Δεν μπορεί να αποκλείσει κανείς την πιθανότητα ο πρόεδρος Τραμπ να προλάβει αυτά που επιθυμεί να κατακτήσει, αλλά σήμερα παίζει με μειονέκτημα έδρας
Το πρόβλημα που έχει όλος ο δυτικός κόσμος είναι πως πιστεύει βαθύτατα ότι η ήπειροί μας, Ευρώπη, Αμερική και Αυστραλία, εξακολουθούν να είναι ο ομφαλός της Γης. Και πως η Ανατολή είναι ένα σκοτεινό, ανελεύθερο, οπισθοδρομικό μέρος του κόσμου, το οποίο εξακολουθεί να έπεται ημών. Δεν είναι αλήθεια, δυστυχώς για εμάς. Αλλά με το σύστημα ενημέρωσης που διαθέτουμε, το οποίο μας βομβαρδίζει με πληροφορίες που μάλλον αποπροσανατολίζουν παρά μας καθαρίζουν τον ορίζοντα, είναι λογικό να το πιστεύουμε.
«Πράβδες» έχει και η Δύση. Περάσαμε τρία χρόνια με την προπαγάνδα ότι νικά η Ουκρανία στον πόλεμο με τη Ρωσία και ότι ο Πούτιν ανατρέπεται από μέρα σε μέρα από τον λαό, την ελίτ, τους στρατηγούς. Μέχρι που εδώ και έναν χρόνο πλήρης σιωπή για το ποιος νικά. Περάσαμε τρία χρόνια με την προπαγάνδα ότι ο Τραμπ μπαίνει φυλακή, δεν θα είναι καν υποψήφιος, αλλά εδώ και σχεδόν δύο χρόνια ο Τραμπ, ανεξαρτήτως πώς διαχειρίζεται τη νίκη του, είναι ο αδιαμφισβήτητος πρόεδρος των ΗΠΑ.
Περάσαμε έναν χρόνο καθησυχασμένοι ότι η Αμερική κατέστρεψε το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν και έναν χρόνο μετά ακόμη εκεί είμαστε, ως Δύση. Στο Ιράν. Πιο παλιά, καταναλώσαμε την καραμέλα ότι με την πτώση των δικτατόρων στις παράλιες χώρες της Μεσογείου θα ερχόταν η άνοιξη της δημοκρατίας στην Αραβία. Και έπεσε βαρύς χειμών.
Η αστάθεια της Αραβικής Ανοίξεως πλημμύρισε με παράνομους Αφρικανούς μετανάστες την Ευρώπη, αλλά οι Δημοκρατικοί που την προκάλεσαν με την πολιτική τους δεν ήταν εκεί για να την αντιμετωπίσουν. Ούτε παρέμειναν στο Αφγανιστάν για να αντιμετωπίσουν το χάος που δημιούργησαν με τους Ταλιμπάν. Απλώς «το έσκασαν» τρέχοντας. Κυριολεκτικά.
Το Ιράν είναι δυνητικά ο νέος σταθμός όπου θα σκοντάψει η Δύση. Σκεπτόμενη «δυτικά», νόμισε ότι ο λαός θα ανατρέψει το ανελεύθερο καθεστώς μιας χώρας της Ανατολής που δεν έχει και πολύ μεγάλη παράδοση στη δημοκρατία, αλλά περισσότερο στη θρησκεία. Περίπου δημοκρατία ήταν ο σάχης της Περσίας, αλλά τον ανέτρεψαν.
Κι όμως: Η βασική σκέψη του Νετανιάχου ήταν πως, αν με τη βοήθεια της Τεχνητής Νοημοσύνης απευθυνθεί με τη φωνή του στα φαρσί σε έναν παμπάλαιο λαό της περιοχής, θα προκαλούσε την αποσταθεροποίηση. Το ίδιον της Ανατολής όμως δεν είναι η ταχύτητα, η φιγούρα και οι γρήγορες αποφάσεις. Είναι η αργή, μακρόσυρτος και με στρατηγική πολιτική.
