Στην Ελλάδα υπάρχει τεράστιο πρόβλημα με τους εξαρτημένους από τα ναρκωτικά, τα τυχερά παιχνίδια και το αλκοόλ. Και υπάρχουν πολλοί οργανισμοί που προσπαθούν να βοηθήσουν τα άτομα αυτά να βγουν από την εξάρτησή τους. Ενας από αυτούς είναι το ΚΕΘΕΑ (Κέντρο Θεραπείας Εξαρτημένων Ατόμων).
Δραστηριοποιείται σε όλη την Ελλάδα με κοινότητες απεξάρτησης, συμβουλευτικές επιτροπές και ψυχοδιαγνωστικά κέντρα ακόμα και μέσα στις φυλακές. Τελευταία έφτιαξε και τις περίφημες ομάδες street work, από εξειδικευμένους θεραπευτές που διεισδύουν στα κέντρα χρήσης με σκοπό να πείσουν τους χρήστες -αν μη τι άλλο- να χρησιμοποιήσουν καθαρά εργαλεία στη χρήση για να περιοριστούν οι αρρώστιες. Δουλειά ζόρικη, που δεν μπορεί να την κάνει όλος ο κόσμος. Διατηρεί κέντρα σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη, όπου μπορούν οι απελπισμένοι χρήστες να βρουν λίγο φαγάκι, να κάνουν μπάνιο και να πλύνουν τα ρούχα τους, χωρίς κανείς να τους ζητήσει τίποτα. Για να πας για απεξάρτηση στο ΚΕΘΕΑ, πρέπει να το θέλεις ο ίδιος. Κανένας δεν θα σε πάει με το ζόρι και κανένας δεν θα σε κλειδώσει εκεί μέσα.
Οι κοινότητες του ΚΕΘΕΑ είναι στεγνές, δηλαδή δεν υπάρχουν στη θεραπεία καθόλου ναρκωτικά, υποκατάστατα, ούτε καν ψυχοφάρμακα που κατευνάζουν τα πάθη. Πρέπει να ξέρετε, αγαπητοί μου αναγνώστες, ότι η αποτοξίνωση του σώματος από τα ναρκωτικά είναι θέμα ημερών άντε εβδομάδων. Αυτό που χρειάζεται υπερβολική δουλειά είναι ο ψυχισμός του χρήστη. Οταν μπαίνει κάποιος στη χρήση, στην αρχή νιώθει καλά, ότι δεν έχει ανάγκη την οικογένειά του, τους φίλους του, τον/τη σύντροφό του. Βρίσκει μια άλλη κοινωνία με άλλα πρότυπα, μπαίνει μέσα σ’ αυτή και θεωρείται ήρωας. Εγκληματεί για τη δόση του. Είναι στο περιθώριο. Μισεί την κοινωνία, γιατί τη θεωρεί υπεύθυνη για την κατάστασή του, μισεί την οικογένειά του και όλο και απομονώνεται. Η δύσκολη, λοιπόν, θεραπεία είναι η επανακοινωνικοποίηση, η συμμετοχή σε δραστηριότητες ομαδικές, ο σεβασμός του ατόμου προς το άτομο. Και όσο κι αν σας φαίνεται περίεργο, αυτή η θεραπεία παίρνει χρόνια. Κάποια στιγμή ο χρήστης γίνεται πρώην χρήστης. Βλέπει εμφανώς τις αλλαγές. Μπορεί πια να αγαπήσει και να αγαπηθεί.
Πετυχαίνουν οι θεραπείες στις κοινότητες, αλλά όχι πάντα, γιατί υπάρχει και ο υποτροπιασμός. Μέχρι τη στιγμή που είσαι στις κοινότητες, το σύστημα δουλεύει καλά. Η μεγάλη μαγκιά είναι να συνεχίσεις και μετά την έξοδο. Το βασικό μέσο στήριξης ενός «αποφοίτου» από το ΚΕΘΕΑ είναι η δουλειά. Ολα αυτά τα αγόρια και τα κορίτσια που αποτοξινώθηκαν και βρήκαν δουλειά άρχισαν τη ζωή από την αρχή, πέτυχαν 100% τους σκοπούς τους. Στα έξι χρόνια που είμαι εθελοντής σε αυτές τις κοινότητες είδα, με βουρκωμένα μάτια, παιδιά να παντρεύονται, να βγάζουν βόλτα τα παιδιά τους, να ερωτεύονται.
