Το Ζάππειο Μέγαρο είναι ένα από τα πλέον εμβληματικά κτίρια της νεότερης Ελλάδας, άρρηκτα συνδεδεμένο με την ιστορία της αλλά και με την ιστορική ταυτότητα της πόλης των Αθηνών. Ανεγέρθη από το 1874 έως το 1888 με χρήματα από το κληροδότημα του εθνικού ευεργέτη Ευαγγέλη Ζάππα σε σχέδια των Francois Boulanger και Theophil Hansen και έκτοτε:
α) φιλοξένησε τα αγωνίσματα της ξιφασκίας στους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1896,
β) χρησιμοποιήθηκε ως το πρώτο ολυμπιακό χωριό στη «Μεσολυμπιάδα» του 1906,
γ) φιλοξένησε επί 40 χρόνια το πρώτο κρατικό ραδιόφωνο και δ) εκεί υπογράφηκε το 1979, τέτοιες μέρες, η συνθήκη προσχώρησης της Ελλάδας στην ΕΟΚ. Σύμφωνα με επιθυμία του Ζάππα, όπως αυτή διατυπώθηκε στη διαθήκη του, το κρανίο του θρυλείται ότι βρίσκεται εντοιχισμένο σε ειδική κρύπτη στο περιστύλιο του Ζαππείου. Οσον αφορά το κτίριο και τον περιβάλλοντα χώρο, στην ίδια διαθήκη ξεκαθαρίζεται ότι ο χώρος «ανήκει στο ελληνικό έθνος» και έδωσε το δικαίωμα σε «κάθε Ελληνα χωρίς εξαίρεση» να ελέγχει και να καταγγέλλει οιαδήποτε προσπάθεια αλλοίωσης του κτιρίου και των κήπων του από «τρίτους».
Απ’ ό,τι φαίνεται, ο εθνικός ευεργέτης ήταν αρκούντως διορατικός, το μέλλον θα δείξει πόσο. Διότι τα έργα και οι ημέρες της διοικήσεώς του τον τελευταίο καιρό σίγουρα θα κάνουν τον Ζάππα να «κουνά» περίφροντις το κεφάλι του όσο παρακολουθεί, κρυμμένος στο περιστύλιο, τι είδους χρήση εμπορευματοποίησης επιχειρείται να γίνει στο Ζάππειο, που μετατράπηκε για λόγους νομικής ευελιξίας και απαλλαγής από το δημόσιο λογιστικό και τους υποχρεωτικούς διαγωνισμούς σε Νομικό Πρόσωπο Ιδιωτικού Δικαίου με ευελιξία σιτις αναθέσεις.
Οσα συνέβησαν το περασμένο Σαββατοκύριακο λίγο πριν από την έναρξη των Ολυμπίων με το ξήλωμα των μεταλλικών κατασκευών «έκτρωμα» στο κάτω μέρος του σιντριβανιού, όπου θα δημιουργούνταν 1.000 θέσεις θεατών συναυλιών, θεατρικών παραστάσεων και άλλων σε έκταση που αποτελεί μέρος του αρχαιολογικού χώρου της πόλης των Αθηνών δείχνουν πόσο χαμηλό είναι το επίπεδο της αριστείας που διαφημίζει η κυβέρνηση. Το Ζάππειο είναι ίδρυμα που καλούνται να διοικούν ανώτατα στελέχη με γνώσεις μάνατζμεντ, διπλωματίας και διοικητικού δικαίου.
Το να είσαι σκηνοθέτης όπως ο νέος πρόεδρός του Λευτέρης Γιοβανίδης και το να έχεις απευθείας πρόσβαση στο περιβάλλον του πρωθυπουργού του οποίου είσαι εκλεκτός αρκεί για να κατακτήσεις τη θέση (το παρασκήνιο που κατέληξε στην επιλογή του ήταν συγκλονιστικό), όχι όμως και για να κυβερνήσεις το Ζάππειο. Αλλο το Δημοτικό Θέατρο Πειραιώς και άλλο το Ζάππειο. Ο εκλεκτός της εκλεκτής (εξουσίας) έσπευσε να παραχωρήσει το Μέγαρο για παραστάσεις όπως η «Μήδεια», συναυλίες του Κώστα Χατζή και της Ευανθίας Ρεμπούτσικα χωρίς να κάνει το στοιχειώδες: Να ζητήσει άδεια από το υπουργείο Πολιτισμού, που έχει λόγο εξαιτίας και των αρχαιολογικών ευρημάτων εκεί. Δεν το έπραξε, αν και όφειλε να το γνωρίζει.
