Μια δεκατετράχρονη μαχαιρώνει συμμαθήτριά της μέσα στο σχολείο. Οχι σε σκοτεινό σοκάκι, όχι «εκτός πλαισίου», αλλά εντός του χώρου που -υποτίθεται ότι- αποτελεί καταφύγιο, παρέχει παιδεία και ασφάλεια. Αν αυτό δεν είναι κατακόκκινο σήμα κινδύνου, τότε απλώς αρνούμαστε να ακούσουμε.
Αλλη μία φορά θα σπεύσουμε να μιλήσουμε για «μεμονωμένο περιστατικό», για «παιδική παραβατικότητα», για «δύσκολες οικογενειακές συνθήκες». Λες και η επανάληψη της φρίκης μπορεί να βαφτιστεί εξαίρεση. Λες και οι λέξεις αρκούν για να κουκουλώσουν την πραγματικότητα. Τη χάσαμε την μπάλα, αγαπητοί… Ως κοινωνία, ως κράτος, ως ενήλικες.
Χάσαμε την μπάλα, όταν αποσυρθήκαμε από τον ρόλο μας και τον αντικαταστήσαμε με τον φόβο μήπως «παρεξηγηθούμε». Οταν φοβηθήκαμε να βάλουμε όρια για να μη χαρακτηριστούμε «αυταρχικοί». Οταν επιτρέψαμε σε παιδιά να μεγαλώνουν μέσα σε έναν συνεχή βομβαρδισμό βίας, στις οθόνες, στα κινητά, στον δημόσιο λόγο, και μετά προσποιηθήκαμε ότι το σχολείο μπορεί να λειτουργήσει ως αποστειρωμένη νησίδα κανονικότητας.
Τα παιδιά δεν γεννιούνται με το μαχαίρι στο χέρι. Το πιάνουν, όταν κανείς δεν τους μαθαίνει να διαχειρίζονται τον θυμό τους. Οταν δεν υπάρχουν δομές πρόληψης, ψυχολόγοι στα σχολεία, κοινωνικοί λειτουργοί με χρόνο και αρμοδιότητες. Οταν οι εκπαιδευτικοί αφήνονται μόνοι, χωρίς στήριξη, χωρίς εργαλεία, με μοναδική οδηγία να διαχειριστούν την κατάσταση. Και όλοι θυμόμαστε την ευθύνη μας μόνον κατόπιν εορτής! Μετά το αίμα. Μετά τα περιπολικά. Μετά τις δηλώσεις συμπάθειας και τις υποσχέσεις για «άμεσες παρεμβάσεις», δηλώσεις που σβήνουν, μόλις σβήσουν και οι προβολείς. Η πρόληψη δεν γράφει τίτλους. Η αδράνεια, όμως, γράφει ιστορίες τρόμου.
Ας σταματήσουμε να κρυβόμαστε πίσω από την ηλικία των δραστών. Η ανηλικότητα δεν ακυρώνει τη βία ούτε μας απαλλάσσει από την ευθύνη να τη σταματήσουμε από το να μας πνίξει. Το σχολείο δεν μπορεί να είναι «το σπίτι του τρόμου». Αν γίνει, τότε δεν αποτύχαμε απλώς. Παραδώσαμε απροστάτευτα τα παιδιά μας στο χάος.
Δεν φταίνε μόνο οι γονείς. Ούτε μόνο το σχολείο. Φταίει ένα σύστημα που αντιδρά μετά την τραγωδία, όχι πριν. Που μιλά για πρόληψη, αλλά δεν την εφαρμόζει. Που αφήνει εκπαιδευτικούς μόνους, δομές ψυχικής υγείας υποστελεχωμένες και παιδιά να παίζουν με μαχαίρια, αντί με λέξεις.
Αν μία μαχαιριά μέσα σε σχολείο δεν μας ταρακουνά, τότε πράγματι χάσαμε την μπάλα. Και αν συνεχίσουμε να τη χάνουμε, το επόμενο χτύπημα δεν θα είναι απλώς είδηση. Θα είναι συνενοχή. Αν μια μαχαιριά μέσα σε σχολική αίθουσα δεν μας ξυπνά, τότε, ναι, χάσαμε την μπάλα! Και το χειρότερο; Συνεχίζουμε να παίζουμε σαν να μη συμβαίνει τίποτα.
Η ΑΚΙΣ
