Η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ, που είναι λαλίστατη σε εξαγγελίες περί σκληρής διαπραγμάτευσης με τους δανειστές, έχει «ξεχάσει», εδώ και 10 ημέρες, να αντιδράσει σε μια απόφαση μείζονος οικονομικού, αμυντικού και κοινωνικού ενδιαφέροντος. Δεν έχει ψελλίσει ούτε λέξη για την ξαφνική απόφαση της Κομισιόν να ζητήσει από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο την επιβολή προστίμου 6.600.600 ευρώ στην Ελλάδα (συν 35.000 ευρώ προσαύξηση για κάθε ημέρα καθυστέρησης) λόγω μη συμμόρφωσης σε απόφαση του 2008 για την ανάκτηση ενισχύσεων 250.000.000 ευρώ που είχαν δοθεί στα Nαυπηγεία Σκαραμαγκά.
Τα παλαιότερα αίτια της κρίσης στον ναυπηγικό κλάδο (Σκαραμαγκάς, Ελευσίνα, Νεώριο και οι επισκευαστικές μονάδες του Περάματος) δεν αποτελούν, ασφαλώς, ευθύνη του ΣΥΡΙΖΑ. Το ΠΑΣΟΚ του 1981-1989 πρωταγωνίστησε στις κρατικοποιήσεις, ενώ πίστευε ότι οι επιδοτήσεις, που χορήγησαν από το 1994 ως το 2001 η τότε ΕΤΒΑ και το Πολεμικό Ναυτικό, θα ξεχνιούνταν, όταν ο Σκαραμαγκάς αγοράστηκε από τη γερμανική HDW «πακέτο» με το υπερ-σκανδαλώδες πρόγραμμα των υποβρυχίων.
Αντίθετα, η σημερινή κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ – ΑΝ.ΕΛ. ευθύνεται, επειδή ολιγωρεί και δεν αντιμετωπίζει τις συνέπειες του μνημειώδους «νόμου Βενιζέλου» του 2010. Ο τότε υπουργός Εθνικής Αμυνας και μετέπειτα Οικονομικών (ο γνωστός μετριόφρων, που δήλωνε ότι «το θέμα μου δεν ήταν να βάλω τα προσόντα μου στον τόκο και να περιμένω να καταστραφεί η χώρα για να γίνω πρωθυπουργός») έχει εμπλέξει την εθνική οικονομία και την εθνική άμυνα σε έναν πραγματικό λαβύρινθο επί σχεδόν έξι χρόνια. Επί ημερών Βενιζέλου απαγορεύτηκε στον Σκαραμαγκά η ναυπήγηση εμπορικών πλοίων, πολυτελών γιοτ ή και ελαφρών ιστιοπλοϊκών, ενώ, με μια διασταλτική ερμηνεία των κανόνων ανταγωνισμού από την Κομισιόν, αποκλείστηκε και από την ανάληψη παραγγελιών πολεμικών πλοίων τρίτων (μη μελών της Ε.Ε.) χωρών. Αν και οι απαγορεύσεις δεν αφορούσαν τα ναυπηγεία Ελευσίνας – Νεωρίου, που βρίσκονταν ήδη στα πρόθυρα της αίτησης προσωρινής προστασίας από τους πιστωτές, τα ώθησε ταχύτερα στην πτώχευση, αφού το πολεμικό ναυτικό καμιάς τρίτης χώρας δεν θα διακινδύνευε παραγγελίες σε χώρα με ασαφείς κανόνες.
Τον Οκτώβριο του 2011, ο τότε υπουργός Εθνικής Αμυνας Π. Μπεγλίτης προσπάθησε να αναστείλει, τουλάχιστον, τη διασταλτική ερμηνεία της Κομισιόν, αλλά τον πρόλαβε η πτώση της κυβέρνησης Παπανδρέου. Τον δε Μάιο του 2014, η «λύση Αβραμόπουλου» επέφερε ανακωχή με τους ιδιοκτήτες του Σκαραμαγκά και επέτρεψε στο Πολεμικό Ναυτικό να διαθέτει άλλα τρία -υπερσύγχρονα- υποβρύχια στο Αιγαίο σε διάστημα μόλις δύο ετών.
Η Ελλάδα χάνει δισεκατομμύρια από τις μη ναυπηγήσεις και η σημερινή κατάσταση δημιουργεί τρία σημαντικά ερωτήματα:
Πρώτον, γιατί το Μαξίμου και τα συναρμόδια υπουργεία Οικονομικών και Ανάπτυξης σιωπούν, ωθώντας μόνο τον Πάνο Καμμένο σε αντιπαράθεση με τον Σκαραμαγκά και προκαλώντας προσφυγή κατά της Ελλάδας στο Διεθνές Κέντρο της Παγκόσμιας Τράπεζας για την Επίλυση Επενδυτικών Διαφορών (ICSID); Το υπουργείο Εθνικής Αμυνας και το Πολεμικό Ναυτικό είναι πελάτες και όχι οι εποπτεύοντες των ναυπηγικών μονάδων που (υπο)λειτουργούν στη χώρα, οπότε οι υπουργοί του ΣΥΡΙΖΑ είναι οι έχοντες την κύρια ευθύνη.
Δεύτερον, πιστεύει η κυβέρνηση στο «εξωτικό» σενάριο συνένωσης (μέσω εθνικοποίησης) όλων των ναυπηγείων και εξαγοράς τους από την Κίνα; Το Πεκίνο δεν ενδιαφέρθηκε ούτε για το Θριάσιο Πεδίο με τις μικροεκκρεμότητες, και θα αντιπαρατεθεί με την Ε.Ε. για τα ναυπηγεία; Εγκυρες πηγές στις Βρυξέλλες βεβαιώνουν ότι η κινεζική ηγεσία ανέφερε πρόσφατα στον πρόεδρο Γιούνκερ ότι ως τα τέλη του 2016 θα μελετηθεί η επενδυτική συμφωνία με την Ε.Ε. και ίσως μετά το 2017 εξεταστούν επιχειρηματικές προτάσεις. Οι ίδιες πηγές προσθέτουν ότι το Πεκίνο παρακολουθεί, στενότατα, ακόμα και τις επιπτώσεις του μεταναστευτικού – προσφυγικού προβλήματος!
Τρίτον, πώς και πότε θα αντιδράσει η Ελλάδα στην πρωτοβουλία της Κομισιόν για την αναβίωση των προστίμων του 2008; Ακούγονται ήδη κριτικές φωνές ότι ίσως το Μαξίμου διευκολύνεται από τις κινήσεις της Κομισιόν, επειδή η (πιθανότατη πια) πλήρης πτώχευση του κλάδου θα χρεώσει τους χιλιάδες νέους ανέργους στους «κακούς Ευρωπαίους» και όχι στην κυβέρνηση.
Ομως, αν όντως γίνει «πολιτική» διαπραγμάτευση, η ελληνική πλευρά μπορεί να αξιοποιήσει τη μονομερή αποχώρηση της Κομισιόν από το, επί Ευ. Βενιζέλου, συμβιβαστικό πλαίσιο, διεκδικώντας επωφελείς ρυθμίσεις.
* Εκδότης του περιοδικού «Αμυνα & Διπλωματία» και σύμβουλος ξένων εταιριών μελέτης επιχειρηματικού ρίσκου για τη ΝΑ Ευρώπη.