Εκτός και αν γνώριζε, το θεωρούσε «τυπικό» και πίστευε ότι κάποια ανώτερη δύναμη θα έλυνε στο παρά πέντε το θέμα. Από μηχανής και άνωθεν. Σε κάθε περίπτωση ο πρόεδρος βιάστηκε στο όνομα του πολιτισμού και των Ολυμπίων να μετατρέψει έναν χώρο περιπάτου και αναψυχής πρασίνου, σύμφωνα με τα οριζόμενα στη διαθήκη Ζάππα, σε χώρο «πολιτισμού» με συμβόλαια και με ρήτρες που πρέπει πιθανόν να καταβληθούν.
Και με ποσά προυπολογισμού που πρέπει να δοθούν στα κόμματα μαζί με τα συμβόλαια στον κοινοβουλευτικό έλεγχο. Δεν μπορεί να περάσει έτσι αυτό αν ισχύει και η πληροφορία ότι η είσοδος σε ορισμένες εκδηλώσεις ήταν δωρεάν. Πόσω μάλλον όταν ο πρωθυπουργός έχει σηκώσει τη σημαία κατά του «τζάμπα» και την έχει ιδεολογικοποιήσει.
Διαχειριση συμβολου
Ο κ. Γιοβανίδης μπορεί να είναι άριστος για να διοργανώσει φεστιβάλ, αλλά πιθανόν όχι να διαχειριστεί ένα σύμβολο όπως το Ζάππειο και, βεβαίως, την απαιτητική ελληνική προεδρία. Ακόμη κι αν ισχύουν οι πληροφορίες ότι του «έβαλε» τρικλοποδιά το δίδυμο Σακελλαροπούλου – Μενδώνη, όπως υποστηρίζουν κυβερνητικές πηγές (γιατί τα Ολύμπια θα ήταν ανταγωνιστικά του Φεστιβάλ Αθηνών), έπρεπε να είχε την εμπειρία να το αποφύγει. Ωστόσο, το σκάνδαλο δεν είναι αυτό ή μόνο αυτό. Το σκάνδαλο για το οποίο δεν γνωρίζουμε αν έχει συμμετοχή ο νέος πρόεδρος ή το βρήκε μπροστά του ως ειλημμένη απόφαση του Μαξίμου είναι η ανακαίνιση του Ζαππείου για την ευρωπαϊκή προεδρία του 2027 και το νέο «ντιζάιν».
Η εφημερίδα μας είναι σε θέση να γνωρίζει ότι σε σύσκεψη που έγινε στο Μέγαρο Μαξίμου, παρόντων και προσώπων που δεν είχαν θεσμική ιδιότητα που να το δικαιολογεί, κορυφαίο στέλεχος μεγάλου ιδρύματος που χρηματοδοτεί τις μελέτες ανακαίνισης έβαλε «βέτο» στην ανάθεση του πανάκριβου ντιζάιν σε συγκεκριμένη εταιρία ύψους 2 εκατ. ευρώ με επιχειρήματα που έφεραν σε αμηχανία εκείνους / εκείνες που τυχόν εισηγούνταν την ανάθεση σε αυτήν.
Η εφημερίδα μας είναι σε θέση να γνωρίζει τη δυσφορία που επικρατεί στο εσωτερικό της κυβέρνησης για το γεγονός ότι δεσμεύτηκαν πιστώσεις ύψους 22,5 εκατ. ευρώ για την ανακαίνιση του Ζαππείου εν όψει της ευρωπαϊκής προεδρίας, με στόχο να συνεδριάζει το υπουργικό συμβούλιο εκεί.
Η ιδέα της (προσωρινής έστω) μεταφοράς της έδρας της κυβέρνησης στο Ζάππειο από το αντιλειτουργικό Μαξίμου και η συγκέντρωση διάσπαρτων υπηρεσιών της υπηρεσίας της κυβέρνησης (Ζαλοκώστα, Μέγαρο Σταθάτου, Μέγαρο Μποδοσάκη, υπουργείο Διοικητικής Μεταρρύθμισης) φαίνεται ότι ελκύουν τον πρωθυπουργό. Με τη διαφορά, όπως σιγοψιθυρίζουν κυβερνητικοί αξιωματούχοι αλλά και γνώστες της ιστορίας του κτιρίου σε κατ’ ιδίαν συνομιλίες τους, ότι «με τα ιλιγγιώδη 22,5 εκατ. ευρώ δεν κάνουμε απλώς ανακαίνιση.
Είναι τόσα τα λεφτά, που θα μπορούσαμε να χτίσουμε τρία νέα Ζάππεια από την αρχή». Σε εποχές που η κυβέρνηση διαφημίζει το «ενάρετο υπόδειγμα» με την πρόωρη αποπληρωμή του ΔΝΤ και τη θεσμοθέτηση φρένου χρέους στο νέο Σύνταγμα, η διάθεση 22,5 εκατ. ευρώ για τη χλιδή του νέου Ζαππείου δεν ακούγεται καλά στα αυτιά των φορολογουμένων.
