Ηθικές αντιδράσεις για την ουσία που ενισχύει τις νοητικές ικανότητες
Το πρώτο -ασφαλές- χάπι που ενισχύει την εξυπνάδα είναι γεγονός όπως ανακοίνωσαν επιστήμονες από τα πανεπιστήμια της Οξφόρδης και του Χάρβαρντ, με βάση μελέτη τους που δημοσιεύεται στην επιθεώρηση «European Neuropsychopharmacology». Ετσι έδωσαν ουσιαστικά το πράσινο φως για τη χρήση του ως ενισχυτικού των νοητικών ικανοτήτων.
Οι αντιδράσεις όμως για το πρώτο χάπι εξυπνάδας (περιέχει τη δραστική ουσία μοδαφινίλη) είναι τεράστιες, με πολλούς να ανησυχούν σχετικά με το ποιο μπορεί να είναι το μέλλον μιας κοινωνίας τα μέλη της οποίας ντοπάρονται για να αυξήσουν την ευφυΐα τους.
Η μοδαφινίλη χρησιμοποιείται ήδη για την καταπολέμηση της ναρκοληψίας και άλλων σοβαρών διαταραχών ύπνου, ιδιαίτερα σε ανθρώπους που εργάζονται βράδυ, καθώς ενισχύει την ετοιμότητα του μυαλού. Το χρησιμοποιούν επίσης πιλότοι της πολεμικής αεροπορίας, που θέλουν να παραμείνουν συγκεντρωμένοι σε μεγάλες αποστάσεις και φοιτητές που ετοιμάζονται να δώσουν εξετάσεις.
Μάλιστα μελέτες στη Βρετανία έδειξαν ότι ένας στους τέσσερις φοιτητές κορυφαίων πανεπιστημίων (όπως είναι και της Οξφόρδης, που συνυπογράφει την έρευνα) χρησιμοποιούν τη μοδαφινίλη συστηματικά στη διάρκεια των εξετάσεων!
Οι ερευνητές ουσιαστικά συνέκριναν 24 μελέτες (μεταξύ 1990 και 2014) για την εν λόγω δραστική ουσία, καταλήγοντας στο συμπέρασμα πως πράγματι βελτιώνει την ικανότητα λήψης αποφάσεων, επίλυσης προβλημάτων, ακόμη και τη δημιουργική σκέψη! Από την άλλη, κρίθηκε «ασφαλής» να λαμβάνεται για μικρό χρονικό διάστημα, καθώς τα ερευνητικά δεδομένα δεν επιτρέπουν να αποφανθούν οι επιστήμονες σχετικά με τις πιθανές παρενέργειες από μακροχρόνια χρήση.
Τέτοιες παρενέργειες έχει -για παράδειγμα- η ριταλίνη, ένα άλλο σκεύασμα που συνταγογραφείται για την καταπολέμηση του Συνδρόμου Ελλειμματικής Υπέρ-κινητικής Προσοχής (ADHD) Ανηλίκων, κυρίως στις ΗΠΑ, η χρήση του οποίου έχει προκαλέσει τεράστιες αντιδράσεις εντός και εκτός ιατρικής κοινότητας. Πάντως και για τη μοδαφινίλη έχουν αναφερθεί κάποιες παρενέργειες, όπως πονοκέφαλοι, ναυτία και άγχος.
Τα ηθικά διλήμματα για τη χρήση «φαρμάκων εξυπνάδας» παραμένουν τεράστια. Πόσο εύκολα μπορούν να μπουν όρια σε κάτι που «βελτιώνει τις επιδόσεις», άρα σε κάνει πιο ανταγωνιστικό; Γιατί πρέπει και η νοημοσύνη να τύχει ιατρικής ενίσχυσης; Μετά την τεχνητή νοημοσύνη, η εποχή της συνταγογραφούμενης νοημοσύνης βρίσκεται προ των πυλών.