Με μετρημένα λόγια. Αυτό δεν αφορά μόνο τους Ιρανούς που, σύμφωνα με το πρωτοσέλιδο του «Economist», έχουν τώρα το «πλεονέκτημα», αύριο ποιος ξέρει. Αφορά και τους Κινέζους, αφορά και τους Ινδούς, αφορά και τους Πακιστανούς, αφορά και τους Αιγυπτίους, αφορά όλους τους παλαιούς πολιτισμούς που βάσισαν την επιβίωσή τους στη σοφία και την εμπειρία τους και όχι στα υπεραισιόδοξα «γιούργια». Αφορά κι εμάς τους Ελληνες, αλλά και τους Κύπριους Ελληνες αδελφούς μας, που αντιμετωπίσαμε τις κρίσεις και τις τραγωδίες μας με υπομονή, εγκαρτέρηση και ψυχραιμία.
Αλλος λαός που βίωσε 25% μείωση του ΑΕΠ του (όσο δηλαδή σε έναν πόλεμο) σε καιρό ειρήνης θα είχε καταστήσει το κράτος του ακυβέρνητη πολιτεία. «Failed State». Θα το είχε διαλύσει. Ενώ εμείς δείξαμε στρατηγικά με όλα τα λάθη που μοιραία κάναμε στρατηγική ψυχραιμία. Διστάζουμε ως Δύση να ομολογήσουμε στους εαυτούς μας δύο πράγματα: Το πρώτο είναι ότι η ηγέτιδά μας Αμερική φθίνει υποτασσόμενη ως παγκόσμια δύναμη σε περιφερειακά συμφέροντα κρατών φιλικών προς αυτήν. Αλλά στις συμμαχίες κουμάντο κάνει ο μεγάλος, όχι ο μικρότερος μεγάλος.
Είναι λάθος να ενσωματώνεται ο παγκόσμιος ηγέτης πλανητάρχης στη στρατηγική ενός περιφερειακού ηγέτη και μετά την ανάγκη φιλοτιμίαν ποιούμενος να ισχυρίζεται ότι αυτή είναι δική του πολιτική. Από την πρώτη μέρα του πολέμου, όταν όλα φαίνονταν ρόδινα (κι) εμείς οι ταπεινοί σημειώσαμε ότι αυτός ο πόλεμος μπορεί να είναι η δόξα, μπορεί όμως και το βατερλό του προέδρου Τραμπ. Μέχρι στιγμής κινείται στην ενδιάμεση γκρίζα ζώνη.
Το δεύτερο είναι πως όλοι όσοι υποτιμούσαμε την αποκρουστική πολιτισμικά για τη Δύση καθ’ ημάς Ανατολή (εμείς οι Ελληνες ως σταυροδρόμι της γεωπολιτικής ουδέποτε κάναμε αυτό το λάθος) σήμερα αντικρίζουμε την πλάτη της.
Στην τεχνολογία, στη ρομποτική, στην αυτοκινητοβιομηχανία, στις μπαταρίες, στην Τεχνητή Νοημοσύνη, στους εξοπλισμούς, σχεδόν παντού. Και αντί να ματώσουμε για να την ξεπεράσουμε και να πάρουμε τα ηνία ξανά, το μόνο σχέδιο που έχουμε είναι να την καθυστερήσουμε. Να της τραβήξουμε την πρίζα. Στον Βορρά με βοηθούς εκπληρώσεως τους Ουκρανούς ανατινάξαμε, όπως ομολογούν πλέον οι ίδιες οι ΗΠΑ, τον αγωγό Nord Stream 2. Σε τι ακριβώς χρησίμευσε αυτό; Το πανάκριβο δυτικό μονοπώλιο αμερικανικού φυσικού αερίου καλείται να κάνει μεγάλες εκπτώσεις για να εισαχθεί στην ευρωπαϊκή αγορά ενώ η ανέμελη Σκανδιναβία απέκτησε πρόβλημα εθνικής ασφαλείας.
