Τελεσίγραφο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για το μετρό Θεσσαλονίκης: Εάν έως το τέλος του 2015 δεν έχουν ολοκληρωθεί οι εργασίες που έχουν ενταχθεί στο ΕΣΠΑ, πρέπει να επιστραφούν τα κονδύλια που αγγίζουν το μισό δισ. ευρώ
Με επιστροφή του συνολικού ποσού που έχει διαθέσει για το μετρό Θεσσαλονίκης, ύψους περί το μισό δισ. ευρώ, απειλεί την κυβέρνηση η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, στην περίπτωση που ως το τέλος του 2015 δεν έχουν ολοκληρωθεί οι εργασίες που έχουν ενταχθεί στο ΕΣΠΑ 2007-2013, προϋπολογισμού 181.751.760 ευρώ. Σε επιστολή της Γενικής Διεύθυνσης Περιφερειακής Πολιτικής της Κομισιόν προς τον νέο γενικό γραμματέα Δημοσίων Επενδύσεων Αλέξη Χαρίτση, η κυβέρνηση καλείται να απαντήσει ως τις 15 Μαΐου για τα προβλήματα και τους λόγους για τους οποίους έχουν σταματήσει οι εργασίες στο μετρό Θεσσαλονίκης. Μάλιστα, όπως αναφέρεται στην επιστολή, η Κομισιόν ζητεί πλέον να υποβάλλει η ελληνική πλευρά μηνιαία έκθεση με την πρόοδο των εργασιών (που έχουν σταματήσει πλήρως…) και η πρώτη έκθεση να υποβληθεί εντός του Μαΐου. Στη συγκεκριμένη έκθεση πρέπει επίσης να αναφέρονται οι αιτίες των καθυστερήσεων καθώς και τα μέτρα που έχει λάβει η Αττικό Μετρό για την επίλυση των προβλημάτων, ώστε να προχωρήσουν οι εργασίες.
Στην ουσία η Κομισιόν ζητεί να ολοκληρωθούν ως το τέλος Δεκεμβρίου οι εργασίες σε μια σύμβαση που είναι κυριολεκτικά νεκρή. Οπως είναι γνωστό, η ανάδοχος κοινοπραξία υπό την ΑΕΓΕΚ έχει ζητήσει να αποχωρήσει από το έργο, ενώ ταυτόχρονα έχει εγείρει απαιτήσεις που προσεγγίζουν το μισό δισ. ευρώ. Δεκάδες εκκρεμότητες μεταξύ κοινοπραξίας και Αττικό Μετρό έχουν παραπεμφθεί στη διαιτησία, η οποία έχει εκδώσει σειρά αποφάσεων. Ορισμένες από τις αποφάσεις είναι υπέρ του αναδόχου και κάποιες άλλες υπέρ της Αττικό Μετρό. Η διαδικασία θα σέρνεται επί μήνες και με δεδομένες τις προθέσεις της κοινοπραξίας για αποχώρηση είναι αδύνατο να ολοκληρωθούν οι πρόδρομες εργασίες και οι σήραγγες ως το τέλος Δεκεμβρίου. Ετσι, αν δεν υπάρξει πολιτική συμφωνία με την Κομισιόν, η Ελλάδα θα κληθεί να επιστρέψει περί το μισό δισ. ευρώ.
Οι υπηρεσίες της Γενικής Διεύθυνσης Περιφερειακής Πολιτικής στην επιστολή προς τον Αλέξη Χαρίτση θέτουν ακόμα ένα ζήτημα.
Η συμφωνία
Επισημαίνουν ότι αν δεν έχει απεμπλακεί το έργο τότε πρέπει να απενταχθούν από το επόμενο ΕΣΠΑ (2014-2020) δύο εργολαβίες που είχε εντάξει η προηγούμενη κυβέρνηση. Τον περασμένο Νοέμβριο είχε συμφωνηθεί με την Κομισιόν να ενταχθεί στο επόμενο ΕΣΠΑ μια εργολαβία 76.164.026 ευρώ που αφορούσε εργασίες στη βασική γραμμή του μετρό καθώς και η εργολαβία για την επέκταση προς Καλαμαριά (μόλις 27.034.760 ευρώ, ενώ το κόστος του έργου αγγίζει τα 350.000.000 ευρώ) στην οποία έχει επικρατήσει ο όμιλος ΕΛΛΑΚΤΩΡ. Οι υπηρεσίες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ξεκαθαρίζουν ότι στην περίπτωση που δεν έχει υπάρξει ουσιαστική πρόοδος στις προηγούμενες συμβάσεις τότε πρέπει να απενταχθούν από το νέο ΕΣΠΑ οι επεκτάσεις που συμφωνήθηκαν τον Νοέμβριο.
Η δικαστική απόφαση και οι ευθύνες των φορέων
Στις αρχές Δεκεμβρίου το Διαιτητικό Δικαστήριο στην Αθήνα εξέδωσε απόφαση υπέρ της αναδόχου κοινοπραξίας (ΑΕΓΕΚ-Impregilo-Ansaldo-Seli-Ansaldobreda), για μία από τις εκατοντάδες διαφορές η οποία αφορά την υπόθεση του χρονοδιαγράμματος του έργου. Η διαιτησία αναγνώρισε ότι η παράταση εργασιών ως το τέλος Νοεμβρίου του 2016 αποφασίστηκε μονομερώς από την Αττικό Μετρό. Στη συνέχεια η κοινοπραξία κατέθεσε αίτηση διάλυσης της σύμβασης, με βάση διάταξη νόμου η οποία προβλέπει ότι ο ανάδοχος του έργου μπορεί να διαλύσει τη σύμβαση χωρίς επιπτώσεις δύο χρόνια από την ημερομηνία της οριακής προθεσμίας των εργασιών. Η αίτηση διάλυσης δεν έγινε δεκτή από την Αττικό Μετρό.
Στελέχη του κατασκευαστικού κλάδου υποστηρίζουν ότι απαιτούνται άμεσα πολιτικές πρωτοβουλίες ώστε να απεμπλακεί το κρίσιμο έργο το οποίο δρομολογείται εδώ και δεκαετίες με άγνωστη ημερομηνία ολοκλήρωσης. Οι ίδιοι αποδίδουν ευθύνες και στους τοπικούς φορείς της Θεσσαλονίκης, οι οποίοι κατά καιρούς έχουν βάλει τρικλοποδιές στο έργο με διάφορες αφορμές.
Φώτης Κόλλιας
