Τα συνεχή «είπα ξείπα» των θεσμών που οδήγησαν την Πέμπτη το μεσημέρι τον Τσίπρα να τηλεφωνήσει στον Προκόπη Παυλόπουλο για να τον ενημερώσει
«Τα ρίσκα ανοίγουν δρόμους» είναι η φράση κορυφαίου κυβερνητικού στελέχους που μετείχε στην ελληνική αποστολή στις Βρυξέλλες το προηγούμενο, δραματικό, διαπραγματευτικό τετραήμερο. Κι εξηγεί ότι η υψηλού πολιτικού ρίσκου απόφαση για δημοψήφισμα ήταν για την κυβέρνηση μονόδρομος, επειδή την Παρασκευή το μεσημέρι δόθηκε στον πρωθυπουργό από τους θεσμούς τελεσίγραφο που θα έληγε στο χθεσινό Eurogroup.
Σ΄ αυτήν τη εξέλιξη αποδίδεται η σπουδή του Αλέξη Τσίπρα να συγκαλέσει κυβερνητικό συμβούλιο αμέσως μετά την επιστροφή του στην Αθήνα (στις 8 το βράδυ της Παρασκευής), το οποίο εξελίχθηκε σε υπουργικό συμβούλιο τα μεσάνυχτα, για να εγκριθεί η πρότασή του περί δημοψηφίσματος και να ακολουθήσει το πρωθυπουργικό διάγγελμα τις πρώτες πρωινές ώρες. Ενα διάγγελμα στο οποίο ο Αλέξης Τσίπρας θα έπρεπε να δεσμευτεί ότι, εάν στο δημοψήφισμα βγει «ναι», θα κατέθετε αμέσως την εντολή και θα ξεκινούσαν οι διερευνητικές.
Σύμφωνα με αξιόπιστες κυβερνητικές πηγές, η απόφαση άρχισε να ωριμάζει μετά το «είπα ξείπα» των θεσμών τα μεσάνυχτα της Τρίτης, οπότε και απέρριψαν την ελληνική πρόταση των 8 δισ. ευρώ την οποία είχαν κάνει δεκτή «ως βάση συζήτησης» 24 ώρες νωρίτερα. Η εκτίμηση του κυβερνητικού επιτελείου ότι οι δανειστές κινούνται πλέον ως ενιαίο μέτωπο, αφήνοντας στην άκρη τις (όποιες) κόντρες μεταξύ ΔΝΤ και ευρωπαϊκού πυλώνα, εντάθηκε στην πρώτη συνάντηση του κ. Τσίπρα με τους Λαγκάρντ – Γιούνκερ – Ντράγκι το μεσημέρι της Τετάρτης. «Ο κύβος ερρίφθη» λένε μετά την τρίτη ανεπιτυχή συνάντηση το μεσημέρι της Πέμπτης. Ηταν η στιγμή που ο κ. Τσίπρας επικοινώνησε τηλεφωνικά με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας (σ.σ.: κίνηση που πυροδότησε εκλογικά σενάρια) και τον ενημέρωσε για τις εξελίξεις – ενδεχομένως και για τις προθέσεις του.
Η τρίτη προσπάθεια
Οι ίδιες κυβερνητικές πηγές μιλούσαν ήδη από τα μισά της εβδομάδας για «την τρίτη προσπάθεια παγίδευσης της κυβέρνησης», εμφανίζοντας ως δεύτερη την κίνηση του Ζ. Κ. Γιούνκερ να επιδώσει στον κ. Τσίπρα την πεντασέλιδη σκληρή πρόταση των θεσμών ως απάντηση στο 47σελιδο ελληνικό κείμενο και ως πρώτη τη συμφωνία της 20ής Φεβρουαρίου, η οποία δεν συνοδεύθηκε από χρηματοδότηση και φτάσαμε (κατά δημόσια ομολογία του πρωθυπουργού) στην ταμειακή ασφυξία.
Ετσι κι αλλιώς, στο πρωθυπουργικό επιτελείο είχαν φτάσει ξεκάθαρα τα μηνύματα σημαντικού αριθμού βουλευτών του ΣΥΡΙΖΑ («περί τους 30») ότι δεν θα ψήφιζαν μία συμφωνία με επώδυνα μέτρα – ακόμη κι αν είχε αναφορά στο χρέος. Η δημόσια παρέμβαση του Αντώνη Σαμαρά την Τετάρτη για «μεταβατική κυβέρνηση με άλλον πρωθυπουργό» έβγαλε στο φως -όπως λένε κυβερνητικά στελέχη- σενάρια «πολιτικής εκτροπής».
Κατά το Μαξίμου, η κυβέρνηση «δεν πέταξε το μπαλάκι» στον λαό. «Εμείς είπαμε το μεγάλο όχι, απορρίπτοντας τις προτάσεις των δανειστών» λένε, θεωρώντας «τελευταία απόρριψη», το μεσημέρι της Παρασκευής, αυτή του σχεδίου για την πεντάμηνη παράταση με χρηματοδότηση «τόσο όσο» να αποπληρώνονται τα ευρωομόλογα και οι δόσεις στο ΔΝΤ.
Κι αυτό διότι οι τηλεφωνικές και οι διά ζώσης επαφές των Ευρωπαίων ηγετών και αξιωματούχων συνεχίζονταν με αμείωτους ρυθμούς μέχρι χθες τη νύχτα. Ο κ. Τσίπρας, μάλιστα, μίλησε πρωί πρωί με τον κ. Γιούνκερ («σε πολύ καλό κλίμα»), ενώ ο επίτροπος Πιερ Μοσκοβισί επέμεινε στην ανάγκη νέων προσπαθειών «για να βρεθεί λύση».
Πλέον, «το “συμφωνία πάση θυσία” των δημοσκοπήσεων θα κριθεί στις κάλπες» λένε. Εάν δεν συμβεί το νέο απρόοπτο (θετικό ή αρνητικό), που θα στείλει και αυτήν την απόπειρα δημοψηφίσματος στις ελληνικές καλένδες.
Μαρίνα Μάνη