Ο Δανός επίτροπος Ενέργειας, μετά και την εμπειρία της Γροιλανδίας, δεν θέλει την εξάρτηση από το δυτικό αέριο. Στον Νότο επιχειρούμε επί ζημία και των δυτικών οικονομιών να διακόψουμε τη ροή ενέργειας προς την καλπάζουσα Κίνα. Ητοι η Δύση του ελεύθερου ανταγωνισμού και της αξιοκρατίας καταργεί με τα όπλα τον ανταγωνισμό και την αξιοκρατία. Πού θα βγάλει αυτό;
Οι Ιρανοί μελέτησαν με υπομονή όλα τα μοντέλα πολέμου της Δύσεως, τα μοτίβα της, το πώς επιχείρησαν και ανέτρεψαν καθεστώτα, τις επιπτώσεις ενός μακρόσυρτου πολέμου στις αγορές, στα χρηματιστήρια, στην παγκόσμια ανάπτυξη, στον τρυφηλό τρόπο ζωής της Δύσης, και στην ουσία έστειλαν τον πόλεμο πίσω στα εδάφη μας. Επηρεάζονται, βεβαίως, η Κίνα και η Ινδία ισχυρά, αλλά πρόκειται για χώρες που ο λαός δεν είναι επιταχυντής εξελίξεων αλλά συνήθως υπομονετικός παίκτης στο πλευρό κυβερνήσεων. Στην περίπτωσή μας, αν δεν αλλάξει σύντομα ο ρους του πολέμου, οι εξεγέρσεις για την ανατροπή δημοκρατικών κυβερνήσεων θα γίνουν στη Δύση, όχι στην Ανατολή.
Η Ανατολή, οργανωμένη σε νέους θεσμούς όπως οι BRICS, η ΑSEAN κ.λπ., αναμένει στα «πρόσωπα» της Κίνας αλλά και της Ινδίας και του Πακιστάν να στρογγυλοκαθίσει με εμπροσθοφυλακή το Πεκίνο στον θρόνο του κόσμου. Κίνα σημαίνει «στη μέση του κόσμου». Και το Πεκίνο χωρίς άγχος περιμένει σιωπηλό να ολοκληρωθεί το 2045 ο πρώτος αμερικανικός αιώνας για να τσεκάρει αν η πλανητική ηγεσία των ΗΠΑ στον κόσμο θα αντέξει μέχρι τότε ή θα πιεστεί νωρίτερα.
Βεβαίως, η στρατηγική στόχευση του Τραμπ για τη χώρα του δεν είναι λάθος. Αλλά προσπαθεί μέσα σε μια τετραετία με μεθόδους ανορθόδοξες να ανατρέψει πραγματικότητες που οικοδομήθηκαν μέσα στις δεκαετίες. Με ευθύνη κυβερνήσεων κυρίως των Δημοκρατικών. Οικοδομήθηκαν τον καιρό που η Αμερική, αμέριμνη, απολάμβανε τον θρίαμβό της επί του υπαρκτού σοσιαλισμού, ο οποίος, άλλο θνησιγενές σύστημα, επίσης δεν άντεξε ούτε έναν αιώνα.
Δεν μπορεί να αποκλείσει κανείς την πιθανότητα ο πρόεδρος Τραμπ να προλάβει αυτά που επιθυμεί να κατακτήσει, αλλά σήμερα παίζει με μειονέκτημα έδρας. Αν το ανακτήσει, έχει καλώς. Για την ώρα η κατάσταση μοιάζει από ολίγον θολή και με τα σενάρια περί εισβολής έως λίαν επικίνδυνη. Το Ιράν μπορεί να είναι χειρότερο από το Βιετνάμ, αν στην εισβολή απαντήσει με εισβολή στις γύρω χώρες.
