Οι υπηρεσίες δυσκολεύονται να ανταποκριθούν στις αυξημένες ανάγκες των πολιτών
Η έλλειψη προσωπικού στους δήμους της χώρας είναι ένα χρόνιο και σοβαρό πρόβλημα που επηρεάζει άμεσα την καθημερινή ζωή των πολιτών και την ομαλή λειτουργία της Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Από τη διαχείριση των υποδομών και την καθαριότητα μέχρι τις κοινωνικές υπηρεσίες και την υλοποίηση έργων οι συνέπειες της υποστελέχωσης γίνονται όλο και πιο αισθητές, προκαλώντας σοβαρές δυσκολίες για εργαζομένους και πολίτες.
Τα τελευταία χρόνια οι δήμοι έχουν αναλάβει νέες αρμοδιότητες, ενώ οι ανάγκες των κατοίκων και των επισκεπτών συνεχώς αυξάνονται, ιδίως σε τουριστικές περιοχές και μεγάλα αστικά κέντρα. Σύμφωνα με στοιχεία της Κεντρικής Ενωσης Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ), περίπου το 30% των οργανικών θέσεων παραμένουν κενές, με ορισμένες περιοχές, όπως τα νησιά και οι ορεινές περιοχές, να φτάνουν και στο 50% υποστελέχωσης. Η κατάσταση αυτή δυσχεραίνει την καθημερινή λειτουργία των υπηρεσιών και επιβαρύνει τους ήδη ελάχιστους υπαλλήλους που παραμένουν στις θέσεις τους.
Η καθαριότητα των δήμων αποτελεί ένα από τα πιο εμφανή πεδία όπου η υποστελέχωση γίνεται ορατή. Στα νησιά των Κυκλάδων, όπως η Μύκονος και η Σαντορίνη, οι εργαζόμενοι στις υπηρεσίες καθαριότητας αναγκάζονται να εργάζονται υπερωριακά, προσπαθώντας να καλύψουν τις ανάγκες χιλιάδων επισκεπτών κατά την τουριστική περίοδο. Οι δρόμοι, οι πλατείες και οι παραλίες γεμίζουν σκουπίδια και οι πολίτες συχνά παραπονιούνται για καθυστερήσεις στην αποκομιδή, ενώ οι εργαζόμενοι κάνουν υπερπροσπάθειες για να ανταποκριθούν στα καθήκοντά τους.
Παράλληλα, οι τεχνικές υπηρεσίες των δήμων αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα. Σε μεγάλες πόλεις και νησιωτικούς προορισμούς η συντήρηση δρόμων, πλατειών, σχολικών κτιρίων, αθλητικών εγκαταστάσεων και δημόσιων χώρων καθίσταται δύσκολη υπόθεση λόγω των ελλείψεων σε μηχανικούς, τεχνικούς και εργάτες. Στη Ρόδο, στην Κέρκυρα, στα Χανιά και στο Ηράκλειο οι καθυστερήσεις στα έργα συντήρησης γίνονται αντιληπτές καθημερινά από τους κατοίκους και τους επισκέπτες. Οι κοινωνικές υπηρεσίες των δήμων που απευθύνονται σε ηλικιωμένους, παιδιά, ΑμεΑ και ευάλωτες ομάδες πλήττονται, επίσης, από την υποστελέχωση.
Στην Καλαμάτα, στην Πάτρα και την Ηγουμενίτσα, οι υπηρεσίες παιδικών σταθμών και κοινωνικής πρόνοιας δυσκολεύονται να ανταποκριθούν στις ανάγκες των ωφελουμένων. Οι πολίτες συχνά περιμένουν εβδομάδες για να εξυπηρετηθούν, ενώ οι υπάλληλοι καλούνται να καλύψουν κενά με υπερβολική πίεση.
Η διοίκηση των δήμων δεν μένει ανεπηρέαστη. Στον Πειραιά και άλλους μεγάλους αστικούς δήμους, οι καθυστερήσεις στη διαχείριση εγγράφων, αδειών και γραφειοκρατικών διαδικασιών γίνονται εμφανείς, επηρεάζοντας την καθημερινή εξυπηρέτηση των πολιτών και των επιχειρήσεων. Οι λιγοστοί υπάλληλοι προσπαθούν να καλύψουν πολλά ταυτόχρονα καθήκοντα, γεγονός που οδηγεί σε υπερφόρτωση και μειωμένη αποτελεσματικότητα.
Στα νησιά
Ιδιαίτερα έντονο είναι το πρόβλημα στους νησιωτικούς δήμους, όπου οι δυσκολίες πρόσληψης και διατήρησης προσωπικού πολλαπλασιάζονται. Στη Σαντορίνη, στη Μύκονο και τη Θήρα η τουριστική κίνηση αυξάνει κατά πολύ τις απαιτήσεις για καθαριότητα, κυκλοφοριακή διαχείριση και ασφάλεια. Οι λίγες διαθέσιμες ομάδες εργαζομένων αναγκάζονται να εργάζονται συνεχώς, ενώ οι πολίτες και οι επισκέπτες παρατηρούν τις καθυστερήσεις και την αδυναμία άμεσης ανταπόκρισης.
Οι δήμοι των Δωδεκανήσων, όπως η Ρόδος και η Κως, αντιμετωπίζουν παρόμοια προβλήματα. Οι ανάγκες σε καθαριότητα, τεχνική συντήρηση και κοινωνικές υπηρεσίες αυξάνονται δραματικά κατά την τουριστική περίοδο, όμως η στελέχωση παραμένει χαμηλή. Η κατάσταση αυτή προκαλεί έντονη πίεση στους εργαζομένους, οι οποίοι συχνά αναγκάζονται να αναλαμβάνουν περισσότερα καθήκοντα από όσα προβλέπει η οργανική τους θέση.