Την προηγούμενη Κυριακή, στο θέατρο, στο κάστρο της Καβάλας, έγινε μια γιορτή, όπου 155 απεξαρτημένοι νέοι βγήκαν στην κοινωνία. Ολοι είχαν να πουν χίλια «ευχαριστώ» για τον πατέρα, τη μάνα, τον φίλο, τους θεραπευτές, αλλά και το ΚΕΘΕΑ. Ημουν κι εγώ εκεί και θαύμαζα αυτά τα παιδιά. Ενας είχε το θάρρος να κάνει πρόταση γάμου μπροστά σε χίλιους ανθρώπους στην κοπέλα του. Ηταν μαζί στην κοινότητα. Εκεί γνωρίστηκαν, εκεί ερωτεύτηκαν, εκεί στήριξαν ο ένας τον άλλον.
Μία φορά τον χρόνο γίνονται οι αποφοιτήσεις του ΚΕΘΕΑ, κάθε φορά σε άλλη πόλη. Το κορυφαίο γεγονός είναι ότι 155 άνθρωποι τελείωσαν τα νταλαβέρια με τα ναρκωτικά. Δεν ξέρω αν σας ακούγονται πολλοί ή λίγοι, μα είναι περισσότεροι αυτοί που δεν τα έχουν καταφέρει, αλλά που εξακολουθούν να προσπαθούν. Γιατί, όπως είπε και ένας από αυτούς, δεν είναι κακό να πέφτεις κάτω, είναι κακό να μη θέλεις να σηκωθείς.
Εφυγα πριν τελειώσει η τελετή, μέσα στο σκοτάδι. Είδα τα παιδιά από την κοινότητα που δουλεύω και μόνο αυτά είδαν τα βουρκωμένα μάτια μου. Χιλιάδες άτομα έξω κλέβουν το πορτοφόλι της μάνας και του πατέρα τους και φτάνουν σε μεγάλα εγκλήματα για μία δόση της παραμύθας. Εχουν χάσει το νόημα της ζωής, γιατί δεν βρέθηκε κανένας να τα πάρει και να τα πάει σε μια κοινότητα. Οχι για να μπουν οπωσδήποτε μέσα, αλλά για να ακούσουν δυο καινούργιες λέξεις για τη λύση στο θέμα τους.
Παρά τη φόρτισή μου, ήθελα να σας πω ότι η Ελλάδα έχει μεγάλο πρόβλημα και με τον τζόγο και δεν αναφέρομαι μόνο στα χαρτιά και στο καζίνο, αλλά και στα τυχερά παιχνίδια που ελέγχει το κράτος. Είναι παράξενη η νομοθεσία στην Ελλάδα. Υπάρχουν οικογένειες που δεν έχουν να φάνε γιατί κάποιο από τα μέλη προσδοκά κέρδος από τυχερό παιχνίδι -που δεν θα έρθει όμως ποτέ- και δεν μπορεί να ξεφύγει από το πάθος του. Το ίδιο γίνεται και με το αλκοόλ.
Αγαπητοί μου αναγνώστες, όλα αυτά τα ιδρύματα και οι οργανώσεις που προσπαθούν να θεραπεύσουν εξαρτημένους εξαρτώνται από τις χρηματοδοτήσεις και την ενίσχυση του κράτους. Σε σπάνιες περιπτώσεις είναι και τα ευρωπαϊκά προγράμματα που βοηθούν. Δυστυχώς, οι πόροι του κράτους έχουν μηδενιστεί και το ΚΕΘΕΑ και οι άλλες οργανώσεις υπάρχει περίπτωση να κλείσουν και να μη λειτουργήσουν ποτέ ξανά. Αυτό θα κοστίσει πολύ ακριβά στην ελληνική κοινωνία.
Από τον
Ηλία Μαμαλάκη
