που έχει ζητήσει η τρόικα, προκειμένου να υπολογιστούν οι οικονομικές επιπτώσεις της ρύθμισης στην οικονομία και τον Προϋπολογισμό.
Πολυτίμη Οικονόμου
