Ψηφιακή καταγραφή, φοροαπαλλαγές και αξιοποίηση ακινήτων για στεγαστική πολιτική υπέρ ευάλωτων νοικοκυριών
Ένα σημαντικό νομοσχέδιο για την αξιοποίηση των ανενεργών κοινωφελών ιδρυμάτων και των σχολαζουσών κληρονομιών ετοιμάζει το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, με στόχο να δώσει τέλος σε δεκαετίες αδράνειας και να κατευθύνει τα διαθέσιμα περιουσιακά στοιχεία σε κοινωνικά ωφέλιμες δράσεις, με αιχμή τη στεγαστική πολιτική.
Το σχέδιο νόμου αναμένεται να κατατεθεί στη Βουλή πριν το τέλος του 2025, ενώ αποτελεί μία από τις κεντρικές μεταρρυθμίσεις του οικονομικού επιτελείου υπό τον Κυριάκο Πιερρακάκη.
Χιλιάδες αδρανείς περιουσίες
Όπως αποκάλυψε ο υπουργός, έχουν ήδη καταγραφεί περίπου 2.000 αδρανή ιδρύματα και 7.000 σχολάζουσες κληρονομιές που παραμένουν ανεκμετάλλευτες. Πρόκειται για τεράστιο όγκο περιουσίας — κυρίως ακίνητα, οικόπεδα και κεφάλαια — τα οποία είτε δεν έχουν διαχειριστή είτε παραμένουν μπλεγμένα σε δικαστικές και γραφειοκρατικές διαδικασίες.
Τη διαχείριση θα αναλάβει ένας νέος οργανισμός, σε συνεργασία με τη δικαιοσύνη, που θα έχει ως αποστολή την αποτίμηση και αξιοποίηση του «στοκ» αυτών των περιουσιών, με προτεραιότητα σε κοινωνικές ανάγκες όπως η στέγαση νέων και ευάλωτων ομάδων.
«Ειδικά όταν η αγορά κατοικίας αντιμετωπίζει τεράστιες πιέσεις, δεν μπορούμε να αφήνουμε περιουσίες να λιμνάζουν», σχολίασε χαρακτηριστικά ο κ. Πιερρακάκης.
Τι προβλέπει το νομοσχέδιο
Αξιοποίηση ακινήτων κοινωφελών περιουσιών
Τα ακίνητα θα μπορούν να χρησιμοποιούνται για στεγαστικά προγράμματα, με κοινωνικά κριτήρια και ευνοϊκή μέριμνα για ευάλωτα νοικοκυριά.
Φορολογικά κίνητρα για ενεργά ιδρύματα
Μείωση φόρου εισοδήματος κατά 50% το 2026 και πλήρης κατάργηση από το 2027.
Απαλλαγή από φόρο δωρεάς και κληρονομιάς, προκειμένου να ενισχυθεί η βιωσιμότητα και η κοινωνική δράση τους.
Απλοποίηση ΦΠΑ στις δωρεές
Δεν θα απαιτείται πλέον έγκριση από υπουργούς για συγκεκριμένες κατηγορίες δωρεών, μειώνοντας δραστικά τη γραφειοκρατία.
Ψηφιακό Μητρώο Κοινωφελών Περιουσιών
Δημιουργείται ενιαίο ηλεκτρονικό μητρώο, στο οποίο θα καταγράφονται όλα τα ιδρύματα και οι περιουσίες τους, με πλήρη διαφάνεια και διασύνδεση με τα υπόλοιπα μητρώα του Δημοσίου.
Απλοποίηση σύστασης και λειτουργίας ιδρυμάτων
Οι διαδικασίες ίδρυσης, εποπτείας και ελέγχου θα απλοποιηθούν, ώστε οι φορείς να επικεντρωθούν στο κοινωφελές έργο τους και όχι στη γραφειοκρατία.
Πλαίσιο αναδιάρθρωσης
Θεσπίζεται μηχανισμός αναδιοργάνωσης ιδρυμάτων με οικονομικά προβλήματα, ώστε να διασφαλίζεται η συνέχεια του έργου τους και η βιώσιμη διαχείριση.
Ψηφιακή εποπτεία και ταχεία απονομή πόρων
Με την εφαρμογή των νέων ψηφιακών μητρώων (για κοινωφελείς περιουσίες και σχολάζουσες κληρονομιές):
Οι υπηρεσίες θα έχουν άμεση πρόσβαση σε δημοτολογικά και περιουσιακά στοιχεία.
Θα επιταχύνεται η καταβολή ποσών σε υποτρόφους, δικαιούχους βοηθημάτων και προμηθευτές.
Θα ενημερώνονται αυτόματα τα μητρώα του Δημοσίου για περιπτώσεις θανάτων, ύπαρξης κληρονόμων ή περιουσιών υπέρ του Δημοσίου.
