Η έμμεση εμπλοκή της χώρας μας στη σύγκρουση ΗΠΑ – Ισραήλ εναντίον του Ιράν με το δεδομένο της συμμετοχής της σε περιφερειακές αποστολές στην ευρύτερη περιοχή
Η σύγκρουση ΗΠΑ – Ισραήλ εναντίον του Ιράν είναι η μεγαλύτερη περιφερειακή κρίση αυτή τη στιγμή στον πλανήτη με τεράστιες γεωπολιτικές, οικονομικές και περιβαλλοντικές επιπτώσεις.
- Από τoν Νικ. Σταυρουλάκι
Το «ηφαίστειο» είναι ενεργό και η Ελλάδα δηλώνει επίσημα «μη εμπλεκόμενη δύναμη», που δεν συμμετέχει σε οιασδήποτε μορφής επιχειρήσεις. Ωστόσο, ελληνικά όπλα βρίσκονται ήδη στην πρώτη γραμμή του πυρός ή και σε περιφερειακές αποστολές στην ευρύτερη περιοχή (επιχείρηση «Aspides»), ενώ οι στρατηγικές συμμαχίες με ΗΠΑ – Ισραήλ δεν αφήνουν την Αθήνα αμέτοχη στο «σύστημα του πολέμου». Μένει να φανούν ποια θα είναι η συνέχεια και πόσο μπορεί η χώρα να εκτεθεί στο πυρ το εξώτερον…
Η Ελλάδα αρνήθηκε να εμπλακεί ενεργά στην υπόθεση των Στενών του Ορμούζ. Περιορίζεται απλώς στην αποστολή της Ε.Ε. «Aspides» στην Ερυθρά Θάλασσα, αντιμετωπίζοντας με επιφύλαξη την επέκταση της επιχείρησης και στην άλλη πλευρά της αραβικής χερσονήσου. Καλεί παράλληλα σε αποκλιμάκωση, όμως με συγκεκριμένες αποφάσεις η χώρα μας συμμετέχει στο πλευρό των δυτικών συμμάχων.
■ Η βάση της Σούδας, στην Κρήτη, χρησιμοποιείται για επισκευές και logistics των ισχυρών αμερικανικών πλοίων. Το αεροπλανοφόρο «USS Gerald R. Ford», το ισχυρότερο πλοίο του αμερικανικού στόλου, βρέθηκε στο ναύσταθμο της Σούδας (23/3/26) για επισκευές και ανεφοδιασμό, έπειτα από ζημιές που υπέστη σε επιχειρήσεις κατά του Ιράν. Η βάση της Σούδας που είναι η μόνη στη Μεσόγειο ικανή να φιλοξενήσει ολόκληρη αεροναυτική ομάδα κρούσης με ασφάλεια και χρησιμοποιείται πλέον ως κρίσιμος κόμβος ανεφοδιασμού επισκευών και συλλογής πληροφοριών για τις αμερικανικές δυνάμεις, παρότι η ελληνική κυβέρνηση διαβεβαιώνει ότι δεν έχει δοθεί άδεια για επιθετικές επιχειρήσεις από ελληνικό έδαφος.
■ Τα ελληνικά Patriot στη Σαουδική Αραβία κατέρριψαν ιρανικούς πυραύλους (19/3/26). Η ελληνική πυροβολαρχία που σταθμεύει στη μεγάλη αραβική χώρα από το 2021 κατέρριψε δύο ιρανικούς βαλλιστικούς πυραύλους που κατευθύνονταν προς τα διυλιστήρια πετρελαίου στη Γιανμπού και ο ΥΕΘΑ Ν. Δένδιας επιβεβαίωσε δημόσια το γεγονός, χαρακτηρίζοντας την ενέργεια «αμιγώς αμυντική»! Πρόκειται για την πρώτη φορά που ελληνικά όπλα χτυπούν ιρανικούς στόχους σε ενεργό θέατρο πολέμου. Η κίνηση ενισχύει την εικόνα της Ελλάδας ως προκεχωρημένου φυλακίου της δυτικής άμυνας στη Μέση Ανατολή, αλλά και την εμπλέκει στο περιφερειακό σκηνικό του πολέμου.
■ Τα ελληνικά F-16 και φρεγάτες βρίσκονται στην Κύπρο μετά τα drones που χτύπησαν τις βρετανικές βάσεις (2 Μαρτίου του 2026).
■ Η πυροβολαρχία Patriot και τα αεροσκάφη σε Κάρπαθο και Λήμνο που προκαλούν νέες τουρκικές κατηγορίες για «παραβίαση αποστρατιωτικοποίησης» Αιγαίου.
■ Τα δεκαπέντε χρόνια στρατηγικής σύμπραξης με Ισραήλ (η μεγαλύτερη αγορά συστημάτων PULS, συζητήσεις για συμπαραγωγή οπλικών συστημάτων και κοινά γυμνάσια) ερεθίζουν -εκτός από την Αγκυρα- και την Τεχεράνη.
Η σύγκρουση ΗΠΑ – Ισραήλ εναντίον του Ιράν, που άρχισε στα τέλη Φεβρουαρίου με αμερικανο-ισραηλινές αεροπορικές επιδρομές σε στρατιωτικούς και κυβερνητικούς στόχους της Τεχεράνης, έχει εξελιχθεί στη μεγαλύτερη περιφερειακή κρίση της δεκαετίας. Ιρανικοί πύραυλοι και drones έχουν πλήξει στόχους από τη Σαουδική Αραβία μέχρι την Κύπρο, ενώ η θάλασσα του Ορμούζ και η Ερυθρά Θάλασσα παραμένουν πεδία υψηλής έντασης.
Η γραμμή «μη εμπλοκής» της Αθήνας, ωστόσο, δεν είναι «άχρωμη». Η Ελλάδα δεν συμμετέχει σε καμία επιχείρηση στην εύφλεκτη περιοχή, περιοριζόμενη στην αποστολή «Aspides» της Ε.E. για την προστασία της ναυσιπλοΐας στην Ερυθρά Θάλασσα, στην οποία διακυβεύονται και ελληνικά ναυτοπλοϊκά συμφέροντα. Ομως μια σειρά συγκεκριμένων γεγονότων των τελευταίων εβδομάδων δείχνουν ότι η Ελλάδα βρίσκεται πολύ πιο κοντά στο γκρίζο της κρίσης απ’ ό,τι η ρητορική της αφήνει να εννοηθεί.
■ Οι επισκέψεις Δένδια σε Κατάρ – Σαουδική Αραβία (1/4/26) δείχνουν προσπάθεια της Αθήνας να διατηρήσει ισορροπίες με τον αραβικό κόσμο.
■ Η τηλεφωνική επικοινωνία του υπουργού Εξωτερικών Γ. Γεραπετρίτη με τον Ιρανό ομόλογό του Αμπάς Αραγτσί το βράδυ του Σαββάτου 28 Μαρτίου, με πρωτοβουλία του Ελληνα υπουργού εν μέσω ισχυρών βομβαρδισμών εκατέρωθεν, δηλώνει τη σοβαρή ανησυχία της Αθήνας μη τυχόν και θεωρηθεί από την Τεχεράνη εμπλεκόμενο μέρος της κρίσης. Ο Γ. Γεραπετρίτης τόνισε την ανάγκη για διπλωματική λύση και για πλήρη σεβασμό του Διεθνούς Δικαίου και της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας, ενώ εξέφρασε μεγάλη ανησυχία για τις συνέπειες του πολέμου.
